o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘i tipining arxeologik va antropologik belgilari slayd

PPTX 15 pages 1.6 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘i tipining arxeologik va antropologik belgilari bajardi:tarix yo‘nalishi 1104-guruh talabasi ulliboyeva mohira qabul qildi: tilovboyev muhammad o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘ining tarixiy-geografik sharoiti 1 arxeologik yodgorliklar va madaniy qatlamlar tahlili 2 antropologik xususiyatlar va etnik jarayonlar 3 reja hisoblanadi. amudaryo va sirdaryo oralig‘idagi bu yerlar qadim zamonlardan boshlab qulay iqlimi, unumdor yerlari va suv manbalari tufayli turli xalqlarni o‘ziga jalb etgan. arxeologik topilmalar bu hududda ilk dehqonchilik, hunarmandchilik va shahar madaniyati shakllanganligini tasdiqlaydi. qadimgi manzilgohlar — sopollitepa, jarqo‘ton, afrosiyob, tuproqqal’a kabi yodgorliklar o‘sha davr jamiyatining taraqqiyot darajasini yaqqol ko‘rsatib beradi. shuningdek, antropologik tadqiqotlar ikki daryo oralig‘ida yashagan aholining jismoniy tuzilishi, irqiy xususiyatlari va etnik shakllanish jarayonlarini o‘rganishga imkon yaratgan. …. o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘i deganda, asosan amudaryo va sirdaryo oralig‘idagi keng tekisliklar va vodiylar tushuniladi. bu hudud hozirgi o‘zbekiston, tojikiston, turkmaniston, qozog‘iston va qisman afg‘oniston yerlarini qamrab oladi. mintaqa qadimdan o‘zining serhosil yerlari, qulay iqlimi …

2 / 15

qadimiy baqtriya, sirdaryo esa so‘g‘diyona va xorazm madaniyatlarining shakllanishida muhim rol o‘ynagan. daryolar orqali turli xalqlar o‘rtasida savdo yo‘llari vujudga kelgan, natijada iqtisodiy va madaniy almashinuvlar kuchaygan. shuningdek, amudaryo va sirdaryo havzalari o‘z davrining siyosiy markazlari bo‘lgan yirik shaharlarning paydo bo‘lishiga sabab bo‘lgan. daryolarning mavjudligi bu hududda sivilizatsiya taraqqiyotining barqaror bo‘lishini ta’minlagan. shu bois ikki daryo o‘rta osiyo tarixida “hayot tomiri” deb bejiz atalmagan. dastlabki manzilgohlar va ularning arxeologik o‘rganilishi 1.o‘rta osiyoda eng qadimgi manzilgohlar miloddan avvalgi iv–iii ming yilliklarga to‘g‘ri keladi. 3.sopollitepa, jarqo‘ton, afrosiyob, tuproqqal’a, ko‘ktepa kabi yodgorliklar o‘sha davr hayotini o‘rganishda muhim manba hisoblanadi. 4.arxeologik qazishmalar natijasida qadimgi uy-joylar, mehnat qurollari, sopol idishlar, metall buyumlar topilgan. 2.ular asosan daryo vodiylari bo‘yida joylashgan bo‘lib, aholi bu yerda dehqonchilik, chorvachilik va hunarmandchilik bilan shug‘ullangan. 5.bu topilmalar orqali o‘sha davrdagi ijtimoiy tuzum, iqtisodiy hayot va diniy qarashlar haqida ma’lumot olish mumkin. 6.ko‘plab yodgorliklarda murakkab me’moriy inshootlar, himoya devorlari va ibodatxonalar mavjudligi …

3 / 15

‘lgan yodgorliklar saqlangan. shuningdek, tuproqqal’a, ko‘ktepa, paykend, varaxsha kabi joylar qadimiy shahar madaniyatining yuksak darajada rivojlanganini ko‘rsatadi. ikki daryo oralig‘ida moddiy madaniyatning asosiy yo‘nalishlari sifatida me’morchilik, sopol buyumlar tayyorlash, metallga ishlov berish va bezak san’ati rivojlangan. qadimiy aholi g‘ishtdan ko‘p xonali uylar, ibodatxonalar, mudofaa devorlari barpo etgan. me’moriy inshootlar o‘ziga xos reja asosida qurilgan bo‘lib, ular jamiyatning ijtimoiy tabaqalanishini ko‘rsatadi. hunarmandlar sopol idishlar, bronza va temirdan yasalgan qurollar, bezak buyumlar tayyorlagan. ayniqsa, sopol idishlardagi geometrik naqshlar o‘sha davr estetik qarashlarini ifodalaydi. to‘qimachilik va metall ishlov berish ham yuqori darajada rivojlangan bo‘lib, ularning namunalarini ko‘plab qazilmalar tasdiqlaydi. moddiy madaniyat unsurlari nafaqat iqtisodiy hayotni, balki xalqning badiiy didini, diniy qarashlarini va madaniy tafakkurini ham aks ettiradi. arxeologik topilmalar qadimgi aholining kundalik turmushi va jamiyat tuzilmasini o‘rganishda muhim manba hisoblanadi. uy-joy qoldiqlari, xo‘jalik asboblari va qurollar o‘sha davr hayot darajasini ko‘rsatadi. masalan, sopollitepa va jarqo‘tonda topilgan mehnat qurollari dehqonchilik asosiy kasb bo‘lganini tasdiqlaydi. …

