сон тушунчасини шаклланиши ва ривожланиши. кадимги халкларда математик тушунчалар

DOC 134,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1662884440.doc 9 8 7 6 5 4 3 2 1 , ), дзета ( ), дигамма ( , , , , , q h z v e d g b a 90 80 70 60 50 40 30 20 10 q , , о , , , , ), каппа ( , i p x n m l à 900 800 700 600 500 400 300 200 100 ) самма ( , , , , , , , ' w y c j j t s r ... , 444 = s m j ... , 2000 , , 1000 , - b - a 0 а 96 8 48 4 24 2 12 1 * * ® 3 2 , 3 1 2 1 1 2 1 4 1 8 1 4 1 15 1 5 1 a в 1 а · в ах х 2 = ± î …
2
ин шунга карамасдан асосий математик тушунчалар; сон, фигура, юза, натурал сонларнинг чексиз давом этиши ва бошкалар асосан амалиёт натижасида вужудга келди ва ривожланиш боскичининг узундан - узун йулини босиб утди. сон тушунчасини ривожини куйидаги группаларга ажратиш мумкин; ii) примитив куринишдаги микдорий муносабатлар ( овни булиш, узаро айрбошлаш, кул ва оёк асосида санаш ва ...) катта сонларни вужудга келиши натижасида санок системаларини келтириб чикарди (мас. 5 лик, 10 лик, 12 лик, 60 лик). жумладан илс ( w c eels) нинг текширишларига кура американинг ибтидоий халкларига 307 санок системаси мавжуд булиб, булардан 147 таси - унлик, 106 таси - бешлик, колганлари 12 лик асосга эса булган, мексиканинг майё ва европанинг кельт кибиларида 20 лик, урта осиё ва шарк мамлакатларида 10,12,60 лик ситемалар мавжуд булган. бундан ташкари узунликларни улчашда бармок, оёк (фут), тирсак (локать), кулоч ва бошкалар мавжуд булган. ҳозирги замонда бутун дунёда кабул килинган номерлашнинг унли позицион системасига утишга кадар куйидаги куринишларни …
3
лади 539 = сли = 4000 = gz 50000 = нz (50 ва 1000 куринишда) (4 ва 1000 куринишида) куриниб турибдики бу усулда алфавит 9 та ҳарфдан килиб ажратилади. булардан биринчи 9 тасига бирликлар, 2-9 тасига унлар, 3-9 тасига юзлар мос куйилади. бунда ҳар бир ҳарф сон куринишини олиши учун маълум белги куйилади.булардан ташкари яна кадимги славян, еврей, грузин , армян ва ... бор. куриниб турибдики алфавитли система ёзув учун кулай, лекин амаллар бажариш учун нокулай. 3. унли булмаган позицион системалар. буларга вавилон, индеецлар, майья кабиласи, ҳиндларнинг иккилик системаси киради. унли санок системаси о билан бирга дастлаб эрамиздан 500 йил аввал ҳиндистонда вужудга келди. ҳиндларнинг математикага оид энг кадимги ёдгорликлари эрамиздан олдинги viii - vii асрларга туғри келиб, булар санскрит тилида ёзилган диний китоблардир. буларда геометрик ясашларга оид (саройлар куриш, ибодатхоналар куриш, буддалар ясаш ...), доирани квадратлашнинг дастлабки уринишлари, пифагор теоремасининг татбиклари ва бунинг натижасида пифагор сонларини топишга доир арифметик …
4
кушганимизда ёки айирганимизда ҳам узгармайди деб тушунтиради. хитойда математик тушунчаларни пайдо булиши хитой математика тарихчиси ли яннинг тасдиклашига кура э.о xiv асрга туғри келади. дастлабки математикага оид маълумотлар чжоу - би (куёш соати) ва математикага оид 9 китоб (математика в девяти книгах) асарлардир. бу асарлар эрамизнинг бошида (э.о. 152 й. олим чжан цан) пайдо булиб, бунгача булган хитойдаги математикага оид барча маълумотлар жамланган.жумладан бу асарда пероглифли символика билан берилган унли санок системаси ҳакида ҳам маълумотлар бор. сонлар синфларга булиниб, хар бирида турттадан разряд бор. нол эса йук булиб, факат xii асрда пайдо булган ҳиндлардан узлаштирилган булса керак). арифметик амаллар эса санок тахтасида бажарилиб, нолни урни буш колдирилиб кетган. мисрда математикага оид булган маълумотлар 1858 йили райнда (rhind) папирусининг укилишидир. у лондонда сакланаётган булиб, тахминан узунлиги -5,5 метр эни - 32 см булиб, 84 та амалий аҳамиятга эга булган масала жамланган. иккинчи катта ёдгорлик москвада булиб, ахлис папируси деб аталади. узунлиги …
5
р) асарини араб тилига таржима килади (сакланиб колган “сурья” кисми). ислом даври математикаси турли - туман кучлар таъсири остида ривожланди. айникса халифа аббосийлар даврида ; ал - мансур (754 - 775), хорун - ал - рашид (786 - 809), ал - мамун (813 - 833) ал- мамун боғдодда кутубхонаси ва обсерваторияси булган катта мадраса курдиради. бу ерда куплаб шарк олимлари ишлаб ижод килганлар. хивалик мухаммад ибн мусо ал-хоразмий (ижоди 825 й) хиндистонга килган сафаридан сунг ёзган “хинд сонлари ҳакида” асари (xii асрда лотин тилига таржимаси сакланган) пайдо булгандан сунг унли санок системаси тез таркала бошлади. бу даврга келиб савдо-сотик кенг йулга куйилган турли халклардаги математика ютуклари умумлаштирилиб яхлит ҳолга келган эди. ана шундай ҳолда у европага кириб келди. (алгоритм - алгорифм - алхоразмий). хулоса килиб айтганда ислом дини таркалиши бу янгидан-янги улкаларни камраб олиш ва натижада вужудга келган улкан давлатни бошкариш унинг равнакини таъминлаш фанни кенг микёсда давлат рахнамолигига олишни …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"сон тушунчасини шаклланиши ва ривожланиши. кадимги халкларда математик тушунчалар" haqida

1662884440.doc 9 8 7 6 5 4 3 2 1 , ), дзета ( ), дигамма ( , , , , , q h z v e d g b a 90 80 70 60 50 40 30 20 10 q , , о , , , , ), каппа ( , i p x n m l à 900 800 700 600 500 400 300 200 100 ) самма ( , , , , , , , ' w y c j j t s r ... , 444 = s m j ... , 2000 , , 1000 , - b - a 0 а 96 8 48 4 24 2 12 1 * * ® 3 2 …

DOC format, 134,5 KB. "сон тушунчасини шаклланиши ва ривожланиши. кадимги халкларда математик тушунчалар"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.