botanika va o’simliklar fiziologiyasi

PPT 30 pages 5.3 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.3 MB

File type PPT

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

o'simliklar fiziologiyasi faniga kirish fan nomi: botanika va o’simliklar fiziologiyasi * o’quv reja * * mavzu: o'simliklar fiziologiyasi faniga kirish * reja: 1. o‘simliklar fiziologiyasi fanining ahamiyati va vazifasi 2. o‘simliklar fiziologiyasi fanining biologik fanlar sistematisidagi o‘rni 3. o‘simliklar fiziologiyasi fanining tarixi va rivojlanishining asosiy bosqichlari * adabiyotlar ro'yxati beknazarov b.o., o'simliklar fiziologiyasi. toshkent- “aloqachi”, 2009. buriev x.h., alimova r.a. atakov s. qishloq xo'jalik ekinlari fiziologiyasi va biokimyosi toshkent 2004. 3. sa'diev m.t., alimova r.a., o'simliklar fiziologiyasi. toshkent, 2005. 4. xo'jaev j. o'simliklar fiziologiyasi. toshkent, 2005. 5. alimova r.a qishloq xo'jalik o'simliklari biokimyosi fanidan laboratoriya mashg'ulotlari. toshkent 2000 6. belolepov i.pv sheraliev, buxorov k.x , islamov a.m o'simliklar morfologiyasi toshkent 2007y 7. abdullaev r.a. asamov d.k., beknazarov b.o. safarov k.s. o'simliklar fiziologiyasidan amaliy mashg'ulotlar (o'quv qo'llanma.) toshkent “universiteti” 2004 y. 8. belekov p.s. i dr. fiziologiya rasteniy m.1992 9. genkel p.a., fiziologiya rasteniy m.1995 * asosiy adabiyotlar tate l., zeigcr …

2 / 30

78 s. * o'simliklar organizmida yuz beradigan hayotiy jarayonlar va hodisalarni o'rganish bilan o'simliklar fiziologiyasi fani shug'ullanadi (grekchadan: physis-tabiat va logos-tushuncha, bilim). o'simliklar bioximiyasi - o'simliklar organizmining kimyoviy tarkibi va unda kechadigan barcha kimyoviy jarayonlarni o'rganadi. o'simliklar fiziologiyasi dehqonchilikning nazariy asosi bo'lib, uning dolzarb masalalarini echishni o'z oldiga maqsad va vazifa qilib qo'ygan. * o'simliklar yashash sharoitiga qarab turlicha bo'lib, ba'zilari past haroratda hayot kechirsa, boshqalari yuqori haroratda yashashga moslashgan. ko'pgina o'simliklar cho'llarda, ba'zilari sernam, salqin, hatto suv ichida o'sib rivojlanadi. ularning xilma-xil ekologik hayot sharoitlarda hayot kechirishga moslashishi tarixiy rivojlanish, ya'ni evolyutsion taraqqiyot jarayonida vujudga kelgan. * har qanday o'simlik o'zini o'rab turgan sharoitga moslashib, shu sharoitda o'sib rivojlanadi. shunday ekan, o'simliklarda sodir bo'ladigan o'sish, rivojlanish, harakatlanish, moddalar almashinishi, kimyoviy jarayonlar va ko'payish hodisalari qanday qonun va qoidalar asosida borishini chuqur o'rganish o'simliklar fiziologiyasi va bioximiyasi fanining asosiy vazifasidir. * o'simliklar fiziologiyasining boshqa fanlar bilan aloqadorligi * o'simliklar fiziologiyasi …

3 / 30

lishini aniqlash maqsadida tajribalar o'tkazgan va uning natijasiga asoslanib o'simliklar faqat suv hisobiga o'sib rivojlanadi degan xulosaga kelgan va “suv nazariyasi”ni taklif etgan. keyinchalik tajribalar asosida rus olimlari a.t.bolotov (1738-1833) va i.m.komov (1750-1792)lar bu nazariyani inkor etib, o'simliklarning o'sishi va rivojlanishi organik va mineral moddalar hisobiga borishini aniqlagan. * italiyalik olim m.malpigi (1675), ingliz r.guk (1665) o'simliklarning mikroskopik tuzilishi haqidagi ta'minotni yaratdilar. 1727 yilda ingliz botanigi s.geyls (1677-1761) o'zining “o'simliklar statikasi” asarida bir qancha fiziologik tajribalarning natijalarini izohlab, o'simliklarda ikki xil oqimni mavjudligini, ya'ni suv va ozuqa moddalarining pastdan yuqori va yuqoridan pastga qarab oqishini ko'rsatib berdi. * o’ylang,izlang,toping!!! anatomiya- fiziologiya- embriologiya- sistematika- dendirologiya- gelmentologiya- mikrobiologiya- gidrobiologiya- poleontologiya- ekologiya- ingliz d.pristli (1771), gollandliyalik ya.ingenxauz (1779), shvetsariyalik j.senebe (1782) va t.sossyur (1804)lar bir-birlarining ishlarini to'ldirishi natijasida o'simliklarda fotosintez jarayonia mavjudligini ochdilar. ular yorug'likda yashil o'simliklar karbonat angidridni o'zlashtirib, uglerodli birikmalar to'plash xususiyatiga ega ekanligini aniqladilar. * 1800 yilda o'simliklar fiziologiyasi rivojlanishining …

