yurakmuskullariningfiziologikxossalari

PPTX 15 sahifa 1,0 MB Bepul yuklash

15 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 1,0 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 15

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 15

powerpoint presentation mavzu: yurak muskullarining fiziologik xossalari. right atrium tricuspid valve right ventricle left ventricle left atrium aortic valve mitral valve pulmonary valve pulmonary artery aorta yurak sikli bosqichlari. arteriya va vena bosimlari. arteriya vena pulsi. qonning tomirlar bo’ylab xarakatlanishiga yordam beruvchi omillar. yurak mushakining o’ziga xos fiziologik xususiyatlari. reja: qon o‘zining merakkab vazifalarini faqat doimo harakatda bo`lgandagina bajara oladi. qon harakatini yurak ta‘minlaydi. yurak kavak muskulli a‘zo bo`lib, u o‘ng va chap bo`lmacha, hamda o‘ng va chap qorinchadan iborat. qon kislorodni to‘qimalarda qoldirib, o‘ng yurakka oqib keladi va o‘pka tomon yoi oladi. qon o‘pkada kislorodga to‘yinib, chap yurakka qaytadi. u qonni yana butun organizmga tarqatadi (33-rasm).135 qonning o‘pka qon tomirlar orqali o‘ng yurakdan chap yurakka harakati o‘pkada qon aylanishini (kichik qon aylanish doirasini) tashkil qiladi. qolgan boshqa a‘zolarning qon bilan ta‘minlanishi va ulardan qonning qaytib kelishi tizim qon aylanishi (katta qon aylanish doirasi) deb ataladi. bu ikkala bo`lim yagona …

2 / 15

va o‘pka venalari) orqali bo`lmachalarga quyiladi. bo`lmachalar sistolasi tufayli qon qorinchalarga o‘tadi. qonni yurakka yetkazib bardigan qon tomirlar venalar, qonni yurakdan chetga tarqatuvchi qon tomirlar arteriyalar deyiladi. muskul tolasi yurakning funksional unsuru hisoblanadi. u bir-biriga uchma-uch ulangan miokard hujayralari – miotsitlardan iborat bo`lib, umumiy sarkoplazmatik parda bilan qoplangan. morfologik va funksional xossalariga ko‘ra yurakning muskul tolalari ikki turga bo`linadi: 1) bo`lmachalar va qorinchalarning ishchi tolalari. ular yurak muskulining asosiy massasini tashkil qilib, yurakning qonni haydash vazifasini amalga oshiradi; 2) ritm yetakchisi vazifasini bajaruvchi va yurakning o‘tkazuvchi tizimini tashkil qiluvchi atipik tolalar. bu tolalar qo‘zg‘alishni ro‘yobga chiqaradi va uni miokardning ishchi tolalariga o‘tkazadi. yurak muskuli (miokard) qo‘zg‘aluvchanlik, o‘tkazuvchanlik, qisqaruvchanlik, avtomatiya xossalariga ega. yurak muskuli nerv to‘qimasi va skelet muskullari bilan bir qatorda qozg‘aluvchan to‘qimalarga kiradi. demak, u tinchlik potensialiga ega, bo‘sag‘adan yuqori ta‘sirotlarga harakat potensiali bilan javob qaytaradi, bu potensialni o‘tkaza oladi. miokardning skelet muskullaridan farqi shuki, u funksional birlik (sinsitiy) …

3 / 15

imob ustunining 5-8 mm gacha ko‘tariladi. bo`lmachalarning sistolasi tugagach, qorinchalar sistolasi boshlanadi. uning davomiyligi 0,33 s. qorinchalar sistolasi bir necha davr va bosqichlarga bo`linadi. qorinchalar sistolasining boshlanishiga miokard tolalarining taranglashishi xosdir. 0,08 s davom etuvchi bu davr tarannglashish davri, deyiladi. u tolalarning asinxron qisqarishi bilan boshlanadi. asinxron qisqarish bosqichi 0,05 s davom etadi. tolalarning bir qismi qisqarib, qolganlari bo‘shashganidan, asinxron qisqarish bosqichida qorinchalar bo‘shlig‘idagi bosim taxminan 0 ga teng bo`ladi. qo‘zg‘alish hamma tolalarga tarqalib, ularni ham qisqartirganda, qorinchalardagi bosim keskin ortadi va chap qorinchada 70-90 mm. s. u. gacha, o‘ng qorinchada 15-20 mm s.u. gacha ko‘tariladi. bosimning bu o‘zgarishi 0,03 s davom etuvchi izometrik qisqarish bosqichida kuzatiladi. bosimning qorinchalar bo‘shlig‘ida oshishi natijasida atrio-ventrikulyar qopqoqlar tezda yopiladi. ayni vaqtda yarim oysimon qopqoqlar ham yopiq bo`ladi. demak qorinchalar bo‘shlig‘i berk bo`lganidan undagi qonning hajmi o‘zgarmaydi. qisqarish izometrik turda bo`lgani uchun tolalarning tarangligi ortadi va qon bosimo chap qorinchada 120 mm s.u. gacha, …

