adabiyotshunoslik

PPTX 28 pages 4.2 MB Free download

28 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.2 MB

File type PPTX

Pages 28

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 28

prezentatsiya powerpoint 1 1-mavzu: adabiyotshunoslik badiiy adabiyot to’g’risidagi fan. reja: 1.1.adabiyotshunoslik fanining predmeti. 1.2.adabiyotshunoslikning tarkibiy qismlari: adabiyot tarixi, adabiy tanqid, adabiyot nazariyasi. 1.3.adabiyotshunoslikning yordamchi sohalari. 1.4.adabiyotshunoslikning boshqa fanlar bilan aloqasi. 1.5.badiiy asar- badiiy kommunikatsiya vositasi fan o’qituvchisi: kamolova navbahor fanning predmeti deyilganda o`sha fan nimani o`rganishi nazarda tutiladi. adabiyotshunoslik ("adabiyot" + "shinos", ya'ni o`rganish, yaxshi bilish + "lik") fanining nomidanoq uning o`rganish sohasi adabiyot ekanligi ochiq-oshkor ko`rinib turadi. 1.1.adabiyotshunoslik fanining predmeti. 3 "adabiyot" so`zi arabcha "adab" so`zining ko`plik shakli bo`lib, u keng va tor ma'noda qo`llaniladi. keng ma'noda qo`llanilganda "adabiyot" so`zi o`qishga mo`ljallab yozilgan va chop qilingan barcha asarlarni o`z ichiga oladi. shunga qaramay, "adabiyot" so`zi (termini) tor ma'noda ham juda faol ishlatiladi va bunda so`z san'atiga daxldor bo`lgan asarlar — badiiy adabiyot tushuniladi. adabiyotshunoslikning o`rganish sohasi — predmeti badiiy adabiyot ekan. adabiyotshunoslik badiiy adabiyotning kelib chiqishi, rivojlanish qonuniyatlari, ijtimoiy aloqalarini har jihatdan va atroflicha o`rganadi. adabiyotshunoslikning predmeti bo`lmish badiiy …

2 / 28

abiyot nazariyasi. hozirgi zamon adabiyotshunoslik fani uchta asosiy tarkibiy qismdan, uchta asosiy sohadan tashkil topadi.mazkur sohalarning har biri adabiyotshunoslikning muayyan masalalar majmuini o`z nuqtayi nazaridan o`rganadi. adabiyot nazariyasi adabiyot tarixi adabiy tanqid adabiyot nazariyasi badiiy adabiyotning mohiyati, adabiyot taraqqiyotining umumiy qonuniyatlarini, jamiyat hayotidagi o`rni va vazifalari, badiiy asar tabiati hamda uning tuzilishi kabi masalalarni umumiy tarzda o`rganadi va shu asosda umumiy qonuniyatlarni ochib beradi. adabiyot tarixi o`tmish adabiyotini (jahon yoki biror milliy adabiyotni) uzluksiz jarayon yoki shu jarayonning bosqichlaridan biri sifatida o`rganadi. adabiyot tarixining asosida tarixiylik prinsipi yotadi. mazkur prinsipning mazmun-mohiyati shuki, u adabiy jarayonni konkret ijtimoiy-tarixiy sharoit bilan bog`liq hodisa sifatida o`rganishni taqozo qiladi. adabiy tanqid o`z oldiga hozirgi adabiy jarayon muammolarini o`rganish, yangi paydo bo`lgan asarlarni (shuningdek, o`tmishda yaratilgan asarlarni ham) bugungi kun nuqtayi nazaridan g`oyaviy-badiiy tahlil qilish va baholashni maqsad qilib qo`yadi. zero, tilimizda faol qo`llanuvchi “tanqid” so`zi “ish-harakat, faoliyat, asar, ta'limot va sh.k.ning salbiy va ijobiy …

3 / 28

, ularning faoliyati uchun zarur bo`lgan muayyan amaliy vazifalarni bajarish bilan shug`ullanuvchi matnshunoslik, manbashunoslik, kitobiyot (bibliografiya) kabi qator yordamchi sohalar ham mavjud. 1.3.adabiyotshunoslikning yordamchi sohalari. matnshunoslik bobidagi ilmiy izlanishlarning oxir natijasi adabiyot tarixi va nazariyasi uchun manbaviy asos yaratib berish bo`lganligidan unga adabiyotshunoslikning yordamchi sohalaridan biri sifatida qarab kelinadi. adabiy matnlarni o`rganish va nashrga tayyorlash matnshunoslikning vazifasidir. matnshunoslikning vazifasini juda qisqa ifodalagan bo`lsak-da, uning amalga oshirilishi juda katta mehnatni, chuqur bilim va tajribani talab qiladi adabiy matnni o`rganayotgan matnshunos oldida turli-tuman ilmiy muammolar ko`ndalang bo`ladi. deylik, matnshunos muallifi noma'lum asar(matn)ga duch keldi. bu holda u matn muallifini, yoshini (yozilgan, ko`chirilgan vaqti) aniqlashi zarur bo`ladi. buning uchun esa u, tabiiyki, adabiyot tarixi, til tarixi, manbashunoslik, uslubshunoslik kabi sohalardan yaxshi xabardor bo`lishi va ularga tayangan holda matnni tadqiq etishi lozim bo`ladi bu o`rinda "manba" deyilganda adabiyotshunoslikka oid tadqiqotlarda qo`l kelishi mumkin bo`lgan barcha manbalar tushuniladi: asar qo`lyozmalari, ijodkorlarning xatlari, kundalik daftarlari, adabiy …

