zamburugʻlar.ularning morfologiyasi,strukturasi va ularni oʻrganish usullari

PPTX 15 pages 855.3 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 855.3 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

zamburugʻlar.ularning morfologiyasi,strukturasi va ularni oʻrganish usullari zamburugʻlar.ularning morfologiyasi,strukturasi va ularni oʻrganish usullari reja: kirish 1. zamburugʻlarning biologik xususiyatlari va tasnifi 2. zamburugʻlarning morfologik va tuzilma (struktura) xususiyatlari 3. zamburugʻlarni oʻrganish usullari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish tabiatdagi barcha tirik organizmlar ichida zamburugʻlar alohida guruhni tashkil etadi. ular oʻsimliklar hamda hayvonlardan farq qiluvchi oʻziga xos tuzilishga ega bo‘lib, yer yuzidagi deyarli barcha ekologik tizimlarda uchraydi. zamburugʻlar (fungi) — geterotrof organizmlar bo‘lib, tayyor organik moddalardan oziqlanadi. ular parchalovchi, simbiont yoki parazit sifatida yashaydi va tabiiy modda aylanish jarayonlarida muhim rol oʻynaydi. zamburugʻlar morfologiyasi va strukturasi jihatidan nihoyatda xilma-xildir. ularning ayrimlari mikroskopik darajada kichik bo‘lsa, boshqalari ko‘z bilan ko‘rinadigan murakkab tuzilgan mevali tanalarga ega. ularning hujayra devori xitin moddasidan tashkil topgan bo‘lib, bu xususiyat ularni oʻsimliklardan farqlaydi. zamburugʻlar vegetativ, jinssiz va jinsiy yoʻllar bilan ko‘payadi. shuningdek, ularning hayot sikli murakkab bosqichlarni o‘z ichiga oladi. zamonaviy biologiya va tibbiyot fanida zamburugʻlarni o‘rganish alohida ahamiyat kasb …

2 / 15

i hujayralarida yadro va membranali organoidlar mavjud. zamburugʻlar bir hujayrali (masalan, xamirturushlar) yoki koʻp hujayrali (masalan, mogʻor va qoʻziqorinlar) shaklda bo‘lishi mumkin. ularning umumiy belgilar va oziqlanish xususiyatlari zamburugʻlar uchun umumiy bo‘lgan asosiy belgilar quyidagilardan iborat: - hujayra devori xitindan tashkil topgan. - hujayralari eukariot tuzilishga ega (yadro, mitoxondriya, endoplazmatik to‘r mavjud). - oziqlanish turi geterotrof — tayyor organik moddalardan foydalanadi. - ko‘payish shakllari vegetativ, jinssiz va jinsiy yo‘llar orqali amalga oshadi. - odatda sporalar hosil qilib ko‘payadi. - ko‘pchiligi mikroskopik, baʼzilari esa makroskopik (qo‘ziqorinlar)dir. zamburugʻlarning ekologik ahamiyati va xilma-xilligi zamburugʻlarning ekologik roli beqiyosdir. ular tabiiy muhitda organik moddalarning parchalanishida, tuproq hosil bo‘lishida va modda aylanishida muhim oʻrin tutadi. saprotrof zamburugʻlar o‘simlik va hayvon qoldiqlarini parchalab, uglerod, azot va boshqa elementlarning qayta aylanishini taʼminlaydi. zamburugʻlar oziq-ovqat sanoatida (xamirturush, pishloq, non, vino, pivo ishlab chiqarishda), farmatsevtikada (penitsillin kabi antibiotiklar tayyorlashda) va biotexnologiyada (fermentlar, vitaminlar ishlab chiqarishda) keng qo‘llaniladi. shu bilan birga, …

3 / 15

i. ular asosan organik moddalarga boy suyuq yoki nam muhitlarda yashaydi. ko‘p hujayrali zamburugʻlar esa mikroskopik yoki makroskopik shaklda bo‘ladi. ularning vegetativ tanasi mitseliy (gifa to‘plami) deb ataladi. mitseliy nozik ipchalardan — gifalardan tashkil topgan bo‘lib, bu ipchalar zamburugʻ tanasining o‘sishini va oziqlanishini taʼminlaydi. ko‘p hollarda mitseliy tuproqda, oziq moddalarga boy substratlarda keng tarmoqlanadi. ayrim turlarida (masalan, qo‘ziqorinlarda) mitseliyning qalinlashgan qismi mevali tana (sporali qism) hosil qiladi. zamburugʻ hujayrasining asosiy qismlari: hujayra devori, sitoplazma, yadro va organoidlar zamburugʻ hujayrasi tuzilish jihatidan eukariot hujayralarga xos barcha belgilarni o‘zida mujassam etgan. hujayra devori – zamburugʻ hujayrasining tashqi qobig‘i bo‘lib, asosan xitin, glyukan va manan kabi polisaxaridlardan tashkil topgan. bu tuzilma hujayrani tashqi muhit taʼsiridan himoya qiladi va shaklini saqlab turadi. plazmatik membrana – hujayra devorining ichki qatlamida joylashgan bo‘lib, moddalarning kirib chiqishini tartibga soladi. sitoplazma – hujayra ichini to‘ldiruvchi suyuq modda bo‘lib, unda turli organoidlar joylashgan. yadro – hujayraning eng muhim qismi …