4 / 15

larni yopadi. shuningdek juda qisqa vaqt ichida ham atrio-ventrikulyar, ham yarim oysimon qopqoqlar yopiq turadi. keyin qorinchalar bo‘shashib, hajmi ortadi. ulardagi bosim qonga toigan bo`lmachalardagi bosimdan pastroq nuqtaga tushadi. shunda atrioventrikulyar qopqoqlar ochilib, qorinchalar qonga toia boshlaydi. yurak qorinchalarining diastolasi boshlanadi. qorinchalar diastolasi 0,47 s davom etadi. u ham bir necha davr va bosqichlarga bo`linadi. arteriya va vena bosimlari. arteriya vena pulsi. arterial qon bosimi sistolik, diastolik, puls va o'rtacha bosim. arteriyalarninf asosiy vazifasi qonning kapillyarlardagi uzluksiz harakatini ta'minlash uchun doimiy bosimni hosil qilishdan iborat. arteriyalardagi bosim (p) yurakning qisqarishi natijasida arteriyalarga chiqadigan qon hajmiga (q) va mayda arteriyalar, arteriolalar, hamda kapillyarlarda qon oqimiga bbo'lgan qarshilikka ® bog'liq. bu bog'lanish oddiy p = q x r tenglarna bilan ifodalanadi. arteriyalardagi qon bosimi doim bir xilda turmay, o'rtacha bir miqdordan ko'tarilibtushib turadi. qonli usulda qayd qilingan arterial bosim egri chizig'ida bu o'zgarishlar uch xil to'lqin shaklida kuzatiladi. birinchi tartibdagi to'lqinlar (puls …

5 / 15

bosimi, deb ataladi puls bosimi yurakka yaqin arteriyalarda eng yuqori. yurakdan uzoqlashgan sari puls bosimi pasaya boradi, ya'ni sistolik va diastolik bosimlar orasidagi farq asta-sekin kamayadi. arteriola va kapillyarlarda qon bosimining puls to'lqinlari yo'q. ularda bosim turg'un bo'ladi, sistola va diastola vaqtida o'zgarmaydi. sistolik, diastolik va puls bosimidan tashqari, o'rtacha bosim ham tafovut qilinadi. o'rtacha bosim maksimal bosim bilan minimal bosim orasidagi miqdor bo'lib, qonning uzluksiz harakat energiyasini ifodalaydi. 2. aortaning ko'krak qafasidagi va qorin bo'shlig'idagi sohalarida bosim sal kamayadi. arteriyalarning oxirgi tarmoqlarida va arteriolalarda esa qon bosimi keskin pasayadi va arteriolalarning oxirida 30-35 mm s.u. ni tashkil qiladi. qon bosimining egri chizig'ida puls to'lqinlaridan tashqari, nafas harakatlariga bog'liq bo'lgan ikkinchi tartibdagi to'lqinlar ham kuzatiladi. shuning uchun ularni nafas to'lqinlari deyiladi. nafas olganda bosim pasayadi, nafas chiqarganda esa – ko'tariladi. qon bosimining egri chizig'ida ba'zan uchinchi tartibdagi to'lqinlarni kuzatish mumkin. ularning kelib chiqishi uzunchoq miyadagi tomirlarni harakatlantiruvchi markaz tonusining o'zgarishiga …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 15 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"yurakmuskullariningfiziologikxossalari" haqida

powerpoint presentation mavzu: yurak muskullarining fiziologik xossalari. right atrium tricuspid valve right ventricle left ventricle left atrium aortic valve mitral valve pulmonary valve pulmonary artery aorta yurak sikli bosqichlari. arteriya va vena bosimlari. arteriya vena pulsi. qonning tomirlar bo’ylab xarakatlanishiga yordam beruvchi omillar. yurak mushakining o’ziga xos fiziologik xususiyatlari. reja: qon o‘zining merakkab vazifalarini faqat doimo harakatda bo`lgandagina bajara oladi. qon harakatini yurak ta‘minlaydi. yurak kavak muskulli a‘zo bo`lib, u o‘ng va chap bo`lmacha, hamda o‘ng va chap qorinchadan iborat. qon kislorodni to‘qimalarda qoldirib, o‘ng yurakka oqib keladi va o‘pka tomon yoi oladi. qon o‘pkada kislorodga to‘yinib, chap yurakka qaytadi. u qonni yana butun organi...

Bu fayl PPTX formatida 15 sahifadan iborat (1,0 MB). "yurakmuskullariningfiziologikxossalari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: yurakmuskullariningfiziologikxo… PPTX 15 sahifa Bepul yuklash Telegram

yurakmuskullariningfiziologikxossalari

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

"yurakmuskullariningfiziologikxossalari" haqida

O'xshash fayllar