orta asirlardagi temuriylar davrigacha bolgan iqtisodiy qarashlar

PPTX 22 pages 667.9 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 22
powerpoint presentation orta asirlardagi temuriylar davrigacha bolgan iqtisodiy qarashlar abdurahmon 01 islomgacha bo'lgan davrda iqtisodiy fikrlar 02 ilk islomiy iqtisodiy qarashlar (viii-xi asrlar) 03 markaziy osiyoda iqtisodiy tafakkurning rivojlanishi (xi-xiv asrlar) reja: kirish: temuriylar davrigacha iqtisodiy fikrning ahamiyati o'rta asrlarda ipak yo'li savdo aloqalari iqtisodiy o'sishga sezilarli ta'sir ko'rsatdi. bu davrda karvon yo'llari bo'ylab savdo-sotiq, shaharsozlik va hunarmandchilik rivojlanishi iqtisodiy fikrni shakllantirishda muhim rol o'ynadi. temuriylar davrigacha bo'lgan davrda, iqtisodiy fikr asosan fiqh qoidalari bilan bog'liq bo'lib, islom iqtisodiyotining asosiy tamoyillari shakllangan. xususan, zakotning ahamiyati va ribo (foiz)ning taqiqlanishi muhim edi. ix-xii asrlarda markaziy osiyoda ilm-fan va madaniyatning yuksalishi iqtisodiy bilimlarning rivojlanishiga ham ta'sir ko'rsatdi. bu davrda soliq tizimi, yer egaligi va dehqonchilik masalalari bo'yicha ilk qarashlar paydo bo'lgan. qadimgi dunyoda iqtisodiy g'oyalar (misr, bobil, yunoniston) qadimgi misrda iqtisodiyot daryo toshqinlari bilan bog'liq bo'lib, hosildorlikni ta'minlash uchun rejalashtirish va nazorat muhim edi, soliqlar esa hosilning 20% dan ko'prog'ini tashkil qilgan. …
2 / 22
aga tayanardi. rim savdosi keng tarqalgan bo'lib, misr doni, ispaniya zaytun moyi va sharqdan kelgan ziravorlar kabi tovarlar imperiya bo'ylab dengiz va quruqlik yo'llari orqali erkin aylanardi. ilk o'rta asrlarda yevropada iqtisodiy turg'unlik qishloq xo'jaligi unumdorligining pastligi, dehqonchilik usullarining ibtidoiyligi va ob-havoning noqulay kelishi x-xi asrlarda yevropada mahsulot yetishmovchiligiga sabab bo'ldi. savdoning qisqarishi rim imperiyasining qulashi bilan bog'liq bo'lib, uzoq masofali savdo aloqalarining uzilishiga, pul muomalasining kamayishiga va bozorlarning zaiflashuviga olib keldi. vi-x asrlarda feodalizmning rivojlanishi tabiiy xo'jalikning ustuvorligiga olib keldi, bunda ko'p mahsulotlar ichki iste'mol uchun ishlab chiqarilib, iqtisodiy o'zaro bog'liqlikni chekladi. islom olamida iqtisodiy rivojlanishning boshlanishi viii-xi asrlarda islomiy olamda savdo yo'llarining kengayishi, ayniqsa ipak yo'li orqali, iqtisodiy o'sishni rag'batlantirdi va yangi bozorni shakllantirdi. islomning dastlabki asrlarida zakotning joriy etilishi va uning 2.5% miqdori kambag'allikni kamaytirish va ijtimoiy adolatni ta'minlashga qaratilgan muhim moliyaviy mexanizm bo'ldi. islom huquqshunosligi, ya'ni shariat, tijorat axloqi, riba (foiz) taqiqlanishi va mudoraba kabi sherikchilik …
3 / 22
qsimoti va savdoning jamiyat farovonligidagi rolini yuqori baholagan. savdo yo'llari va karvon savdosi (ipak yo'li misolida) ipak yo'li miloddan avvalgi ii asrdan xv asrgacha sharq va g'arb o'rtasida asosiy savdo yo'li bo'lib, tovarlar, g'oyalar va madaniy almashinuvni ta'minlagan. karvon savdosi shaharlararo almashinuvni osonlashtirdi, ayniqsa xitoy, hindiston va o'rta osiyo o'rtasida, ipak, ziravorlar va qimmatbaho toshlar kabi qimmatbaho mahsulotlar yetkazib berildi. savdo yo'llari faqatgina iqtisodiy aloqalarni emas, balki budda dinining tarqalishi kabi dinlarning tarqalishiga ham yordam berdi, bu esa mintaqalarning ijtimoiy tuzilishiga ta'sir ko'rsatdi. qishloq xo'jaligi va yer egaligi munosabatlari yer egaligi shakllari xilma-xil bo‘lib, davlatga qarashli yerlar (sultoniy), xususiy mulk yerlari (mulki hur) va vaqf yerlari mavjud bo‘lib, har biri o‘ziga xos huquqlarga ega edi. dehqonchilik asosan sun’iy sug‘orishga asoslangan bo‘lib, hosildorlik 1 ga yerga 5-7 tsentnerni tashkil etgan, bu esa suv ta’minoti muhimligini ko‘rsatadi. xi-xii asrlarda ijaraga berilgan yer uchastkalari uchun to‘lov hosilning 1/3 qismini tashkil etgan, bu esa …
4 / 22
/3 dan 1/2 gacha hosil hisobida undirilgan, davlat g'aznasini to'ldirishda muhim ahamiyatga ega edi. jizya solig'i musulmon bo'lmagan aholidan olingan va ularning himoyasi evaziga to'langan. bu soliq davlat g'aznasiga qo'shimcha daromad keltirgan va diniy bag'rikenglikni ko'rsatgan. zakot mulk solig'i musulmon aholidan yig'ilib, undirilgan mablag'lar kambag'allar va muhtojlarga yordam berish uchun sarflangan, ijtimoiy barqarorlikni ta'minlashga qaratilgan. markaziy osiyo xalqlari iqtisodiy qarashlari add text add text add text add text add text add text yer egaligi shakllari (mulk, ijaraga berish) mavjud boʻlib, dehqonlar hosilning bir qismini yer egalariga toʻlashgan. soliq tizimi rivojlangan boʻlib, davlat byudjetini toʻldirish va harbiy xarajatlarni qoplash uchun xizmat qilgan. dehqonchilik asosiy iqtisodiy faoliyat boʻlib, sugʻorish tizimlari (kanallar, hovuzlar) qurilishi va ulardan foydalanish iqtisodiyotning muhim qismi edi. masalan, movarounnahrda 5-9 asrlarda sug'orish tarmoqlari rivojlangan. savdo karvon yoʻllari (buyuk ipak yoʻli) orqali rivojlangan. shaharlar hunarmandchilik markazlari boʻlib, toʻqimachilik, metallurgiya kabi sohalarda mahsulotlar ishlab chiqarilib, eksport qilingan. bu iqtisodiy yuksalishga olib …
5 / 22
orta asirlardagi temuriylar davrigacha bolgan iqtisodiy qarashlar - Page 5

