psixologiyada «shaxs»tushunchasi

PPTX 47 pages 7.6 MB Free download

47 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.6 MB

File type PPTX

Pages 47

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 47

3-mavzu. shaxsning faolligi. faoliyat turlari. shaxsning jamiyatdagi faolligi va faoliyat turlari r e j a psixologiyada «shaxs» tushunchasi shaxsning «men» obrazi va o‘z-o‘ziga baho berishi muammosi shaxs va uning faolligi faoliyatning turlari, ijtimoiy xulq motivlari va shaxs motivasiyasi inson, odam juda ko’plab fanlarning o’rganish ob’ekti bo’lib hisoblanadi. ular odamlarning turli tomonlarini va hayot tarzini, rivojlanishini va boshqalarni o’rganadi. o’z ob’ektini belgilash va ta’riflash uchun turli tushunchalar qo’llaniladi. psixologiya fani odamni jamiyatda, boshqalar bilan munosabatda bo’luvchi ongli faoliyat sub’ekti sifatida o’rganadi. psixologiya fanida odamni ta’riflashda ko’plab tushunchalar qo’llaniladi. shu jumladan "shaxs", "individ", "individuallik" tushunchalari ham qo’llaniladi «shaxs» tushunchasi va uning psixologik tuzilishi "shaxs" tushunchasi insonning o'zini bilish, tushunish, his qilish, o'zini ifodalash va boshqa insonlar bilan o'zaro aloqalarni tartibga solish xususiyatlarini o'z ichiga oladi. bu tushuncha insoniyatning tarixiy menejment, falsafa, psixologiya, nevrologiya, sotsiologiya va boshqa fanlarda o'rganilgan. psixologik tuzilish esa, shaxsning inson psixikasi tizimida o'zgaruvchilarning tahlili va o'rganish bilan bog'liqdir. bu …

2 / 47

qiyoti ixtiyoriy xususiyat kasb etadi, ular bilan o’zaro aloqalar tan olinadi, xolos. mazkur nazariyaga binoan, taraqqiyotning bosh maqsadi – biologik determinantlarga (aniqlovchilariga) qaratiladi va ularning mohiyatidan sotsial- psixologik xususiyatlar kelib chiqadi. taraqqiyot jarayonining o’zi avval biologic rivojlanishning universal bosqichi sifatida sharhlanadi va talqin qilinadi. biogenetik qonuniyat f. myuller va e. gekkellar tomonidan kashf qilingan bo’lib, ular ushbu qonuniyat taraqqiyoti nazariyasini tashviqot qilish hamda antidarvinchilarga qarshi kurashda muayyan darajada tarixiy rol o’ynagan sotsiogenetik nazariya biogenetik nazariyaning qarama-qarshi ko’rinishi sotsiogenetik nazariya hisoblanadi. sotsiogenetik yondashuvga binoan, shaxsda ro’y beradigan o’zgarishlar jamiyatning tuzilishi, ijtimoiylashish (sotsializatsiya) usullari, uni qurshab turgan odamlar bilan o’zaro munosabati vositalaridan kelib chiqqan holda tushuntiriladi. ijtimoiylashuv nazariyasiga ko’ra, inson biologik tur sifatida tug’ilib, hayotning ijtimoiy shart-sharoitlarining bevosita ta’siri ostida shaxsga aylanadi kognitivistik yo’nalish. kognitivistik yo’nalishning asoschilari qatoriga j. piaje, dj. kelli va boshqalarni kiritish mumkin. j. piajening intellekt nazariyasi ikkita muhim jihatga ajratilgan bo’lib, u intellekt funktsiyalari va intellektning davrlari ta’limotini …

3 / 47

jratadi, o‘zidagi jismoniy va ruhiy holatlar, harakatlar va jarayonlarning sub’ekti sifatida his etadi, shaxsan o‘zi uchun «boshqalar» qarshisida turgan, shu bilan birga, ularga bevosita bog‘liq bo‘lgan «men» sifatida namoyon bo‘ladi. shaxsan «men» mavjudligining sub’ektiv kechinmasi, avvalambor, insonning hozirgi, o‘tgan zamon va kelajakda shaxsan o‘ziga nisbatan o‘zining o‘xshashligini tushunishi holatida ifodalanadi. shunday qilib, o‘zini anglash yoki «men-konsepsiyasi» – bu individning o‘zi haqidagi tasavvurlarning takrorlanmas tizimi sifatida kechiriladigan nisbatan barqaror u yoki bu darajada anglanganlikdir, uning asosida individ boshqa odamlar bilan o‘zaro aloqalarini o‘rnatadi va o‘ziga munosabat bildiradi. «men-konsepsiyasi» – bir butun bo‘lsada, lekin ichki qarama-qarshiliklardan holi emas, o‘ziga nisbatan mayl sifatida namoyon bo‘ladigan va quyidagi tarkibiy qismlardan iborat shaxsiy men obrazi bo‘lib hisoblanadi. umuman olganda, odamning nechtagacha «men» bo‘lishi mumkin ? «aks ettirilgan men» «ko‘rgazmali men» «samimiy men» «sub’ektiv (nohaqlik) men» «boshqalar kutgan men» «uydagi men» «sub’ektiv (nohaqlik) men» 1. «sub’ektiv (nohaqlik) men» – bu da’vogarlik darajasi, yutuqlar motivatsiyasi, o’zini yuzaga …