4 / 28

ini yaratishga xizmat qildi. bibliografiya (kitobiyot). adabiyotshunoslik bibliografiyasi adabiyotshunoslikning ilmiy-amaliy sohasi sanalib, adabiyotshunoslikka oid ilmiy asarlar, maqolalar, shuningdek, badiiy asarlar ro`yxatini, bibliografik qo`llanma, ko`rsatkichlar tuzish bilan shug`ullanadi. adabiyotshunoslikning boshqa fanlar bilan aloqasi haqida gapirganda, avvalo, uning tilshunoslik bilan aloqasi xususida to`xtalish lozim. badiiy adabiyotning materiali so`z, adabiy asar esa so`zlardan tarkib topuvchi matndir. badiiy matn esa, ravshanki, til qonuniyatlari asosida tarkib topadi. til qonuniyatlarini bilishlik matnning qurilishi, tagma'nolari, ishlatilgan stilistik figuralarning estetik qimmati haqida fikr yuritishda juda muhim. 1.4.adabiyotshunoslikning boshqa fanlar bilan aloqasi. 21 tilshunoslik kishilar orasidagi muloqot vositasi bo`lgan tilni o`rgansa, adabiyotshunoslik ijodkor va o`quvchi orasidagi badiiy muloqot vositasi bo`lgan badiiy asarni o`rganadi. muloqot qonuniyatlarining mushtarakligi esa adabiyotshunoslikning qator muammolarini til qonuniyatlari bilan qiyosan o`rganish va o`rgatish imkoniyatini ochadi. 22 adabiyotshunoslikning tarix fani bilan ham uzviy aloqasi bor. ma'lum bir davr adabiyoti yoki o`tmishda yaratilgan konkret asarni tadqiq etayotgan adabiyot tarixchisi o`sha davr ijtimoiy-tarixiy hodisalarini o`rganmog`i shart, aks holda …

5 / 28

ijtimoiy munosabatlarni oʻzida aks ettirgan va badiiy tasvir vositalari orqali ochib beriladigan asardir. uning asosiy vazifasi — oʻquvchining madaniy va maʼnaviy salohiyatini oshirish, fikrlash doirasini kengaytirish, turli vaziyatlardan chiqish yoʻllarini oʻrgatish va hayotning mazmunini tushunishga yordam berish. badiiy asarlar odamlarning ichki dunyosini ifodalaydi va keng fikrlashga undaydi. 25 badiiy asarlarning asosiy xususiyatlari: badiiy tasvir: badiiy asarlar voqelikni hayotiy tasvirlar, obrazlar orqali aks ettiradi. inson va jamiyatni aks ettirish: ular insonning ichki dunyosini, ruhiy kechinmalarini, ijtimoiy hayotdagi munosabatlarini koʻrsatadi. maʼrifiy va tarbiyaviy rol: badiiy asarlar oʻquvchining madaniy va maʼnaviy kamolotiga hissa qoʻshadi, dunyoqarashini boyitadi. 1.adabiyot tarixi masalalariga bag`ishlangan qaysi asarlarni bilasiz? maktabda olgan ma'lumotlaringizni eslang. 2. adabiyotshunoslikning asosiy tarkibiy qismlari orasidagi o`zaro bog`liqlik, uzviy aloqani tushuntirib bering. 3.“tanqidchi” deganda kimni tushunasiz? tilimizdagi “tanqid qilmoq” fe'li, masalan, “birovni tanqid qilmoq” bilan “badiiy asarni tanqid qilmoq” tushunchasi orasida farq qanday? 4. “matnshunoslik faoliyati adabiyotshunoslik, tilshunoslik va tarix fanlari kesishgan nuqtada kechadi” degan fikrni …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

Download full file

About "adabiyotshunoslik"

prezentatsiya powerpoint 1 1-mavzu: adabiyotshunoslik badiiy adabiyot to’g’risidagi fan. reja: 1.1.adabiyotshunoslik fanining predmeti. 1.2.adabiyotshunoslikning tarkibiy qismlari: adabiyot tarixi, adabiy tanqid, adabiyot nazariyasi. 1.3.adabiyotshunoslikning yordamchi sohalari. 1.4.adabiyotshunoslikning boshqa fanlar bilan aloqasi. 1.5.badiiy asar- badiiy kommunikatsiya vositasi fan o’qituvchisi: kamolova navbahor fanning predmeti deyilganda o`sha fan nimani o`rganishi nazarda tutiladi. adabiyotshunoslik ("adabiyot" + "shinos", ya'ni o`rganish, yaxshi bilish + "lik") fanining nomidanoq uning o`rganish sohasi adabiyot ekanligi ochiq-oshkor ko`rinib turadi. 1.1.adabiyotshunoslik fanining predmeti. 3 "adabiyot" so`zi arabcha "adab" so`zining ko`plik shakli bo`lib, u keng va tor ma'noda qo`ll...

This file contains 28 pages in PPTX format (4.2 MB). To download "adabiyotshunoslik", click the Telegram button on the left.

Tags: adabiyotshunoslik PPTX 28 pages Free download Telegram