bilish falsafasi

PPT 32 стр. 2,5 МБ Бесплатная загрузка

32 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,5 МБ

Тип файла PPT

Страницы 32

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 32

powerpoint presentation 6- mavzu: bilish falsafasi reja: mavzuga oid asosiy tayanch tushunchalar: bilish xissiy bilish mantiqiy bilish gnostisizm agnostisizm sensualizm ratsionalizm skentisizm empirizm haqiqat ob’yektiv haqiqat sub`yektiv haqiqat nisbiy haqiqat konkret (real) haqiqat ilmiy bilish empirik bilish nazariy bilish adabiyotlar: falsafa” m. ahmedova tahriri ostida- t, 2006 yil shermuxamedova n.a. falsafaga kirish. - toshkent: 2020. yusupov e., mamashokirov s. falsafa. darslik. - toshkent: 2005, 401-445 betlar falsafa asoslari. mas'ul muharrir. q.nazarov-t., “o`zbekiston”, n.m.i.u , 2005 yil, 227-228, 234-240, 258-261-b. shermuxamedova n.a. gnoseologiya. (darslik). - toshkent: 2009 yil, 4-56, 210-258, 295-348 betlar 6.madayeva sh.o. falsafa. o`quv qo`llanma. 2019 yil adabiyotlar gnoseologiya – bilish haqidagi ta`limot sof falsafiy kategoriya. (yunoncha gnosis – bilim, ilm; logos – ta`limot, nazariya) – falsafaning tarkibiy qismi, bilish nazariyasi, bilishning umumiy usullari to`g`risida bahs yurituvchi falsafaning alohida sohasi. gnoseologiya - bilish to`g`risidagi ta`limot gnoseologiyada o`rganiladi insonning dunyoni bilish imkoniyati insonning o`zlikni anglash jarayoni bilishning bilmaslikdan bilim sari …

2 / 32

asosiy xususiyati – predmet va hodisalarning tashqi xususiyatlarini emas, balki ongda bo`layotgan jarayonlarni predmet va hodisalar olami bilan birgalikda o`rganishdadir. falsafa tarixida bilish masalalari demokrit gnoseologiyasi demokrit bilish nazariyasidan bilishni ikkiga: haqiqiy va nohaqiqyga bo`ladi. haqiqiy bilish- bevosita sezgi a`zolar orqali bevosita olingan bilimlar; nohaqiqiy bilish- rang, maza, hid, issiq, sovuq kabilar platon gnoseologiyasi modomiki moddiy olam “g`oya”lar olamining in`ikosi bo`lar ekan, unda bilish predmeti eng avvalo sof g`oya bo`lishi kerak; «sof g`oya»ni faqat aql yordamida olish, ma`naviy faoliyat natijasida bilish mumkin; oliy ma`naviy faoliyat bilan faqat ma`lumotli intellektuallar, faylasuflar shug`ullanishi mumkin, demak faqat ulargina “sof g`oya”ni ko`rishi va naglashi mumkin. “sof g`oya”ni hissiy qabullash orqali bilish mumkin emas (bu turdagi bilish bizga xaqiqiy bilimni emas, balki faqat fikrni berishi mumkin); arastu - (eramizdan oldingi 384-322) buyuk yunon faylasufi. moddiy olamni bilish sezgidan boshlanadi; tabiat bilish va his qilish manbai; arastu olamni bilishda empirik fikrda bo`lgan. ratsionalizmga katta ahamiyat bergan. …

3 / 32

hayo, bardosh va sabr-qanoat. xushxulqlik, beozorlik, xokisorlik kabi xislatlar ekanligini ko‘rsatgan. tasavvufiiing boshqa oqimlari kabi naqshbandiylikda ham olamni bilish, avvalo, allohni bilish, uning kuch-qudratini anglashdir. bu borada insonga ong, tafakkur ato etilgan. beruniy “qadimgi xalqlardan qolgan yodgorliklar”, “masud qonunlari”, “hindiston” kabi asarlarida ijtimoiy bilimlarning mazmun-mohiyatiga katta e’tibor bergan. beruniyning tabiiy-ilmiy qarashlari «geodeziya», «minera’logiya» asarlarida ocz ifodasini topib, unda dunyoning o‘ziga xos tabiiy-ilmiy manzarasi va tabiat hodisalarini bilish masalalariga katta e’tibor qaratilgan bilish masalalari ibn sinoning «qushlar tili», «donishnoma», «tib qonunlari» kabi (100 ga yaqin) asarlarida ham o‘z ifodasini topgan. uning nazarida, o‘z ibtidosini allohdan oigan borliq va tabiat insonni o‘mb turuvchi abadiy makondir. shu jihatdan uni bilishdagi ahamiyati, qadri beqiyos, inson esa hamma ilmlami tabiatdan oladi, undan o‘ziga da'vo izlaydi va topadi. ibn sino moddiy dunyo predmetlarini sezgilar manbai deb hisoblab, ularning obyektiv tabiatini tashqi moddiy dunyo in’ikosi sifatida yoritadi. ibn sino bilishda hissiy bilish, sezgilar va sezgi a’zolarining ahamiyatini …