4 / 30

ix asrning ikkinchi yarmidan rivojlana boshladi. unga a.s.famintsin (1835-1918) va k.a.timiryazev (1843-1920)lar asos soldilar.a.s.famintsin 1867 yilda peterburg universitetida mustaqil o'simliklar fiziologiyasi kafedrasini tashkil etdi va 1887 yilda o'simliklar fiziologiyasidan birinchi o'quv kitobini yozdi. u fotosintez va o'simliklardagi modda almashinuv jarayonlarini aniqlash bo'yicha tajribalar o'tkazdi, sun'iy yorug'likda ham o'simliklar karbonat angidridni o'zlashtirib, kraxmal hosil qilishini ko'rsatdi. * a.s.famintsin rossiya fanlar akademiyasi tizimidagi yagona o'simliklar anatomiyasi va fiziologiyasi laboratoriyasini tashkil etdi. shu laboratoriyada 1892 yilda d.i.ivanovskiy viruslarni kashf etdi. 1903 yilda esa m.s.tsvet o'simlik pigmentlari va ularga yaqin bo'lgan tabiiy birikmalarni ajratish uchun xromotografiya usulini ishlab chiqdi. bu usul yordamida u xlorofillni birinchi bo'lib xlorofill “a” va xlorofill “b” ga ajratdi. * k.a.timiryazev yangi fizik va kimyoviy usullarni qo'llash natijasida fotosintezning muhim qonuniyatlarini aniqlashga muvaffaq bo'ldi, xlorofillning fizikaviy va kimyoviy xossalarini o'rganishga katta hissa qo'shdi. fotosintezning yorug'lik jadalligiga, spektral tarkibiga va quyosh yorug'ligining energiyasiga bog'liq ekanligini aniq tajribalar orqali isbotladi. * k.a.timiryazev …

5 / 30

kademiklar a.a.kursanov, m.x.chaylaxyan, a.a.nichi-porovich, i.i.tumanov, v.p.strogonov va boshqalar katta xissa qo'shib kelmoqdalar. * o'simliklar fiziologiyasi fanining rivojlanishiga o'zbekistonlik olimlardan a.imomaliev, n.nazirov, m.x.ibragimov, s.s.abaeva, m.a.belousov, x.x.enileevlarning xizmatlari katta bo'ldi. hozirgi vaqtda x.samiev, r.azimov, m.avazxo'jaev, k.safarov, j.xo'jaev, r.usmonov va boshqalar o'simliklar fiziologiyasi fanini yangi bilimlar bilan boyitib kelmoqdalar. * hozirgi zamon o'simliklar fiziologiyasida olti muxim yo'nalishlar mavjud: 1. bioximik yo'nalish- o'simliklarda fotosintez, nafas olish, mineral oziqlanish jarayonlarida hosil bo'ladigan to'rli xil organik moddalarning ahamiyati, mineral elementlardan organik moddalarning hosil bo'lishi va boshqa masalalar bilan shug'ullanadi. * 2. biofizik yo'nalish- hujayra energetikasi, o'simlik elektro-fiziologiyasi, suv rejimi, ildizdan oziqlanish, o'sish, fotosintez va nafas olishning fizik-ximik qonuniyatlarini o'rganadi. 3. ontogenetik yo'nalish- o'simliklar rivojlanishini ularning yoshiga bog'liqligi qonuniyatlarini o'rganadi. * 4. evolyutsiya yo'nalishi- o'simlik turlarining tashqi muhit ta'sirida individual rivojlanishining filogenetik xususiyatlarini o'rganadi. 5. ekologik yo'nalish- tashqi omillar ta'sirida o'simliklar organizmida kechadigan ichki jarayonlarning o'zgarishini tekshiradi. * 6. sintetik yoki kibernetik yo'nalish- o'simliklarning o'sishi, fotosintez, nafas …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "botanika va o’simliklar fiziologiyasi"

o'simliklar fiziologiyasi faniga kirish fan nomi: botanika va o’simliklar fiziologiyasi * o’quv reja * * mavzu: o'simliklar fiziologiyasi faniga kirish * reja: 1. o‘simliklar fiziologiyasi fanining ahamiyati va vazifasi 2. o‘simliklar fiziologiyasi fanining biologik fanlar sistematisidagi o‘rni 3. o‘simliklar fiziologiyasi fanining tarixi va rivojlanishining asosiy bosqichlari * adabiyotlar ro'yxati beknazarov b.o., o'simliklar fiziologiyasi. toshkent- “aloqachi”, 2009. buriev x.h., alimova r.a. atakov s. qishloq xo'jalik ekinlari fiziologiyasi va biokimyosi toshkent 2004. 3. sa'diev m.t., alimova r.a., o'simliklar fiziologiyasi. toshkent, 2005. 4. xo'jaev j. o'simliklar fiziologiyasi. toshkent, 2005. 5. alimova r.a qishloq xo'jalik o'simliklari biokimyosi fanidan laboratoriya mashg'ulotla...

This file contains 30 pages in PPT format (5.3 MB). To download "botanika va o’simliklar fiziologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: botanika va o’simliklar fiziolo… PPT 30 pages Free download Telegram