periferik asab tizimi

DOCX 10 pages 2.4 MB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.4 MB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

13-mavzu. periferik asab tizimi mavzuning ahamiyati xususiy gistologiya alohida a’zolarning tuzilishini hamda ular o‘rtasidagi tizimli aloqalarni o‘rganadi. a’zolar tuzilishini o‘rganish sitologiya va umumiy gistologiyani o‘rganish davomida olingan hujayralar va to‘qimalar haqidagi umumlashtirilgan ma’lumotlarga asoslanadi. xususiy gistologiya tananing mikroskopik va anatomik tuzilishi o‘rtasida "ko‘prik" vazifasini o‘taydi, a’zolarning gistofiziologik tavsifi esa fiziologiya va patologiyani tushunishga yo‘l ochadi. e’tibor markazida asosiy anatomik tuzilmalar misolida periferik asab tizimining hujayra va to‘qima elementlari o‘rtasidagi eng muhim tizim hosil qiluvchi munosabatlar turadi. mashg‘ulot vazifalari 1. o‘rganilayotgan a’zolarning tarkibiy qismlarini, ularning to‘qima va hujayra elementlarini, shuningdek ular orasidagi tuzilmaviy-funksional munosabatlarni bilish. 2. gistopreparatlar mikrofotografiyelari va elektron mikrofotografiyalar yordamida o‘rganilayotgan a’zolarning tuzilmaviy-funksional xususiyatlarini, hujayra va to‘qima tarkibini aniqlash hamda tahlil qilish. preparat no80. nerv poyasi (ko‘ndalang kesimi) bo‘yoq: gematoksilin - eozin nerv poyasi, asosan, ko‘plab nerv tolalaridan tashkil topgan. katta obyektivda ko‘rinib turibdiki (42-rasm), nerv stvolining asosini turli diametrdagi nerv tolalarining bir-biriga zich yopishgan ko‘ndalang va qiyshiq kesimlari …

2 / 10

to‘plangan (ko‘k strelkalar), perinevriy deb ataladigan zich qobiqlar bilan o‘ralgan (yashil strelkalar). nerv tolalari tutamlari guruhi nerv poyasiga birlashadi. nerv poyasining qalin biriktiruvchi to‘qimali pardasi bo‘lib, u epinevriy (sariq strelkalar) deb ataladi. nerv stvolining yuqorida aytib o‘tilgan pardalarida har xil kalibrli qon tomirlari uchraydi. nervlar turli kalibrdagi bir yoki bir necha nerv stvollaridan iborat bo‘lishi mumkin. belgilar: 1. nerv tolalari tutami 1.1. nerv tolalari 1.2. endonevriy 2. perinevriy 3. epinevriy 42-foto. nerv poyasidagi nerv tolalari to‘plami (kattalashtirilgan) 43-foto. nerv poyasining ko‘ndalang kesimi (kichik hajmda) vazifa: 1) albomda mashg‘ulot bayonnomasini tayyorlash; 2) 42-rasm yordamida har qanday nerv poyasining tuzilmaviy va funksional asosini – nerv tolalarini aniqlash; 3) 43-rasm yordamida bayonnomada nerv poyasining to‘liq kesimini chizib, uning qismlarini belgilash. 114-preparat. orqa miya (sezgi) tuguni bo‘yoq: gematoksilin – eozin 44-rasmda kichik kattalashtirishda orqa miya sezgi tugunini ko‘zdan kechiring (1). tugunning asosini neyrogliya va juda yupqa biriktiruvchi to‘qima qatlamlari bilan o‘ralgan o‘simtali psevdounipolyar neyronlar …

3 / 10

neyron tanasini ko‘ring. neyron tanasi bevosita mayda yumaloq yadroli mantiya gliotsitlari bilan o‘ralgan va 43-foto. nerv poyasining ko‘ndalang kesimi (kichik hajmda) rangsiz sitoplazma (neyronning glial kapsulasi - 3). tashqi tomonda neyronning biriktiruvchi to‘qimali kapsulasi joylashgan bo‘lib, u qora yassi yadroli fibrotsitlarni o‘z ichiga oladi (4). 44-rasm uchun izohlar: 1. gangliy 1.1. neyron tanalarining to‘plamlari 1.2. nerv tolalari tutamlari 1.3. gangliyning biriktiruvchi to‘qimali qobig‘i 2. orqa miyaning orqa ildizi 2.1 sezuvchi nerv tolalari tutamlari 2.2. orqa ildizning epinevriysi 3. orqa miyaning oldingi ildizi 3.1. harakatlantiruvchi nerv tolalari tutamlari 3.2. oldingi ildizning epinevriysi 4. orqa miya (aralash) nervi 4.1. sezuvchi va harakatlantiruvchi nerv tolalari tutamlari 4.2. aralash nervning epinevriysi 44-foto. sezuvchan orqa miya gangliysi (kichik hajmda) 45-rasm uchun belgilar: 1. neyron yadrosi 2. neyron perikarioni 3. neyronning glial kapsulasi 4. neyronning biriktiruvchi to‘qimali kapsulasi 45-foto. psevdounipolyar (sezuvchan) neyron tanasi (kattalashtirilgan) vazifa: 1) mashg‘ulot bayonnomasini albomda tuzish; 2) rasm yordamida tugun va unga …

