hozirgi zamon iqtisodiy qarashlar evolyustiyasi

PPT 25 pages 3.3 MB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.3 MB

File type PPT

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

monerarizm va neoliberalizm evolyutsiyasi reja: 1. shumpeter hayoti. shumpeter va keyns 2.kapitalizm, sotsializm va demokratiya 3. pul to’g’risidagi qarashlar. t. veblen g’oyalari 4. katolik ijtimoiy talimotlari xix asrning ii yarmndagi iqtisodiy tafakiur tarixi marksizm" tashmoti-ning pado bo'lishi va rivoji bilan ajralib turadi.bu ta’limot o'z davrining buyuk iqtisotchisi deb etirof etilgan. k. marks ta’limoti bo'lib, proletar siyosiy iqtisotchi deb nom chiqargan, xx asr ham iqtisodiyot nazariyasi sohasida o'z donishmandlarini yaratdi, ular jumlasiga: m. keyns, a. marshall, m, fridman kabilar kiradi. ularning g'oyalari hozirgi zamon iqtisodiy nazariyalarining asosini tashkil etadi. yozef shumpeter (1883 -1950) – «dunyo grajdanini», asosiy umri aqshda o’tgan bo’lsa ham, avstriyalik bo’lib qoldi. u trish shahrida (moraviyada) tugilgan. otasi tuqimachilik fabrikasining egasi bo’lgan. ammo u yosh o’lgan, onasi esa vena garnizoni generali fon kelerga qayta erga tegadi. ular venaga kuchib keladilar. yozef venaning boylari uqiydigan litseyga o’qishga kiradi. keyin yuridik fakultetga (vena universiteti) o’qiydi. o’sha erda u matematika va …

2 / 25

z tarixi» (1954 y. tugallanmagan 1260 betdan iborat katta asar). shumpeter tadbirkorlik ideologi xisoblanadi. uning asosiy goyasi: «tadbirkor - iqtisodiyotning asosiy dvigateli» edi. shumpeter novatorlik raqobati gipotezasini, ishlab chiqarish omillari kombinastiyasida bosqichma - bosqich rivojlanishi kabi nazariyalarni yaratdi. shumpeterning «iktisodiy analiz tarixi» asari qadimgi greklardan xx asrning birinchi yarmigacha bo’lgan davrdagi nazariyalar analiz qilingan. xozirgacha tadqiqotchilar bu kitobni iqtisodiy ta’limotlar tarixida eng zo’r ensiklopediya, deb xisoblaydilar. monetarizm iqtisodiy ta’limotlar tarixida keng tarqalgan mashhur va nufuzli oqimdir. monetarizm (monetary – pul) – bu iqtisodiyotdagi tebranma harakatda pul hal qiluvchi ahamiyatga ega, deb tasdiqlovchi iqtisodiy fandagi oqim. monetarizm – nafaqat pul to’g’risidagi ta’limot. bu maktab vakillarining diqqat markazida pul kategoriyasi, pul-kredit dastaklari turadi; ammo ularni pul mexanizmi, bank tizimi, pul-kredit siyosati, valyuta munosabatlari shunchaki qiziqtirmadi. monetaristlar ularni pul massasi bilan ishlab chiqarish o’rtasidagi bog’liqlikni aniqlash uchun tadqiq qildilar. bu oqimning atoqli namoyandasi chikago universitetining professori, iqtisodiy sohasida nobel mukofoti sohibi milton fridmen …

