auditning normativ-huquqiy asoslari

DOCX 15 pages 355.7 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 355.7 KB

File type DOCX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

auditga umumiy tasnif. auditning normativ-huquqiy asoslari. auditorlik tekshiruvchuning turlari va shakillari reja: kirish · auditga umumiy tasnif · auditning normativ-huquqiy asoslari · auditorlik tekshiruvining turlari va shakllari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish audit – bu xo’jalik yurituvchi subyektlarning buxgalteriya hisobi va moliyaviy hisobotlarining qonun hujjatlariga muvofiqligini mustaqil tekshirishdan iborat bo’lib, iqtisodiy tizimda muhim rol o’ynaydi. ushbu mavzu doirasida auditning umumiy tasnifi, normativ-huquqiy asoslari hamda auditorlik tekshiruvlarining turlari va shakllari ko’rib chiqiladi. o’zbekiston respublikasida audit faoliyati bozor iqtisodiyoti sharoitida rivojlanib, moliyaviy tizimning barqarorligini ta’minlashga xizmat qilmoqda. quyida mavzuning kirish qismida auditning iqtisodiy tizimdagi o’rni, faoliyat rivojlanish sabablari hamda maqsadi va dolzarbligi haqida batafsil to’xtalib o’tamiz. auditning iqtisodiy tizimdagi o’rni va ahamiyati audit iqtisodiy tizimda mustaqil nazorat mexanizmi sifatida muhim o’rin egallaydi. u korxonalar, banklar va boshqa iqtisodiy subyektlarning moliyaviy hisobotlarini ishonchli va shaffof qilish orqali investorlar, kreditorlar va davlat organlarining qaror qabul qilish jarayonini osonlashtiradi. o’zbekiston respublikasida audit bozor iqtisodiyotiga o’tish jarayonida …

2 / 15

ini ta’minlab, jamiyat manfaatlarini himoya qiladi. audit faoliyatining rivojlanish sabablari audit faoliyatining rivojlanishi bir necha sabablarga bog’liq. birinchi navbatda, bozor iqtisodiyotiga o’tish jarayonida moliyaviy axborotga bo’lgan ishonchni oshirish zarurati paydo bo’ldi. o’zbekiston mustaqillik yillarida auditorlik faoliyatini tashkil etish uchun huquqiy asoslar yaratildi, masalan, 1992-yilda o’zbekiston buxgalterlar va auditorlar milliy assotsiatsiyasi (o’zbama) tashkil etildi, bu esa standartlarni ishlab chiqish va ta’lim dasturlarini amalga oshirishga yordam berdi. ikkinchi sabab – xalqaro integratsiya: o’zbekiston xalqaro audit standartlarini (masalan, ifac standartlari) qabul qilish orqali global bozorga chiqishni maqsad qildi. uchinchi sabab – iqtisodiy islohotlar: aksiyadorlik jamiyatlari, banklar va sug’urta tashkilotlarining ko’payishi majburiy auditni talab qildi. bundan tashqari, korxonalar o’rtasidagi raqobat va investorlar talabi auditni rivojlantirdi. o’zbekistonda auditorlik faoliyati 2000-yilda auditorlar palatasi tashkil etilishi bilan yanada mustahkamlandi, bu esa malaka oshirish va himoya mexanizmlarini kuchaytirdi. umuman, audit rivojlanishi iqtisodiy o’sish, qonunchilik takomillashuvi va xalqaro hamkorlikka bog’liq. auditga umumiy tasnif audit tushunchasi va uning mohiyati audit …

3 / 15

lashga qaratilgan. masalan, korxona yillik moliyaviy hisobotini taqdim etganda, auditor uni xalqaro moliyaviy hisobot standartlari (ifrs) yoki mahalliy standartlarga mosligini tekshiradi. bu tekshiruv faqat raqamlarning to’g’riligini emas, balki korxona boshqaruvining ichki nazorat tizimini ham o’rganishni o’z ichiga oladi. auditning mohiyatini yanada aniqroq tushunish uchun quyidagi jihatlarni ko’rib chiqish lozim: birinchidan, u mustaqillik tamoyiliga asoslanadi, ya’ni auditor mijozdan moliyaviy jihatdan bog’liq bo’lmasligi kerak; ikkinchidan, u professional standartlarga rioya qilishni talab etadi, masalan, xalqaro auditorlik standartlari (isa) bo’yicha ish yuritish.o’zbekiston respublikasida audit faoliyati «auditorlik faoliyati to’g’risida»gi qonunga asoslanib olib boriladi. bu qonun auditning mohiyatini korxona xo’jalik faoliyatining shaffofligini ta’minlash sifatida belgilaydi. masalan, bir korxona o’z moliyaviy hisobotida daromadlarni ko’paytirib ko’rsatgan bo’lsa, auditor bu xatolikni aniqlab, hisobotni tuzatishni talab qiladi. bunday holatda audit nafaqat xatoliklarni topish, balki ularning oldini olishga ham yordam beradi. auditning mohiyati shuningdek, iqtisodiy subyektlar o’rtasidagi ishonchni oshirishda namoyon bo’ladi, chunki auditorning xulosasi investorlar uchun muhim ko’rsatkich hisoblanadi.audit tushunchasini kengaytirib, …