4 / 10

moddasi, ularning bog‘lanishlari va funksiyasi. o‘tkazuvchi yo‘llar. orqa miya kanali. dars mavzusi bo‘yicha elektron mikrofotografiyalar (imtihon elektronogrammalari to‘plamiga qarang) 1. no35 miyelinsiz nerv tolasi 2. no36 miyelinli nerv tolasi 3. no37 nerv-mushak birikmasi adabiyotlar: 1. to’xtayev q.r., azizova f.x., abduraxmanov m., tursunov e.a., raxmatova m.x. gistologiya sitologita va embriologiya. “hilol media” nashriyoti. toshkent 2022. 2. zufarov k.a. gistologiya. darslik – toshkent 2005y. 3. tursunov e.a. gistologiya o’quv qo’llanma. toshkent 2010y. 4. gistologiya, sitologiya va embriologiya. atlas [elektron resurs]: darslik / bykov v.l., yushkantseva s.i. - m: geotar-media, 2015. - http://www.studmedlib.ru/book/isbn9785970432013.html savollarga javob: 1-nerv sistemasining periferik bo‘limlari. rivojlanish manbalari. nerv, kraniospinal va vegetativ gangliyalar, ularning tuzilishi va organizmdagi ahamiyati. asablar va kraniospinal gangliyalarning analizatorlar tarkibidagi o‘rni va roli. regeneratsiya. periferik nerv sistemasining bo‘limlari, rivojlanish manbalari va ularning ahamiyati periferik nerv tizimi (pnt) organizmning markaziy nerv tizimi (mnt)dan tashqaridagi nerv strukturalarini o‘z ichiga oladi va bu tizimni asosan nervlar va gangliyalar tashkil …

5 / 10

i bo‘lib, bu tizimni ikki asosiy bo‘lim tashkil etadi: · simpatik nerv tizimi – stress holatlarida organizmni "jang yoki qochish" (fight or flight) reaktsiyalariga tayyorlaydi. · parasempatik nerv tizimi – organizmni dam olish va tiklanishga yordam beradi (rest and digest). 3. gangliyalarning tuzilishi va funksiyasi gangliyalar — nerv hujayralarining to‘plami bo‘lib, ular markaziy nerv tizimining perifierik qismlarida joylashgan. gangliyalarning asosiy vazifasi nerv impulslarini uzatish va qayta ishlashdir. · kraniospinal gangliyalar – bosh miyaning asosiy nerv yadro va to‘plamlaridan iborat bo‘lib, ular sezgi va motor impulslari uchun markaziy bog‘lanish nuqtalari sifatida ishlaydi. · vegetativ gangliyalar – vegetativ nerv tizimining markazlari bo‘lib, ular ichki organlar va to‘qimalarning avtomatik boshqarilishini ta'minlaydi. 4. regeneratsiya nerv tizimi hujayralarining regeneratsiya jarayoni juda cheklangan. markaziy nerv tizimida (masalan, miya va orqa miya) regeneratsiya jarayoni deyarli mumkin emas. biroq, periferik nerv tizimida nerv tolalari ma'lum darajada tiklanishi mumkin. periferik nervlarda regeneratsiya jarayoni quyidagi bosqichlardan iborat: · nerv tolalarining …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "periferik asab tizimi"

13-mavzu. periferik asab tizimi mavzuning ahamiyati xususiy gistologiya alohida a’zolarning tuzilishini hamda ular o‘rtasidagi tizimli aloqalarni o‘rganadi. a’zolar tuzilishini o‘rganish sitologiya va umumiy gistologiyani o‘rganish davomida olingan hujayralar va to‘qimalar haqidagi umumlashtirilgan ma’lumotlarga asoslanadi. xususiy gistologiya tananing mikroskopik va anatomik tuzilishi o‘rtasida "ko‘prik" vazifasini o‘taydi, a’zolarning gistofiziologik tavsifi esa fiziologiya va patologiyani tushunishga yo‘l ochadi. e’tibor markazida asosiy anatomik tuzilmalar misolida periferik asab tizimining hujayra va to‘qima elementlari o‘rtasidagi eng muhim tizim hosil qiluvchi munosabatlar turadi. mashg‘ulot vazifalari 1. o‘rganilayotgan a’zolarning tarkibiy qismlarini, ularning to‘qima va hujayra e...

This file contains 10 pages in DOCX format (2.4 MB). To download "periferik asab tizimi", click the Telegram button on the left.

Tags: periferik asab tizimi DOCX 10 pages Free download Telegram