adabiyot fanining maqsad va vazifalari

PPTX 11 pages 1.2 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 11
adabiyot fanining maqsad va vazifalari.o’zbek bolalar adabiyoti istilohi va uning paydo bo’lishi adabiyot fanining maqsad va vazifalari.o’zbek bolalar adabiyoti istilohi va uning paydo bo’lishi ‘’adabiyotshunoslik so’zi adabiyotni o’rganish adabiyot bilan shug’ullanish degan ma’nolarni anglatadi .bu fan sohasi ham boshqa fanlar kabi o’zining adabiyoti mohiyatini,badiiy asarlari tuzilishi va mohiyatini ,ijodiy metodlar,adabiy tur va janrlarni o’rganadi. sharq adabiyotshunosligida ‘’nazm’’ va‘’nasr’’ degan tushunchalar to adabiyot so’zi ushbu ma’noda qo’llanguncha foydalanilgan. g’arb adabiyotshunoslgida esa buni poeziya deb atagan. shu o’rinda aytib o’tish kerakki,aristotel o’z davrida badiiy ijodni ‘’taqlid deb atagan ekanlar.bundan tashqari belinskiy ,gegel degan olimlar ham adabiyotga nisbatan poeziya atamasini qo’llagan. adabiyot tarixi haqida gaplashsak,bu uzluksiz jarayon hisoblanib ,aniq bir ijtimoiy tarixiy voqea hodisalar bilan bog’lab o’rganiladio’zbek adabiyotshunosligiga kelsak, buning tarixi tazkiralardan boshlangan.qo’shimcha tarzda tarixiy asarlarda ijodkorlar tarixiga ,avtobiografiyasiga oid yana ijodi haqida ham ma’lumotlar berib o’tilgan . o`zbek adabiyotshunosligida adabiyot tarixining mustaqil tarmoq sifatida shakllanishi va rivoji xx asrga to`g‟ri keladi. o`zbek …
2 / 11
yot ya’ni so’z san’atini tushunishimiz mumkin.keng ma’noda esa o’qishga mo’ljalllab yozilgan chop qilingan badiiy asarlarni tushunsak bo’ladi.bu xuddi rus va boshqa bir nechta tillarda ishlatiladigan ‘’literatura’’ so’ziga o’xshaydiya’ni chop etiladigan badiiy adabiyotlarni tushunamiz. adabiy tanqid hozirgi adabiy jarayon muammolarini o`rganish, yangi paydo bo`lgan asarlarni bugungi kun nuqtai nazaridan g’oyaviy-badiiy tahlil qilish va baholashni o`z oldiga maqsad qilib qo`yadi. adabiy tanqid – adabiyotshunoslikning operativ, joriy adabiy jarayonga bevosita aralashadigan sohasidir. o`zbek adabiy tanqidchiligining ilk kurtaklari ham tazkiralarga borib taqaladi. o`zbek adabiy tanqidchiligining shakllanishida jadidchilikning ko`zga ko`ringan namoyandalari m.behbudiy, a.fitrat, x.muin; shuningdek, jadidchilik ta`sirida adabiyot maydoniga kirgan v.mahmud, cho`lpon kabi ijodkorlarning katta xizmatlari bor. o`zbek adabiy tanqidchiligi murakkab rivojlanish yo`lini bosib o`tdi. o.hoshim, s.husayn, m.solihov kabi adabiyotshunoslar, h.olimjon, uyg‟un, k.yashin singari ijodkorlarning qator adabiy-tanqidiy asarlari badiiy tafakkur rivojiga emas, balki ko`proq chinakam so`z san`atining zarariyu mustabid tuzumning hokim mafkurasiga xizmat qildi va shu bois ham ular bugungi kunda batamom eskirdi. o`zbek tanqidchiligining …
3 / 11
. adabiyotshunosligimizning keying taraqqiyoti davomida i.sulton, n.shukurov, l.qayumov, b.sarimsoqov, b.nazarov kabi qator nazariyotchi olimlarning tadqiqotlari adabiy-nazariy tafakkur rivojiga sezilarli hissa bo`libqo`shildi. adabiyotshunoslikning yuqorida sanalgan asosiy sohalari bilan bir qatorda, ularning faoliyati uchun zarur bo`lgan muayyan amaliy vazifalarni bajarish bilan shug‟ullanuvchi matnshunoslik, manbashunoslik, kitobiyot(bibliografiya) kabi qator yordamchi sohalar ham mavjud manbashunoslik. adabiyotshunoslikning yordamchi sohalaridan biri sifatida manbashunoslik adabiyot tarixi, adabiyot nazariyasiga oid manbalarni izlab topish, tasniflash, ro`yxatga olish kabi amaliy vazifalarni bajarish, shuningdek, manbalarni qidirish va o`rganish yo`llarini ishlab chiqish bilan shug‟ullanadi. «manba» deyilganda adabiyotshunoslikka oid tadqiqotlarda qo`l kelishi mumkin bo`lgan barcha manbalar tushuniladi: asar qo`lyozmalari, ijodkorlarning xatlari, kundalik daftarlari, adabiy jarayonga yoki muayyan ijodkor hayoti va ijodiga taalluqli hujjatlar va boshqalar. keyingi yillarda o`zbek adabiyotshunosligining manbashunoslik bobidagi izlanishlari, ayniqsa, xx asr boshlari adabiyotini o`rganish bilan bog‟liq holda faollashdi. qatag‟on qilingan adib va shoirlarning ijodiy merosini tiklash, ularning hayoti va faoliyatiga doir hujjatlarni izlab topish borasida n.karimov, b.qosimov, h.boltaboyev, b.do`stqorayev, r.tojiboyev, …
4 / 11
bilishlik matnning qurilishi, tagma`nolari, ishlatilgan stilistik figuralarning estetik qimmati haqida fikr yuritishda juda muhim. odatda badiiy matn tilini o`rganishga qaratilgan ishlarni adabiyotshunoslik va tilshunoslik chegarasidagi ishlar deb qaraladi. adabiyotshunoslikning tarix fani bilan juda uzviy aloqasi bor. ma`lum bir davr adabiyoti yoki o`tmishda yaratilgan konkret asarni tadqiq etayotgan adabiyot tarixchisi o`sha davr ijtimoiy-tarixiy hodisalarini o`rganmog‟i shart, aks holda u o`rganilayotgan davr adabiyotida kuzatilgan hodisalar mohiyatini ham, tahlil qilinayotgan asarning mohiyatini ham to`la anglay olmaydi adabiyotshunoslikning falsafa fani bilan aloqasi haqida gapirganda, avvalo, yirik san`atkorlarning hammasi ham o`ziga xos faylasuf ekanligi, yirik badiiy asarlarda muallifning olamu odam haqidagi qarashlari tizimi (badiiy kontsepsiya) – badiiy falsafasi ifodalanishini e`tiborda tutish e’tiboringiz uchun rahmat adabiyotshunoslik psixologiya fani bilan o`zaro aloqada bo`ladi. badiiy asarda tasvirlangan inson ruhiyatini anglash, badiiy ijod psixologiyasi, badiiy asarni qabul qilish jarayonining ruhiy mexanizmlarini yaxshi tasavvur qilish uchun adabiyotshunosga psixologiya fanining yutuqlari juda katta yordam beradi. ayni paytda, badiiy adabiyot psixologiya faniga …
5 / 11
r. she`rda tabiat manzarasi tasvirlanadi va shu asosda mahzunlik kayfiyati ifodalanadi. biroq, «bahor kunlarida kuz nafasining esish»idan kelgan mahzunlik – obraz, mana shu holatning yuzaga kelish sabablari o`zgacha bo`lishi ehtimoldan yiroq emas. mazkur she`r 1967-yilda yaratilgan edi bahor kunlarida kuzning havosi, tanimni junjitar oqshomgi shamol. nega muncha g‟amgin nayning navosi, nega qalbim to`la o`kinch va malol? barglar orasiga tinmasdan sira, oshno yulduzlardan to`kiladi nur. bilmayman qiynaydi qaysi xotira, titroq yulduz kabi muzlagan shuur. mag‟lub bahodirning nayzasi misol, ma`yus egiladi terak uchlari, barglar soyasida o`ynaydi behol uyqudagi qizning bedor tushlari. atrofimda yotar g‟arib bir viqor, bilmam, nega o`chdi qalbim safosi. nima ham qilardim, na ilojim bor, bahor kunlarida kuzning havosi. image1.png image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "adabiyot fanining maqsad va vazifalari"

