qaror qabul qilish muhokama va qoidalar

PDF 5 стр. 204,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 5
15-mavzu. muhandislik faoliyatida qaror qabul qilish reja: 15.1. qaror qabul qilish haqida 15.2. muhokama va qoidalar 15.3. umumiy qoida 15.1. qaror qabul qilish haqida mohiyatan, qarorlar kasbiy faoliyatning barcha sohalariga, funksiyalariga aloqador sanalib, uning sifatiga sezilarli ta’sir etuvchi muhim omillar masalasida ko‘plab zamonaviy tadqiqotlar amalga oshirilgan. qarorlar asosan, faoliyat sikli davomida qabul qilinib, u shaxsga tegishli fikrlash uslubi va zaruriy vaziyatlarga nisbatan munosabat bildirish holatidanamoyon bo‘ladi. psixologik yondoshuvlarga muvofiq, qaror qabul qilish bir tomondan kognitiv, tartibga soluvchi, kommunikativ xarakterga ega bo‘lsa, ikkinchi tomondan esa, shaxsning bior sohadagi keyingi harakatlari uchun asos bo‘luvchi ijtimoiy-psixologik hodisa sanaladi. p.v.terelyanskiyning aytishicha, qaror qabul qilish hodisasi - bu turli sharoitlarda qarorlarni ishlab chiqish va ularni amalga oshirishning uzluksiz tizimidir. ya’ni, biror dolzarb muammoni hal qilish bo‘yicha, ko‘plab harakatlar yo‘nalishlaridan birini tanlash jarayoni hisoblanadi 1 . boshqaruv qarorlarining muhim ijtmoiy-psixologik xususiyati shundaki, ular favqulodda holat yuzaga kelganda, tizimning haqiqiy holati va kutilayotgan yangi holat o‘rtasidagi farqlarni …
2 / 5
ni qabul qilish istagi uzoqroq kechadi hamda unga ketadigan vaqt ham shunga munosib ravishda bo‘ladi. bundan tashqari, sohaga tegishli qarorlarni qabul qilishda, tajribali shaxslar qo‘shimcha ma’lumotlar to‘plash, kutilayotgan vaziyatlarni muhokama qilish, qarorlarni tanlash va ularni o‘z tajribasida ularni sinab ko‘rish kabi harakatlarni amalga oshiradi. biroq, ayrim kishilar qarorlarini qabul qilishda ayrim xatoliklarga yo‘l qo‘yadilar. a.i.orlov o‘zining “boshqaruv qarorlarini qayta ishlash usullari va nazariyasi” monografiyasida, turli shaxslar tomonidan qaror qabul qilishda, yo‘l quyiladigan xatoliklar sababini quyidagilar bilan tavsiflaydi3 : – qaror tayyorlashda vaqtning cheklanganligi; – vazifaga oid ma’lumotning yetishmasligi; – muammoni aniqlashda tajribaning yetarli emasligi va hokazo. l.v.pomitkinaning xulosalariga ko‘ra, taktik qarorlarini qabul qilish va ularni oqilona amalga oshirish mezonlari quyidagilarga asoslanadi7 : – tashqi muhitdagi o‘zgarishlar va yangiliklar tez anglash; – ilgari qabul qilingan qarorlarni o‘zgartirish hamda vaqtdan oqilona foydalana olish; – ilmiy-texnik va ijtimoiy- iqtisodiy taraqqiyot sirlaridan xabardor bo‘lish; – turli sohalarda qabul qilingan qarorlar va ularning mohiyatidan xabardor …
3 / 5
rlari va xodimlarning sifatlaridan to‘liq xabardorlik; – tashkiliy sifatlarga ega bo‘lish va yuqori motivatsiyaning mavjudligi; – yangiliklar va kutilmagan vaziyatlardan qo‘rqmaslik; – murakkab sharoitlada va ekstremal vaziyatlarda tavakkal qila olish, oxirgi vaziyatlarda qaror qabul qila olish tajribasiga ega bo‘lish; – o‘z jamoadoshlariga ta’sir ko‘rsata olish yoki barchani yagona g‘oyaga ergashtira olish kompetensiyasi va hokazo. bundan tashqari, tajribali insonning xatti-harakatlari, o‘z mazmunida uning aqliy imkoniyati va hayotiy tajribasini yaqqol ifodalaydi. demak, har bir qabul qilingan qarorlarning mazmuni va uslubi, jamiyatdagi ijtimoiy munosabatlar, me’yorlar va an’analar, qonun va qoidalarga hamohang ravishda bo‘lishi lozim. ammo, siyosiy va taktik qarorlarni qabul qilish har doim ham oson kechmaydi. ya’ni kutilmagan ishtimoiy – psixologik vaziyatlar va stressli holatlarda, qaror qabul qilish jarayoni ancha qiyin kechadi. v.i.varfolomyev hamda s.n.vorobyovlarning so‘zlariga ko‘ra, agar kutilmagan qiyin vaziyatlarda ishlash tizimi yaxshi yo‘lga qo‘yilgan bo‘lsa, unda qaror qabul qilish oson kechadi, bunda shaxs faqat nazoratchi vazifasini bajaradi. aksincha, tizim noto‘g‘ri ishlayotgan …
4 / 5
adi. v.v.kochetkovning ilmiy izlanishlarida, muvaffaqqiyatli shaxs sifatlarini tushuntiruvchi qator yondoshuvlar mavjud bo‘lib, ushbu yondoshuvlarni tahlil etish, sohaga oid qarorlarni samarali qabul qilishning ijtimoiy – psixologik shart- sharoitlarini tushuntirishga keng imkon beradi va unda quyidagi yondoshuvlar ajratiladi: – raqobatli yondashuv – mazkur yondoshuvga ko‘ra, yetakchi shaxs o‘zining maxsus, shaxsiy yoki umumiy xususiyatlari bilan boshqa odamlardan ajralib turadi. ushbu shaxsiy xususiyatlarni aniqlash esa, mazkur toifaga kirmaydigan bir guruh a’zolar va insonlarni hamda turli darajadagi muvaffaqiyatli va omadsiz kishilarni taqqoslash orqali amalga oshiriladi; – muhandislik-psixologik yondashuv – ushbu yondoshuvga ko‘ra, rahbar shaxsining muhim xususiyatlari boshqaruv faoliyatini tahlil qilish va qaror qabul qilish jarayonini tahlil etish bilan tushuntiriladi. ya’ni bunda ma’muriyat tomonidan berilayotgan axborotlar va ularni rahbar tomonidan qay darajada bajarilishi e’tiborga olinadi; – refleksiv yondashuv – mazkur yondoshuvga binoan, zamonaviy yetakchi shaxs xususiyatlari o‘z o‘zini boshqarish, o‘zini o‘zi baholash, o‘zini o‘zi tuta bilish kabilar bilan tavsiflanib, u kasbiy faoliyatga xos stratetik qarorlarni qabul …
5 / 5
siya etiladi. yuqoridagi yondoshuvlardan farqli o‘laroq, y.m.klimovaning aytishicha, qaror qabul qilish jarayonini tushuntiruvchi funksional yondashuv ham ajratilib, unda muvaffaqqiyatli shaxs faoliyatini va fikrlash jarayonini baholashning uch muhim jihat hisobga olinadi. ya’ni: – kasbiy faoliyatining rejali tashkil etilganlik holati; – kasbga xos bo‘lgan shaxsning muhim ijtimoiy-psixologik xususiyatlari majmui va boshqalar; – shaxsining dinamik-funksional tuzilishi va uning psixofiziologik tarkibiy tuzilmalari, rahbarning kognitiv jarayonlari, motivatsion sohasi, hissiy-ixtiyoriy va intellektual harakatlari, temperament, xarakter, qobiliyat va qiziqishlari va hokazo. a.v.karpovning ta’kidicha, qaror qabul qilish jarayoni shaxsning ko‘p qirrali faoliyati hisoblanib, u ko‘proq rijtimoiy mavqe’ bilan belgilanadi. shuningdek, ko‘p holatlarda faoliyatda qabul qilingan strategik qarorlar va uni amalga oshirishning istiqbollari, rahbarning bilim va ko‘nikmalari, ish jarayoniga xos bo‘lgan muhim psixologik kompetensiyalari orqali baholanadi. demak, qaror qabul qilishning samaradorlik jihatlarini o‘rganishda, funksional yondoshuvning mazmuni ko‘proq ahamiyat kasb etib, unda shaxsning mafkuraviy va siyosiy sifatlari, qaror qabul qilish va tanlovni amalga oshirishining o‘ziga xosliklari, tashkiliy va innovatsion qobiliyatlari …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 5 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "qaror qabul qilish muhokama va qoidalar"