3 / 25

azariya hisoblanadi. uning bosh g'oyasi-iqtisodiy o'sishni bozor mexanizmi ta’minlaydi, bu mexanizmning asosiy vositasi pul degan xulosadan iborat. monetarizm pulni ol-qishlovchi nazariyadir. monetaristlar iqtisodiy o’sishning eng muhim sharti inflyatsiyani daf qilish va pulni sog’lomlashtirish, pulni hisob-kitob muomalasi vositasiga aylantirish, deb qaraydilar. ularning fikricha, davlatining iqtisodiyotga aralashuvi inflyatsiyani kuchayib ketishiga sabab bo'ladi. shu borada uning iqtisodiy faoliyatida pul muomalasini tartibga solish bilan cheklanishi kerak. keynschilar va monetaristlar iqtisodiyotni tartiblashga yondashishi bo’yicha bir-biridan farqlanadliar. keynschilar barqarorlikka bozor mexanizmi orqali erishib bo’lmaydi, unga davlatining aralashuvi zarur deb qarasalar, monetaristlar esa, aksincha, bu vazifa bozor mexanizmining ishi, chunki bozor iqtisodiyotiga ichki barqarorlik bera oladi deb, hisoblaydilar. bu meyor shudayki, pul miqdorining o’sishi mehnat unumdorligining o'sishi suratiga nisbatan 1-2% yuqori bo’lishi kerak. pulning bir meyorda o’sib borish iqtisodiyotni barqarorlashtirish va siklik tebranishlardan chiqish imkonini beradi. shu sababli davlat va uning nazoratidagi markaziy bank pul muomatasi borasida qattiq siyosat o’tkazish kerak bo'ladi. agar 30-yillardan boshlab g'arb mamlakatlari …

4 / 25

zaiflashtiradi. bu esa iqtisodiy o'sishga ijobiy ta’sir ko'rsatadi. keyns fridmen davlatning bozor xo’jaligiga aralashuvi zarur bozor o’zini o’zi tartiblashga qodir ish bilan bandlik yalpi talabga bog’liq iqtisodiyot o’zi ishlab chiqarish va ish bilan bandlik darajasini o’rnatadi pul massasi ishlab chiqarishga pul massasi – baholarning o’sishi nisbatan xolis (yomon ham, yaxshi ham ta’sir etmaydi) va kon’yunkturaning o’zgarishi sababchisidir asosiy muammo - ishsizlik asosiy muammo – inflyastiya o’zgaruvchan pul siyosati lozim barqaror pul siyosati zarur byudjet kamomadi – talabni rag’batlantirish vositasi byudjet kamomadi – inflyastiya sababchisi hozirgi zamon liberializmning neoliberializm, ya’ni yangi liberializm ko’rinishlari mavjud. neoliberalizmning germaniyaga xos yo’nalishi ordoliberializm nomi bilan yuritiladi. bu yo’nalishni sotsial-bozor xo’jaligi nazariyasi deb ham atashadi. neoliberalistlar davlatining iqtisodiyotga faol aralashuvini iqtisodiy totalilarizmga, aniqrog’i markazlashgan rejali iqtisodiyotga olib keladiki, bu bozor iqtisodiyotiga xos tashabbusni yo'q qilib, iqtisodiy turg'unlik yaratadi, deb hisoblaydilar. davlatining qonunchilik ishlari bozor sub’yektlarining o'zgarib turuvchi sharoitga moslashib olshilari uchun zarur aks holda bozor iqtisodiyoti …

5 / 25

oshqaruvga asoslangan sotsialistik xo'jalik va hukumat tomonidan tartibga solinadigan bozor uzoq vaqt yashashi mumkin emas, chunki narx-navo talab va taklifni aks ettirmaydi. uningcha sotsializmni «tartibga soladigan iqtisodiyot» rejalarini o'z boshimchalik bilan tuzadigan tashkilotchilarning quliga aylanadi, tartibsizlik ro’y beradi. yagona oqil siyosat-bu liberalizmdir. mehnat taqsimoti, xususiy mulk va erkin almashuv sivilizatsiyasining mutlaq asoslari hisoblanadi. mizesning asosi asarlari quyidagilar: «liberalizm», «insoniy harakat iqtisodiyot to'g'risidagi traktat», «iqtisodiy fan asoslari: metodologiya ocherklari» va boshqalar. ingliz iqtisodchisi fridrix fon xayek asli nemis bo'lib, asosiy faoliyati angilyada ko’rsatgan. u 1974 yilda iqtisodiyot bo’yicha nobel mukofoti laureate bo'lgan. u o'zining «qullik sari yo’l» asarida har qanday iqtisodiy erkliligidan va bozor baholaridan voz kechish diktaturaga, ya’ni yakka hokimlikka, iqtisodiy qullikka olib borishini isbotlaydi, xo'jalikda bozor tizimining «aralash» va «buyrukbozlik» iqtisodiyotidan ustunligini ko’rsatib beradi, kapitalni abadiy kategoriya deb elon qiladi, kapitalizm davrida ekspluatitsiya mavjudligini inkor etadi, davlat iqtisodiyotining sotsialistik g'oyalari to'la tushkunlikka mahkum qiladi va o'z tabiatiga ko'ra halokatli …