adabiyot fanining maqsad va vazifalari.o’zbek bolalar adabiyoti istilohi va uning paydo bo’lishi adabiyot fanining maqsad va vazifalari.o’zbek bolalar adabiyoti istilohi va uning paydo bo’lishi ‘’adabiyotshunoslik so’zi adabiyotni o’rganish adabiyot bilan shug’ullanish degan ma’nolarni anglatadi .bu fan sohasi ham boshqa fanlar kabi o’zining adabiyoti mohiyatini,badiiy asarlari tuzilishi va mohiyatini ,ijodiy metodlar,adabiy tur va janrlarni o’rganadi. sharq adabiyotshunosligida ‘’nazm’’ va‘’nasr’’ degan tushunchalar to adabiyot so’zi ushbu ma’noda qo’llanguncha foydalanilgan. g’arb adabiyotshunoslgida esa buni poeziya deb atagan. shu o’rinda aytib o’tish kerakki,aristotel o’z davrida badiiy ijodni ‘’taqlid deb atagan ekanlar.bundan tashqari belinskiy ,gegel degan olimlar ham adabiyotga ni...

This file contains 11 pages in PPTX format (1.2 MB). To download "adabiyot fanining maqsad va vazifalari", click the Telegram button on the left.

Tags: adabiyot fanining maqsad va vaz… PPTX 11 pages Free download Telegram