etimologiya va lug'at

PPTX 20 pages 2.9 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.9 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation leksikografiya haqida umumiy malimot shodiyeva z 01 leksikografiya nima? 02 leksikografik manbalar 03 lug'at tuzish jarayoni reja: etimologiya va lug'at lug'atlarning etimologiyasi so'zlarning kelib chiqish tarixini, 2000 yildan ortiq davom etgan rivojlanishini va semantik o'zgarishlarini o'rganishga yordam beradi, shuningdek, sinonimlar va antonimlarni aniqlashga imkon beradi. qadimgi yunoncha "etimologiya" so'zi 2 ta so'zdan iborat bo'lib, "haqiqiy ma'no" degan ma'noni anglatadi va lug'at tuzishda asosiy manba hisoblanadi, uning yordamida so'zlarning kelib chiqishini va ma'nosini aniqlash mumkin. leksikografiyadagi zamonaviy tendentsiyalar leksikografiyada korpus lingvistikasi keng qoʻllanilmoqda, yaʼni 10 million soʻz va iboralardan iborat katta maʼlumotlar bazalaridan foydalanib, soʻzlarning haqiqiy ishlatilishini tahlil qilish orqali lugʻatlar tuzish. onlayn lugʻatlar va lugʻat dasturlari rivojlanishi bilan birga, semantik tarmoqlar va ontologiyalar yordamida soʻzlar oʻrtasidagi munosabatlarni aniqroq aks ettiruvchi yangi lugʻat tuzilmalari paydo boʻlmoqda. lug'at tuzish jarayoni lug'at tuzish jarayonida kamida 3 bosqich – ma'lumot yig'ish, tahlil qilish va tahrirlash – mavjud bo'lib, har biri o'rtacha 200 …

2 / 20

salan, etimologiya, grammatik ma'lumotlar) kabi omillarni hisobga olish orqali lug'atning sifatini baholashga imkon beradi. lug'at tahlilida leksik birliklarning chastota tahlili muhim ahamiyatga ega bo'lib, matn korpusida so'zlarning 1000 ta yoki undan ortiq uchrash tezligini aniqlash orqali lug'at ma'lumotlarining reprezentativligini baholash mumkin. dialektizmlar va professionalizm kasbiy terminlarning 20% dan ortig'i, maxsus adabiyotlarda uchraydi va ularning tasnifi leksikograflar uchun murakkab masala hisoblanadi. dialektizmlar va professionalizmlar orasidagi farq, geografik tarqalishi va ishlatilish sohasiga ko'ra aniqlanadi, bu leksikografik tavsifda muhim ahamiyatga ega. leksikografiya va til o'rganish til o'rganishda leksikografiya 2-3 yillik o'qitish jarayonida 5000 dan ortiq so'z boyligini oshirishda muhim vosita hisoblanadi va so'zlarning sinonim, antonim kabi munosabatlarini o'rganishga yordam beradi. zamonaviy leksikografiya korpus lingvistikasi usullaridan foydalanib, 1 million so'zdan iborat matn korpuslarini tahlil qilib, so'zlarning chastotasi va real hayotdagi qo'llanilishini aniqlaydi, bu esa til o'rganishga yangicha yondashuv yaratadi. sinonimlar va antonimlar antonimlarning turlari (qarama-qarshi, qarama-qarshi-o'xshash, o'zaro chiqish) ularning lug'atlardagi taqdimot uslubiga va semantik …

