5-ma’ruzataqdimoti

PPTX 15 sahifa 20,1 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 15
powerpoint presentation o’simliklar ekologiyasi fanidan 5-ma’ruza taqdimoti mavzu: atmosfera havosining ekologik ahamiyati atmosfera va uning tuzilishi atmosfera tarkibi va moddalar davriy aylanishi kislorod va karbonat angidridni o’simliklarga ta’siri atmosfera havosining ayrim xossalari va ularning o’simliklar hayotidagi o’rni reja: atmosfera va uning tuzilishi atmosfera havosi yerning ma’lum qobig‘i sifatida hayot uchun nihoyatda muhim hisoblanadi. atmosfera havosi temperaturaning keskin o‘zgarishi va ultrabinafsha nurlarning tushishi oldini oladi, o‘simliklarda boradigan fotosintez protsessini karbonat angidrid va nafas olish uchun kislorod bilan ta’minlaydigan man’ba hisoblanadi. bundan tashqari, u temperatura va yorug‘lik tarqalishini o‘zgartirib, o‘simliklarga bilvosita ta’sir ko‘rsatadi. nihoyat, chang donachalari, sporalar, urug‘lar va mevalar tarqaladigan muhit hisoblanadi. atmosfera – bu yer sayyorasining gazsimon qobig‘i. uning hamma qismida ham hayot mavjud emas, chunki ultrabinafsha nurlari radiatsiyasi bunga to‘sqinlik qiladi. biosferaning yuqori chegarasi atmosferaning ozon qatlamida joylashgan. u 20–25 km gacha bo‘lib, u yerda 99% ultrabinafsha nurlari yutiladi. hayotning atmosferada tarqalish chegarasi atmosferaning quyi qatlami – troposfera bilan …
2 / 15
. stratosferada ozon qatlami joylashgan bo‘lib, u yerni ultrabinafsha nurlardan himoya qiladi. stratosferadan so‘ng mezosfera (80 km balandlikkacha), termosfera – ionosfera (80 km dan 800 km gacha) va ekzosfera (800 km dan baland) joylashgan bo‘lib, gazlar konsentratsiyasining pastligi va beqaror harorat bilan farqlanadi. mezosferada –90°c gacha sovuq, termosferada esa +1000 dan +2000°c gacha issiq. atmosferaning gaz tarkibi deyarli doimiy bo‘ladi. yerning deyarli barcha kenglik zonalarida va vertikal mintaqalarida, o‘simliklar tarkalgan eng yuqori chegaragacha quruq havoning tarkibi quyidagilardan: 78,1% azot, 21% kislorod, 0,032% (0,04%) karbonat angidrid, 0,9% argon va vodorod izlaridan iborat bo‘ladi. lekin boshqa tarkibiy qismlar ham bo‘lib, vaqtga va joyiga qapab, ularning o‘zaro nisbati keskin o‘zgarib turadi. bularga ammiak, sulfat (iv)oksid, o‘simliklardan ajraladigan gazsimon xushbuy moddalar, chang, tutun zarrachalari, mikroorganizmlar va ularning sporalari, o‘simliklar gulining changi, mayda urug‘lar, sanoat korxonalaridan chiqadigan gazlar va hokazolar kiradi. bulardan tashkqari, atmosfera havosi hech qachon qypyq bo‘lmaydi. unda doim ma’lum miqdorda suv bug‘lari …
3 / 15
anadi. juda ko‘p organizmlar oksidlanishni anaerob sharoitda amalga oshiradi. anaerob bijg‘ish protsessi deyarli barcha boshqa metabolizm formalari asosida yotadi. atmosferadagi kislorod 1,2-1015 t atrofida bo‘ladi. bu zapas har yili produtsentlar fotosintezi hisobiga 70-109 t kislorodga to‘lib boradi, shundan 55-109 t kislorod o‘rmonlardan ajralib chiqadi. lekin planetada butun yuzasida o‘sadigan o‘simliklardan atmosferaga unchako‘p bo‘lmagan miqdorda kislorod ajralib chiqadi. planetadagi barcha o‘rmonlardan atmosferaga ajralib chiqadigan kislorodning yillik yig‘indisi butun kislorod zapasining 1/22000 qismini tashkil qiladi (larxer, 1978). shuning uchun atmosferada mavjud bo‘lgan kislorod asosiy rol o‘ynaydi. shunday qilib, yashil o‘simliklar fotosintez protsessida atmosferadagi o2 ning co2 ga nisbatini oshiradi. shuni qayd qilish kerakki, kislorodning bu xilda to‘planish samaradorligi mikroorganizmlar, hayvonlar, yashil va yashil bo‘lmagan o‘simliklarning nafas olishi hisobiga bir oz pasayadi. shuning uchun atmosferadagi co2 bilan o2 ning oxirgi balansi ko‘p jixatdan organizmlarning hayot faoliyati yig‘iidisiga bog‘liq bo‘ladi. atmosferadagi kislorod miqdori cheklangan yoki limitlangan faktor emas, chunki hamma vaqt o‘simliklarning yer ustki …
4 / 15
ta’sir etadi. mikroorganizmlarning ayrim gruppalari anaerob sharoitga moslashgan, lekin ko‘pchiligi aerob bo‘lib, ixtiyorida nafas olish uchun ma’lum miqdorda kislorod bo‘lishi kerak. yuqori o‘simliklardan suvda o‘sadiganlar (gidrofitlar) suvga boy bo‘lgan subakval tuproklarda o‘sishga moslashgan (shunday tuproqda ildiz otadi), bu tuproqlarda kislorod kam bo‘ladi. nam joylarda o‘sadigan boshqa tur o‘simliklar, shuningdek, ko‘pchilik mezofitlar bilan kserofitlar baribir ma’lum miqdorda kislorod bo‘lgan substratlarda o‘sishga moslashgan bo‘ladi. image2.jpg image3.jpeg image4.jpeg image5.png media1.mp4 image6.png image7.emf image8.emf image9.jpeg image1.png /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 15
5-ma’ruzataqdimoti - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 15 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"5-ma’ruzataqdimoti" haqida

powerpoint presentation o’simliklar ekologiyasi fanidan 5-ma’ruza taqdimoti mavzu: atmosfera havosining ekologik ahamiyati atmosfera va uning tuzilishi atmosfera tarkibi va moddalar davriy aylanishi kislorod va karbonat angidridni o’simliklarga ta’siri atmosfera havosining ayrim xossalari va ularning o’simliklar hayotidagi o’rni reja: atmosfera va uning tuzilishi atmosfera havosi yerning ma’lum qobig‘i sifatida hayot uchun nihoyatda muhim hisoblanadi. atmosfera havosi temperaturaning keskin o‘zgarishi va ultrabinafsha nurlarning tushishi oldini oladi, o‘simliklarda boradigan fotosintez protsessini karbonat angidrid va nafas olish uchun kislorod bilan ta’minlaydigan man’ba hisoblanadi. bundan tashqari, u temperatura va yorug‘lik tarqalishini o‘zgartirib, o‘simliklarga bilvosita ta’sir ko‘rs...

Bu fayl PPTX formatida 15 sahifadan iborat (20,1 MB). "5-ma’ruzataqdimoti"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: 5-ma’ruzataqdimoti PPTX 15 sahifa Bepul yuklash Telegram