4 / 32

nning tabiat ustidan hukmronlik qilishga ko`maklashish. shunga ko`ra bekon tomonidan aforizm ilgari suriladiki, uning barcha falsafiy qarashlarini qisqagina ifodalab berdi: “bilim –bu kuchdir” idollar (unsur) – insonga (insoniyatga) haqiqiy bilimga erishishga to`sqinlik qiladilar urug idollari- inson zotiga, butun odamlarga xosdir. masalan bekon shunday deydi;: “insonning aqli qiyshiq ko`zguga o`xshaydi u narsalarning tabiati bilan o`z tabiatini aralashtirib yuborib, narsalarni qiyshiq ko`rsatadi ” urug` idoli- inson ajdodlari madaniyati orqali bilishning kechishi maydon idoli – ma`lum bo`lgan tasavvurlarga tayanish odati. nutq, tushunish apparatini: so`zlar, iboralar, tushunchalarni noaniq qo`llash g`or idoli - bu har bir odamning o`z spesifik xusussiyatlari natijasida yanglishishi. bu hamma narsani o`z nuqtai nazari bilan ifodalash, o`zning tor doirasi bilan olchash natijasida vujudga keladi teatr idollari- ular avtoritetlar fikriga ko`r-ko`rona ergashib, qadimgilarning falsafiy sistemalarini davom ettiraveradilar jon lokk j.lokk. sensualizm- ta`limotining asoschisi. sensualizm-bilish nazariyasida sezgilarni bilishning asosiy manbai deb e`tirof etuvchi yo`nalish:uninfg fikricha, bilish tabiat va inson o`rtasidagi munosabatlardan iborat bo`lib, …

5 / 32

aydilar. skeptiklar-bilimning haqiqiyligiga shubha qiladilar bilish tarkibi bilish subyekti (bilish harakatining sohibi, shaxs) bilish obyekti (subyektning bilish faoliyati yo`naltirilgan narsa, hodisa, jarayon) bilim (bilish natijasi) bilish murakkab dialektik ziddiyatli murakkab jarayon. bilish bosqichlari hissiy bilish - (jonli mushohada); narsa-voqea, hodisalarning inson ongida bevosita aks etish jarayoni hissiy bilish shakllari:sezgi, idrok, tasavvur aqliy (mantiqiy) bilish – narsa, hodisalar mohiyati, aloqa munosabatlari ni bilish. aqliy bilish shakllari: tushuncha, mushohada, xulosa chiqarish bilish insonning olamga faol munosabati olamni va o`z-o`zini anglash faoliyatni rejalashtirish va amalga oshirish oldindan ko`rish, bashorat qilish bilish natijasi - bilim axborot faoliyat konikmasi ilmiy-nazariy bilim intuitiv bilish o‘z tabiatiga ko‘ra, hech qanday hissiy idroksiz va mantiqiy muhokamasiz biror bir yangi fikrning birdaniga, kutilmaganda tug‘ilishidir. ammo intiutiv bilish kishining oldingi tajriba, ko‘nikma, malaka va erishgan bilimlariga asoslangan holda yuzaga kelishini, busiz intiutiv bilishning bo‘lishi mumkin emasligini ham esdan chiqarish kerak emas. intuitiv bilish sezgi va sezgilar insonning sezgi a’zolariga borliqdagi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 32 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "bilish falsafasi"

powerpoint presentation 6- mavzu: bilish falsafasi reja: mavzuga oid asosiy tayanch tushunchalar: bilish xissiy bilish mantiqiy bilish gnostisizm agnostisizm sensualizm ratsionalizm skentisizm empirizm haqiqat ob’yektiv haqiqat sub`yektiv haqiqat nisbiy haqiqat konkret (real) haqiqat ilmiy bilish empirik bilish nazariy bilish adabiyotlar: falsafa” m. ahmedova tahriri ostida- t, 2006 yil shermuxamedova n.a. falsafaga kirish. - toshkent: 2020. yusupov e., mamashokirov s. falsafa. darslik. - toshkent: 2005, 401-445 betlar falsafa asoslari. mas'ul muharrir. q.nazarov-t., “o`zbekiston”, n.m.i.u , 2005 yil, 227-228, 234-240, 258-261-b. shermuxamedova n.a. gnoseologiya. (darslik). - toshkent: 2009 yil, 4-56, 210-258, 295-348 betlar 6.madayeva sh.o. falsafa. o`quv qo`llanma. 2019 yil adabiyotlar g...

Этот файл содержит 32 стр. в формате PPT (2,5 МБ). Чтобы скачать "bilish falsafasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: bilish falsafasi PPT 32 стр. Бесплатная загрузка Telegram