15-mavzu. muhandislik faoliyatida qaror qabul qilish reja: 15.1. qaror qabul qilish haqida 15.2. muhokama va qoidalar 15.3. umumiy qoida 15.1. qaror qabul qilish haqida mohiyatan, qarorlar kasbiy faoliyatning barcha sohalariga, funksiyalariga aloqador sanalib, uning sifatiga sezilarli ta’sir etuvchi muhim omillar masalasida ko‘plab zamonaviy tadqiqotlar amalga oshirilgan. qarorlar asosan, faoliyat sikli davomida qabul qilinib, u shaxsga tegishli fikrlash uslubi va zaruriy vaziyatlarga nisbatan munosabat bildirish holatidanamoyon bo‘ladi. psixologik yondoshuvlarga muvofiq, qaror qabul qilish bir tomondan kognitiv, tartibga soluvchi, kommunikativ xarakterga ega bo‘lsa, ikkinchi tomondan esa, shaxsning bior sohadagi keyingi harakatlari uchun asos bo‘luvchi ijtimoiy-psixologik hodisa sanaladi....

Этот файл содержит 5 стр. в формате PDF (204,1 КБ). Чтобы скачать "qaror qabul qilish muhokama va qoidalar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: qaror qabul qilish muhokama va … PDF 5 стр. Бесплатная загрузка Telegram