4 / 15

radorligini baholash va qonun buzilishlarini aniqlashdan iborat. birinchi vazifa moliyaviy ma’lumotlarning to’g’riligini tekshirish bo’lib, bu orqali foydalanuvchilar noto’g’ri qarorlar qabul qilishdan saqlanadi. masalan, bank kredit berishdan oldin korxona audit hisobotini talab qiladi, chunki bu hisobot korxona moliyaviy holatini aks ettiradi.ikkinchi vazifa ichki nazoratni baholashdir. auditor korxona ichki jarayonlarini o’rganib, zaif tomonlarni aniqlaydi. masalan, agar korxona inventarizatsiya jarayonida nazorat yo’q bo’lsa, auditor bu haqda tavsiyalar beradi. uchinchi vazifa qonun buzilishlarini topish bo’lib, bu soliq va boshqa qonunlarga rioya qilishni ta’minlaydi. o’zbekistonda bu vazifa «soliq kodeksi» va boshqa qonunlarga asoslanadi.audit prinsiplari xalqaro auditorlik va ishonch standartlari kengashi (iaasb) tomonidan belgilangan. mustaqillik prinsipi auditorning mijozdan bog’liq bo’lmasligini talab etadi. masalan, auditor mijoz aktsiyalariga ega bo’lmasligi kerak. professionalizm prinsipi doimiy ta’lim va malaka oshirishni o’z ichiga oladi. xolislik prinsipi baholashni adolatli olib borishni ta’minlaydi.konfidensiallik prinsipi mijoz ma’lumotlarini himoya qiladi, lekin qonun buzilishlarda istisno bo’ladi. masalan, agar auditor firibgarlikni aniqlasa, bu haqda organlarga xabar berishi …

5 / 15

balans, daromadlar va zararlar hisoboti, pul oqimlari hisobotini o’z ichiga oladi. ichki nazorat obyekti korxona jarayonlarining samaradorligini baholaydi. xo’jalik operatsiyalari obyekti savdo, ishlab chiqarish va boshqa faoliyatlarni tekshiradi.masalan, korxona savdo operatsiyalarida audit obyekti fakturalar va shartnomalar bo’ladi. o’zbekistonda audit obyekti «buxgalteriya hisobi to’g’risida»gi qonunga asoslanadi. subyektlar auditorlar, mijozlar va foydalanuvchilardir. auditor subyekti mustaqil shaxs yoki firma bo’lib, masalan, o’zbekiston auditorlar assotsiatsiyasi a’zolari.mijoz subyekti korxona yoki tashkilot bo’lib, auditni buyurtma qiladi. foydalanuvchi subyektlar investorlar, kreditorlar va davlat organlaridir. masalan, investor audit hisobotiga asoslanib investitsiya qiladi. subyektlar o’rtasidagi munosabatlar shartnoma bilan tartibga solinadi.amalda, subyektlar o’zaro hamkorlik qiladi: mijoz ma’lumotlarni taqdim etadi, auditor tekshiradi, foydalanuvchilar foydalanadi. masalan, davlat korxonasi auditida subyektlar orasida moliya vazirligi ham bo’ladi. auditning iqtisodiy boshqaruv tizimidagi ro’li audit iqtisodiy boshqaruv tizimida muhim o’rin egallaydi, chunki u shaffoflik va samaradorlikni ta’minlaydi. boshqaruv tizimida audit nazorat funksiyasini bajaradi, masalan, korxona rahbariyati qarorlarini baholaydi. audit ro’li moliyaviy xavflarni kamaytirishda namoyon bo’ladi.masalan, korxona …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "auditning normativ-huquqiy asoslari"

auditga umumiy tasnif. auditning normativ-huquqiy asoslari. auditorlik tekshiruvchuning turlari va shakillari reja: kirish · auditga umumiy tasnif · auditning normativ-huquqiy asoslari · auditorlik tekshiruvining turlari va shakllari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish audit – bu xo’jalik yurituvchi subyektlarning buxgalteriya hisobi va moliyaviy hisobotlarining qonun hujjatlariga muvofiqligini mustaqil tekshirishdan iborat bo’lib, iqtisodiy tizimda muhim rol o’ynaydi. ushbu mavzu doirasida auditning umumiy tasnifi, normativ-huquqiy asoslari hamda auditorlik tekshiruvlarining turlari va shakllari ko’rib chiqiladi. o’zbekiston respublikasida audit faoliyati bozor iqtisodiyoti sharoitida rivojlanib, moliyaviy tizimning barqarorligini ta’minlashga xizmat qilmoqda. quyida mavzuning kirish ...

This file contains 15 pages in DOCX format (355.7 KB). To download "auditning normativ-huquqiy asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: auditning normativ-huquqiy asos… DOCX 15 pages Free download Telegram