4 / 15

k tadqiqotlar orqali o‘rganilgan. ular asosan europoid va mongoloid tiplarning aralashmasidan iborat bo‘lgan. qadimgi aholi tanasi nisbatan baland bo‘yli, bosh suyaklari uzun yoki oval, yuz qiyofasi esa o‘rtacha kenglikda bo‘lgan. 2 qo‘l va oyoq suyaklari rivojlangan bo‘lib, mehnat faoliyati bilan bog‘liq xususiyatlarni namoyon etgan. shu hududda topilgan qoldiqlar asosida odamlarning oziq-ovqatga bog‘liq adaptatsiyalari ham aniqlangan. 3 masalan, dehqonchilik va chorvachilik bilan shug‘ullangan aholining skelet strukturasida fizik chidamlilik belgisi mavjud. antropologik tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, qadimgi aholi ijtimoiy va iqtisodiy faoliyatga moslashgan morfologik xususiyatlarga ega bo‘lgan. ikki daryo oralig‘i tarix davomida turli xalqlar va etnik guruhlar o‘rtasida aralashish markazi bo‘lgan. miloddan avvalgi va milodiy davrlarda ba’zi evropoid va shimaliy, janubiy etnik guruhlarning uyg‘unlashuvi kuzatilgan. savdo yo‘llari va migratsiyalar natijasida aholining genetik tarkibi boyigan. bu hududda paydo bo‘lgan etnik guruhlar o‘zaro madaniy va biologik almashinuv orqali yangi turlar va morfologik belgilarni hosil qilgan. qadimgi turkiy va so‘g‘diy xalqlarning birlashuvi keyinchalik zamonaviy o‘zbek xalqining …

5 / 15

qilib, tarixiy-madaniy meros va antropologik xususiyatlar xalq shakllanishida hal qiluvchi ahamiyatga ega bo‘lgan. o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘i tipining arxeologik va antropologik tadqiqotlari hududning qadimiy sivilizatsiya markazi ekanligini tasdiqlaydi. arxeologik yodgorliklar — sopollitepa, jarqo‘ton, afrosiyob va boshqa manzilgohlar qadimgi aholi turmushi, iqtisodiy hayoti va madaniy rivojlanishini yaqqol namoyon qiladi. moddiy madaniyat unsurlari, xususan me’morchilik, sopol buyumlar va hunarmandchilik mahsulotlari hududda yuqori madaniy darajaning mavjudligini ko‘rsatadi. antropologik tadqiqotlar esa qadimgi aholi tipini, morfologik xususiyatlarini va turli davrlarda irqiy aralashish jarayonlarini ochib beradi. shu asosda ikki daryo oralig‘i aholisi zamonaviy o‘zbek xalqining shakllanishida muhim rol o‘ynagan. umuman olganda, arxeologik va antropologik ma’lumotlar o‘rta osiyo tarixini, qadimiy sivilizatsiya rivojini va milliy o‘zlikning ildizlarini chuqur anglash imkonini beradi. etiboringiz uchun rahmat image1.png image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘i tipining arxeologik va antropologik belgilari slayd"

o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘i tipining arxeologik va antropologik belgilari bajardi:tarix yo‘nalishi 1104-guruh talabasi ulliboyeva mohira qabul qildi: tilovboyev muhammad o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘ining tarixiy-geografik sharoiti 1 arxeologik yodgorliklar va madaniy qatlamlar tahlili 2 antropologik xususiyatlar va etnik jarayonlar 3 reja hisoblanadi. amudaryo va sirdaryo oralig‘idagi bu yerlar qadim zamonlardan boshlab qulay iqlimi, unumdor yerlari va suv manbalari tufayli turli xalqlarni o‘ziga jalb etgan. arxeologik topilmalar bu hududda ilk dehqonchilik, hunarmandchilik va shahar madaniyati shakllanganligini tasdiqlaydi. qadimgi manzilgohlar — sopollitepa, jarqo‘ton, afrosiyob, tuproqqal’a kabi yodgorliklar o‘sha davr jamiyatining taraqqiyot darajasini yaqqol ko‘rsatib beradi. sh...

This file contains 15 pages in PPTX format (1.6 MB). To download "o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘i tipining arxeologik va antropologik belgilari slayd", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘rta osiyo ikki daryo oralig‘i… PPTX 15 pages Free download Telegram