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "orta asirlardagi temuriylar davrigacha bolgan iqtisodiy qarashlar"

powerpoint presentation orta asirlardagi temuriylar davrigacha bolgan iqtisodiy qarashlar abdurahmon 01 islomgacha bo'lgan davrda iqtisodiy fikrlar 02 ilk islomiy iqtisodiy qarashlar (viii-xi asrlar) 03 markaziy osiyoda iqtisodiy tafakkurning rivojlanishi (xi-xiv asrlar) reja: kirish: temuriylar davrigacha iqtisodiy fikrning ahamiyati o'rta asrlarda ipak yo'li savdo aloqalari iqtisodiy o'sishga sezilarli ta'sir ko'rsatdi. bu davrda karvon yo'llari bo'ylab savdo-sotiq, shaharsozlik va hunarmandchilik rivojlanishi iqtisodiy fikrni shakllantirishda muhim rol o'ynadi. temuriylar davrigacha bo'lgan davrda, iqtisodiy fikr asosan fiqh qoidalari bilan bog'liq bo'lib, islom iqtisodiyotining asosiy tamoyillari shakllangan. xususan, zakotning ahamiyati va ribo (foiz)ning taqiqlanishi muhim edi. ix-xi...

This file contains 22 pages in PPTX format (667.9 KB). To download "orta asirlardagi temuriylar davrigacha bolgan iqtisodiy qarashlar", click the Telegram button on the left.

Tags: orta asirlardagi temuriylar dav… PPTX 22 pages Free download Telegram