jismoniy tarbiya

DOCX 16 pages 251.0 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 251.0 KB

File type DOCX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

jismoniy tarbiyaning didaktik tamoyillari va qonun-qoidalarining ahamiyati reja kirish 1. jismoniy tarbiya jarayonining nazariy asoslari 2. jismoniy tarbiyada didaktik tamoyillar tizimi 3. jismoniy tarbiyada qonun va qoidalarining amaliy ahamiyati xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish jismoniy tarbiya insonning jismoniy rivojlanishi, sog‘lom turmush tarzini shakllantirish va harakat madaniyatini yuksaltirishga xizmat qiluvchi muhim pedagogik jarayondir. u nafaqat jismoniy tayyorgarlikni, balki aqliy, ma’naviy va irodaviy sifatlarni ham tarbiyalaydi.bugungi kunda jismoniy tarbiya jarayonini samarali tashkil etish uchun didaktik tamoyillar va qonun-qoidalarni to‘g‘ri qo‘llash alohida ahamiyat kasb etadi. didaktik tamoyillar o‘quv-tarbiya jarayonining ilmiy, tizimli va izchil tashkil etilishini ta’minlaydi.jismoniy tarbiyada ongli va faol ishtirok, muntazamlik, ko‘rgazmalilik, bosqichma-bosqichlik kabi tamoyillar mashg‘ulotlarni puxta rejalashtirish va natijaga yo‘naltirishda asosiy mezon bo‘lib xizmat qiladi.mazkur mavzuda jismoniy tarbiyaning didaktik tamoyillari va qonun-qoidalarining o‘quvchi shaxsini har tomonlama rivojlantirishdagi o‘rni hamda amaliy ahamiyati tahlil etiladi. jismoniy tarbiya jarayonining nazariy asoslari jismoniy tarbiya insoniyatning qadimiy va doimiy ehtiyojlaridan biri bo'lib, jamiyatning ijtimoiy, iqtisodiy va madaniy …

2 / 16

ologik va funktsional jihatdan takomillashtirishga, asosiy harakat malakalari, mahorati va bog'liq bilimlarni shakllantirishga qaratilgan. bu jarayon jismoniy bilimlarni o'rgatish (tushuntirish, ko'rsatish, takrorlash, mustahkamlash) va sifatlarni rivojlantirishni (kuch, tezkorlik, chidamlilik, egiluvchanlik, chaqqonlik) o'z ichiga oladi. jismoniy tarbiya umumiy tarbiyaning uzviy qismi sifatida jamiyatdagi jismoniy madaniyat ahvolini ko'rsatuvchi asosiy omillardan biri hisoblanadi. uning asosiy vositalari jismoniy mashg'ulotlar, organizmni chiniqtirish, mehnat va turmush gigiyenasi bo'lib, u aqliy, axloqiy, mehnat va estetik tarbiya bilan birgalikda olib boriladi. tarixiy jihatdan qaraganda, jismoniy tarbiya qadimiy davrlardan boshlab insoniyatning rivojlanishida muhim o'rin egallagan. masalan, qadimiy yunonistonda pentatlon (yugurish, sakrash, disk uloqtirish, nayza otish va kurash) orqali yoshlarni jismonan va ruhiy jihatdan tayyorlashgan. o'zbekiston hududida esa mahmud koshgariyning "devonu lug'otit turk" asarida 100 dan ortiq milliy o'yinlar tasvirlangan bo'lib, ular jismoniy tarbiyaning milliy shakllari sifatida xizmat qilgan. "alpomish", "farhod va shirin", "boburnoma" kabi epik asarlarda jangovar mashqlar va kuchlilik bahslari orqali yosh avlodni vatanparvarlik ruhida tarbiyalash ko'rsatilgan. mustaqillik …

3 / 16

hdan iborat bo'lib, bu orqali jamiyatning jismoniy madaniyat darajasi oshiriladi. maqsad jamiyatning ijtimoiy-xayotiy ehtiyojlariga moslashib o'zgaradi: umumiy jismoniy tayyorgarlik, kasb-xunar va sport tayyorgarligi, mehnat qurollari va xarbiy anjomlari bilan muomala samaradorligini oshirish, funksional imkoniyatlarni oshirish, energiya resurslarini tiklash, charchoqdan keyin tiklanish va ish qobiliyatining dastlabki darajadan yuqori oshishi. organizmning yuklamalarga javob reaksiyasini yaxshilash, salbiy effektlarni yengish, progressni ta'minlash, adaptatsiya va biologik moslanishni ta'minlash maqsadning asosiy yo'nalishlari hisoblanadi. maqsadning umumiyligi tarbiyaning boshqa yo'nalishlari (aqliy, axloqiy, estetik) bilan uzviy bog'liq bo'lib, tizimli va muntazam bo'lib, soliqni mustahkamlash, qaddi qomatni shakllantirish, ortiqcha energiya sarflashni oldini olishga xizmat qiladi. yosh bilan tabiiy ravishda o'zgarib, rivojlanishni sekin va notekisligini tizimli mashqlar orqali ta'minlaydi. maqsadning chuqur tahlili shuni ko'rsatadiki, u shaxsiy va jamoatchilik ehtiyojlarini qondirishga qaratilgan. shaxsiy ehtiyoj jihatidan jismoniy kamolotga bo'lgan intilish orqali mustaqillik, tashabbuskorlik va sog'lom turmush tarzi shakllanadi. jamoatchilik ehtiyojida esa o'zbekiston respublikasining har tomonlama yetuk, jismonan sog'lom avlodini tarbiyalashga xizmat qiladi. masalan, …