6 / 25

tirilgan rivojlanishini ta’minlashi kerak. bu g'oyalar e.l. erhardning 1956 yilida chop etilgan «barcha uchun farovonlik» kitobida ifodalab berilgan. nemis olimlari a. ryustov, volteoelken (1891-1950) shvesariyalik v. reke (1899-1966) lar ordeliberalizm, ya’ni «o'rta yo’l ta’limotiga asos solgan bo'lib, ijtimoiy bozor uning birinchi varianti hisoblanadi». ular «insonparvar jamiyat», «xo'jaliklarining ideal turlari» haqida fikr yuritadilar. stoical bozor xo’jaligi konsepsiyasi (uning taniqli vakillari; a. myuller-armak va l. erhard) lqtisodiy tizimlarni ikkiga bo'ladi: a) sof raqobat tizimi . b) markazdan boshqaradigan xo'jalik tizimi ularning har ikkalaaasiga ijobiy tomonlarini biriktirib "uchinchi" yo’l hosil etadi. sotsial bozor xo’jaligi konsepsiyasi bozor qonunlariga ustivorlik bergani holda davlatining iqtisodiyotni tartiblashdan iborat ishiga quyidagicha talqin beradi: davlatining iqtisodiy jarayonlarga bevosita aralashuvi rad etiladi, ammo davlatining qonunchilik faoliyati orqali bozor munosabatlariga yo’l ochib berilishi zarurligi tan olinadi, davlat iqtisodiy va sotsial tartibni saqlovchi bosh posbon, davlat posbon sifatida hammani nazorat qiladi, davri bozorning narx-navo orqali bajarilib turuvchi jarayonlariga aralashmasligi lozim. binobarin, bozor …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "hozirgi zamon iqtisodiy qarashlar evolyustiyasi"

monerarizm va neoliberalizm evolyutsiyasi reja: 1. shumpeter hayoti. shumpeter va keyns 2.kapitalizm, sotsializm va demokratiya 3. pul to’g’risidagi qarashlar. t. veblen g’oyalari 4. katolik ijtimoiy talimotlari xix asrning ii yarmndagi iqtisodiy tafakiur tarixi marksizm" tashmoti-ning pado bo'lishi va rivoji bilan ajralib turadi.bu ta’limot o'z davrining buyuk iqtisotchisi deb etirof etilgan. k. marks ta’limoti bo'lib, proletar siyosiy iqtisotchi deb nom chiqargan, xx asr ham iqtisodiyot nazariyasi sohasida o'z donishmandlarini yaratdi, ular jumlasiga: m. keyns, a. marshall, m, fridman kabilar kiradi. ularning g'oyalari hozirgi zamon iqtisodiy nazariyalarining asosini tashkil etadi. yozef shumpeter (1883 -1950) – «dunyo grajdanini», asosiy umri aqshda o’tgan bo’lsa ham, avstriyalik bo’lib...

This file contains 25 pages in PPT format (3.3 MB). To download "hozirgi zamon iqtisodiy qarashlar evolyustiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: hozirgi zamon iqtisodiy qarashl… PPT 25 pages Free download Telegram