4 / 47

nda haqiqatdan ham ko‘rmoqchi bo‘lgan xususiyatlar emas, mening fikrimcha, ko‘rmoqchi bo‘lganlardir. ko‘p hollarda «kutilgan men» sohasini otaonalar belgilaydi. ba’zan ular o‘z farzandlariga bu haqda to‘g‘ridan to‘g‘ri gapiradilar («haqiqiy musiqachi bo‘lib etishishingni orzu qilaman (olim, shoir va sh.o‘.)»).odatda, «kutilgan men» biz uchun obro‘li bo‘lgan insonga yo‘nalgan holda tuziladi. bu ota, ona, qarindoshlar yoki do‘stlardan biri, ba’zida ustoz ham bo‘lishi mumkin. bu insonning obro‘si qanchalik kuchli bo‘lsa, uning kutilganlariga nisbatan yo‘nalish ham shunchalik kuchli bo‘ladi. «ko‘rgazmali men» 4. «ko‘rgazmali men» yoki «namoyishkorona men» katta tantanalarda o‘zining egallab turgan darajasini ko‘rsatish, alohida ko‘rinish uchun kiyiladigan ko‘chalik ko‘ylakni eslatadi. «na men» – bu boshqalarda yaxshi taassurot qoldirish uchun ko‘rsatiladigan hulq-atvor aktlari yig‘indisi. bunga, shuningdek, biz o‘z darajamiz yoki ijtimoiy rolimizdan qat’iy nazar bildiradigan qarashlar, g‘oyalar, hulq-atvor odati va shu kabilarni kiritish mumkin. «samimiy men» 6. «samimiy men» - eng yaqin odamlardan hamsir tutiladigan «uydagi men»ning yashirin qismi. har birimizda, hatto, yaqin odamlarimizdan yashiradigan sirlarimiz …

5 / 47

lariga o’zining munosabatini baholashni o’z ichiga oladi. shaxsning faolligi, uning jamoa faoliyatida ishtiroki uning o’zini-o’zi tarbiyalashga intilishi, o’zini-o’zi baholash darajasiga bog’liqdir. o’zi haqida keraksiz xech nimaga yaramaydigan sub’ekt deb o’ylaydigan odam taqdirini yaxshilash uchun istar-istamas kuch-g’ayrat sarflaydi. aksincha, o’zlarini yuqori baholaydigan odamlar ko’pincha juda qattiq ishlashga moyildirlar. ular yahshi ishlamaslikni o’zlariga munosib emas deb hisoblaydilar. to’g’ri o’zini-o’zi baholash dastavval individ faoliyati natijalari ta’sirida shakllanadi. lekin hamma gap shundaki bu natijalarni ta’sirini atrofdagilar baholaydilar. shuning uchun atrofdagilarning bahosi o’zini-o’zi baholashni belgilab beradi. o’ziga bo’lgan tuyg’u boshqalarning unga bildirgan fikri tufayli shakllanadi va mustahkamlanadi. agar atrofdagilar ta`lim muassasasi o’quvchisiga xurmat bilan munosabatda bo’lishsa u ham o’zini xaqiqiy xurmatga sazovor deb hisoblay boshlaydi. agar, aksincha ish qilinsa, o’quvchiga muntazam iltifotsizlik ko’rsatilganda, asosiy etibor uning kamchiliklariga qaratilsa, unda uning o’zi haqida xurmatga sazovor emas degan xulosa chiqarishdan o’zga imqoni qolmaydi. bunga nisbatan ham turlicha holat ro’y berishi mumkin: loqaydlik, beadablik, tajovuzkorlik va boshqalar odamning …

Want to read more?

Download all 47 pages for free via Telegram.

Download full file

About "psixologiyada «shaxs»tushunchasi"

3-mavzu. shaxsning faolligi. faoliyat turlari. shaxsning jamiyatdagi faolligi va faoliyat turlari r e j a psixologiyada «shaxs» tushunchasi shaxsning «men» obrazi va o‘z-o‘ziga baho berishi muammosi shaxs va uning faolligi faoliyatning turlari, ijtimoiy xulq motivlari va shaxs motivasiyasi inson, odam juda ko’plab fanlarning o’rganish ob’ekti bo’lib hisoblanadi. ular odamlarning turli tomonlarini va hayot tarzini, rivojlanishini va boshqalarni o’rganadi. o’z ob’ektini belgilash va ta’riflash uchun turli tushunchalar qo’llaniladi. psixologiya fani odamni jamiyatda, boshqalar bilan munosabatda bo’luvchi ongli faoliyat sub’ekti sifatida o’rganadi. psixologiya fanida odamni ta’riflashda ko’plab tushunchalar qo’llaniladi. shu jumladan "shaxs", "individ", "individuallik" tushunchalari ham qo’lla...

This file contains 47 pages in PPTX format (7.6 MB). To download "psixologiyada «shaxs»tushunchasi", click the Telegram button on the left.

Tags: psixologiyada «shaxs»tushunchasi PPTX 47 pages Free download Telegram