4 / 16

shkil etish (miat) tizimida jismoniy tarbiya odamlarning jismoniy va aqliy rivojlanishiga qaratiladi. bo'ljak mutaxassislarning kasbiy-amaliy jismoniy tayyorgarligi (kajt) orqali yuqori malakali kasb egallashga ko'maklashish, kasbiy sifatlarni tarbiyalash va sog'liqni mustahkamlash ta'minlanadi. umumiy maqsad sog'lom avlodni voyaga yetkazish bo'lib, sport hayotiy zaruriyat sifatida faol hayot tarzi va salomatlikka asoslanadi. jismoniy tarbiyaning vazifalari maqsadni amalga oshirishning asosiy mexanizmlari bo'lib, quyidagilardan iborat: - sog'liqni mustahkamlash va chiniqtirish vazifasi: organizmning tashqi muhit ta'siriga (sovuq, issiq, shamol) qarshiligini oshirish, nafas olish, yurak-qon tomir tizimini normallashtirish. tabiatning solomlashtiruvchi kuchlari (havo, quyosh nuri, suv) orqali quyosh vannasi, suvda chinqish realashtiriladi. gigienik malaka va odatlarni shakllantirish (ovqatlanish, uyqu, tana parvarishi) orqali solomatlashtirish vazifalari bajariladi. tibbiy ko'rikka asosan guruhlarga ajratish, yuklamalarni differensiallashtirish, jarohat olish xavfini kamaytirish, xatolarni tuzatish, tanaffuslar (5-7 kun) mushaklar kuchi, harakat tezligi va chidamlilikni pasaytirishni oldini olishga xizmat qiladi. ochiq havoda darslar orqali salomatlik ta'minlanadi. - umumiy jismoniy tayyorgarlik vazifasi: tananing barcha a'zolarini rivojlantirish, harakat malakalarini …

5 / 16

ar egiluvchanligini uzviy rivojlantirish. sport o'yinlarida chaqqonlik, o'yin atletikasida kuch; siklik (yugurish chidamlilikni oshiradi), atsiklik (sakrash, statik/dinamik) mashqlar qo'llaniladi. jismoniy sifatlarni rivojlantirish orqali energiya resurslari tiklanishi va funksiyani tejamlashtirish. chaqqonlik, tezlik, kuch, chidamlilik, egiluvchanlikni yosh xususiyatlariga qarab (kichik yoshdagilarda egiluvchanlik oldindan rivojlanadi, qizlarda kuch orqada qoladi) rivojlantirish. texnik maxoratni oshirish (harakat strukturasini o'zlashtirish, takomillashtirish). taktik tayyorgarlik (raqib va muhitni tahlil qilish, maqsadli qaror qabul qilish). - amaliy va xayotiy ko'nikmalar shakllantirish vazifasi: hayotiy zaruriy harakat malakalarini shakllantirish (kundalik turmushda kerak bo'ladigan jismoniy madaniyatga molik maxsus bilimlar; yurish, yugurish, sakrash, uloqtirish, tirmashib chiqish, yuk ko'tarish orqali mustaqillik, tashabbuskorlik tarbiyalash). sport texnikasi va taktikasini o'zlashtirish. psixologik tayyorgarlik (o'z-o'zini tuta bilish, xatti-harakatni tahlil qilish, emotsiyalarni boshqarish, fikrlash, sezish va kuzatish xislatlarini farqlash). - ruhiy-irodaviy va psixologik xislatlarni tarbiyalash vazifasi: mexnatsevarlik, charchoqqa chidamlilik, emotsionallikni oshirish (charchoq konpensatsiyali yoki konpensatsiyasiz fazalarda iroda namoyon; psixologik qiyinchiliklarni yengish orqali ruhiy sifatlar rivojlanish). aqliy tarbiya (jismoniy mashqlarni ongli …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jismoniy tarbiya"

jismoniy tarbiyaning didaktik tamoyillari va qonun-qoidalarining ahamiyati reja kirish 1. jismoniy tarbiya jarayonining nazariy asoslari 2. jismoniy tarbiyada didaktik tamoyillar tizimi 3. jismoniy tarbiyada qonun va qoidalarining amaliy ahamiyati xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish jismoniy tarbiya insonning jismoniy rivojlanishi, sog‘lom turmush tarzini shakllantirish va harakat madaniyatini yuksaltirishga xizmat qiluvchi muhim pedagogik jarayondir. u nafaqat jismoniy tayyorgarlikni, balki aqliy, ma’naviy va irodaviy sifatlarni ham tarbiyalaydi.bugungi kunda jismoniy tarbiya jarayonini samarali tashkil etish uchun didaktik tamoyillar va qonun-qoidalarni to‘g‘ri qo‘llash alohida ahamiyat kasb etadi. didaktik tamoyillar o‘quv-tarbiya jarayonining ilmiy, tizimli va izchil tashkil etilis...

This file contains 16 pages in DOCX format (251.0 KB). To download "jismoniy tarbiya", click the Telegram button on the left.

Tags: jismoniy tarbiya DOCX 16 pages Free download Telegram