3 / 20

mutaxassislar ishtirok etadi. lug'at maqsadi va auditoriyasi lug'at maqsadi aniq ma'lumotlarni, taxminan 50 000 dan ortiq so'z va iboralarni, ularning talaffuzi, grammatik xususiyatlari va ma'nolarini o'z ichiga olgan holda, ma'lum bir tilning leksikasini to'liq yoritganda, ma'lum bir auditoriyaga mo'ljallangan bo'lishi mumkin. ba'zi lug'atlar, masalan, ixtisoslashgan sohalarga oid lug'atlar (texnika, tibbiyot), ma'lum bir auditoriyaga, ya'ni mutaxassislarga yo'naltirilgan bo'lib, ularning lug'aviy ehtiyojlariga javob beradi va 2000 dan ortiq maxsus terminlarni o'z ichiga olishi mumkin. leksikografiya kelajagi sun'iy intellekt texnologiyalaridan foydalanish orqali lugʻatlarning avtomatlashtirilgan tuzilishi, ya'ni 5-10 yilda lugʻat yaratish jarayoni 70% ga tezlashadi va uni yaratish xarajatlari ancha kamayadi. leksikografiyaning kelajagi korpus lingvistikasi va kompyuter texnologiyalarining jadal rivojlanishi bilan chambarchas bogʻliq boʻlib, yaqin 10 yil ichida 50% ga yaqin lugʻatlar elektron shaklda yaratiladi va tarqatiladi. leksikografiya nima? 01 02 leksikografiya jarayoni, ma'lumotlar bazasini yaratish, so'zlarni tanlash, ma'nolarni aniqlash va lug'at kirish maqolalarini tuzish kabi 7 ta asosiy bosqichdan iborat. sales 1st qtr …

4 / 20

3 bosqichdan iborat: leksikografiya rejasi tuzish, ma'lumotlar yig'ish va tahlil qilish, lug'at matnini tayyorlash va tahrir qilish. frazeologik birliklar o'zbek tilida 3000 dan ortiq frazeologik birliklar mavjud bo'lib, ularning aksariyati tarixiy, ijtimoiy va madaniy an'analar bilan chambarchas bog'liqdir. frazeologik birliklar, ma'no jihatidan ajralmas bo'lib, tarkibidagi so'zlarning alohida ma'nolaridan farqli, yangi, obrazli ma'noga ega bo'lgan 2 yoki undan ortiq so'zlardan tashkil topgan iboralardir. leksikografik resurslar leksikografik resurslar lug'atlar, entsiklopediyalar, tezauruslar va terminologik lug'atlar kabi turli xil shakllarni o'z ichiga oladi, ularning soni minglab hisoblanadi. ba'zi leksikografik resurslar multimedia elementlarini, masalan, audio va video namunalarni, shuningdek, rasmlarni, grammatik ma'lumotlarni va etimologik ma'lumotlarni o'z ichiga oladi. lug'at turlari ba'zi lug'atlar 100 000 dan ortiq so'z va terminlarni o'z ichiga olgan holda, keng qamrovli bo'lsa, boshqalari esa tor mavzuga ixtisoslashgan va 5000 ga yaqin so'z bilan cheklangan bo'lishi mumkin. bu lug'at hajmi va maqsadli auditoriyaga bog'liq. lug'at tuzishda, ya'ni leksikografiyada, so'zlarning etimologiyasi, ma'nolari, qo'llanilishi …

5 / 20

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "etimologiya va lug'at"

powerpoint presentation leksikografiya haqida umumiy malimot shodiyeva z 01 leksikografiya nima? 02 leksikografik manbalar 03 lug'at tuzish jarayoni reja: etimologiya va lug'at lug'atlarning etimologiyasi so'zlarning kelib chiqish tarixini, 2000 yildan ortiq davom etgan rivojlanishini va semantik o'zgarishlarini o'rganishga yordam beradi, shuningdek, sinonimlar va antonimlarni aniqlashga imkon beradi. qadimgi yunoncha "etimologiya" so'zi 2 ta so'zdan iborat bo'lib, "haqiqiy ma'no" degan ma'noni anglatadi va lug'at tuzishda asosiy manba hisoblanadi, uning yordamida so'zlarning kelib chiqishini va ma'nosini aniqlash mumkin. leksikografiyadagi zamonaviy tendentsiyalar leksikografiyada korpus lingvistikasi keng qoʻllanilmoqda, yaʼni 10 million soʻz va iboralardan iborat katta maʼlumotlar bazal...

This file contains 20 pages in PPTX format (2.9 MB). To download "etimologiya va lug'at", click the Telegram button on the left.

Tags: etimologiya va lug'at PPTX 20 pages Free download Telegram