4 / 15

‘linishi yoki kurtaklanishi orqali yangi individ hosil bo‘lishidir. masalan, xamirturushlarda kurtaklanish, mogʻor zamburugʻlarida esa missetsiya parchalari orqali ko‘payish kuzatiladi. jinssiz ko‘payish – bu jarayonda sporalar hosil bo‘ladi. sporalar havoda, suvda yoki jonivorlar yordamida tarqaladi. jinssiz sporalar konidiy, sporangiy yoki artrosporalar shaklida bo‘lishi mumkin. bu usul zamburugʻlarning tez tarqalishiga imkon beradi. jinsiy ko‘payish – ikki xil jinsiy hujayra (gameta)ning qo‘shilishi natijasida yangi organizm hosil bo‘lishidir. bu jarayon genetik xilma-xillikni taʼminlaydi. jinsiy ko‘payish bosqichlari odatda plazmogamiya, kario gamiya va mejoz jarayonlarini o‘z ichiga oladi. mikroskopik kuzatuvlar va laboratoriya tajribalarini oʻtkazish zamburugʻlarni o‘rganishda eng muhim va anʼanaviy usullardan biri — mikroskopik tahlildir. chunki zamburugʻlarning ko‘pchilik turlari mikroskopik o‘lchamda bo‘ladi va ularni oddiy ko‘z bilan ko‘rish imkonsizdir. mikroskopik kuzatuvlar yordamida zamburugʻ hujayrasining tuzilishi, gifa tarmoqlari, spora hosil bo‘lish jarayoni va ularning shakli aniqlanadi. buning uchun maxsus tayyorlangan namunalar (preparatlar) o‘rganiladi. preparat tayyorlashda zamburugʻ namunasi mikroskop oynachasiga qo‘yilib, bo‘yoq bilan (masalan, metilen ko‘ki, safranin, yoki …

5 / 15

nish orqali: - ularning morfologik belgilarini (gifa tuzilishi, spora shakli va rangi), - fiziologik xususiyatlarini (o‘sish tezligi, ozuqa talabchanlik darajasi),va biokimyoviy faoliyatini (fermentlar ishlab chiqarish, antibiotik hosil qilish qobiliyati) aniqlash mumkin. sunʼiy madaniyatlar zamburugʻlarning biologik faol moddalari, masalan, penitsillin, sitotoksinlar yoki fermentlarni ishlab chiqish jarayonini tadqiq qilishda ham keng qo‘llaniladi. molekulyar-biologik usullar va zamonaviy diagnostika texnologiyalari so‘nggi yillarda mikologiya fanida molekulyar-biologik usullar keng qo‘llanila boshladi. bu usullar zamburugʻlarning genetik tuzilishini, tur tarkibini va evolyutsion munosabatlarini o‘rganish imkonini beradi. eng ko‘p qo‘llaniladigan molekulyar usullar quyidagilardir: dnk ekstraksiyasi va polimeraza zanjir reaksiyasi (pzr) — zamburugʻ dnk sini ajratib olish va maʼlum gen qismlarini ko‘paytirish orqali ularning turini aniqlashda ishlatiladi. genetik markerlar asosida identifikatsiya — turli zamburugʻlarning dnk ketma-ketligini solishtirish orqali ularning filogenetik o‘rnini belgilash mumkin. elektroforez va sekvenslash texnologiyalari — zamburugʻlarning genetik tuzilishini chuqur tahlil qilishga imkon beradi. zamonaviy diagnostika texnologiyalariga immunologik testlar (elisa), biosensorlar, va real-time pzr usullari kiradi. ular yordamida …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "zamburugʻlar.ularning morfologiyasi,strukturasi va ularni oʻrganish usullari"

zamburugʻlar.ularning morfologiyasi,strukturasi va ularni oʻrganish usullari zamburugʻlar.ularning morfologiyasi,strukturasi va ularni oʻrganish usullari reja: kirish 1. zamburugʻlarning biologik xususiyatlari va tasnifi 2. zamburugʻlarning morfologik va tuzilma (struktura) xususiyatlari 3. zamburugʻlarni oʻrganish usullari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish tabiatdagi barcha tirik organizmlar ichida zamburugʻlar alohida guruhni tashkil etadi. ular oʻsimliklar hamda hayvonlardan farq qiluvchi oʻziga xos tuzilishga ega bo‘lib, yer yuzidagi deyarli barcha ekologik tizimlarda uchraydi. zamburugʻlar (fungi) — geterotrof organizmlar bo‘lib, tayyor organik moddalardan oziqlanadi. ular parchalovchi, simbiont yoki parazit sifatida yashaydi va tabiiy modda aylanish jarayonlarida muhim rol oʻyn...

This file contains 15 pages in PPTX format (855.3 KB). To download "zamburugʻlar.ularning morfologiyasi,strukturasi va ularni oʻrganish usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: zamburugʻlar.ularning morfologi… PPTX 15 pages Free download Telegram