nerv to‘qimasi

DOCX 26 pages 3.8 MB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.8 MB

File type DOCX

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

12-mavzu. nerv to‘qimasi mavzuning ahamiyati nerv to‘qimasi asosan ikki xil hujayralardan: nerv hujayralari (neyrotsitlar, neyronlar) va neyrogliya hujayralari (neyrogliotsitlar, neyrogliyalar) dan tashkil topgan. nerv to‘qimasi nerv sistemasining asosiy tarkibiy qismidir. neyronlar organizmning tashqi va ichki muhiti holatini qabul qilish, shuningdek, nerv impulslarini hosil qilish, o‘tkazish, qayta ulash va qabul qilishni amalga oshiradi. neyrogliya nerv hujayralariga nisbatan tayanch, metabolik va himoya vazifasini bajaradi. dars vazifalari 1. yorug‘lik mikroskopiyasi asosida nerv to‘qimasining tuzilishi va funksiyasining o‘ziga xos xususiyatlarini o‘rganish. 2. neyronlar, nerv tolalarining tuzilish belgilarini bilish asosida ularning har xil turlarini aniqlay olish. 3. elektronogrammalarda neyronlar, sinapslar va nerv tolalarining asosiy struktura elementlarini aniqlash. 4. mavzuga oid zarur atamalar va ularga mos tushunchalar to‘plamini egallash. o‘rganish obyektlari 1. preparat 18 (dam). ko‘p qutbli nerv hujayrasi (orqa miya) 2. preparat 74. psevdounipolyar nerv hujayrasi 3. preparat 75. orqa miya motoneyronlaridagi nissl substansiyasi (xromatofil modda) 4. rreparat 78(dem). miyelinsiz nerv tolalari (ajralgan taloq nervi) …

2 / 26

o‘lchamli tuzilishini bitta kesma tekisligida aniqlash mumkin emas, shuning uchun har bir bo‘yalgan hujayrada barcha o‘simtalarni va ularning barcha tarmoqlarini aniqlash mumkin emas. 12.1-foto. orqa miyaning ko‘ndalang kesimi (kichik o`lchamda) katta obyektivda (12.2-rasm) neyronlarda hujayra tanasida (1) tartibsiz, o‘simtalarida (2) esa bo‘ylama yo‘nalishda joylashgan ingichka tolalar - neyrofibrillalarning (1.2) qalin to‘ri ko‘rinadi. agar kesma neyronning o‘rtasidan o‘tgan bo‘lsa, unda yirik och rangli yadro (1.1) va bitta yoki ikkita qoramtir yadrochalarni ko‘rish mumkin. 12.2-foto. ko‘p qutbli nerv hujayrasi (kattalashtirilgan) belgilar: 1. neyron tanasi 1.1. yadro 1.2. neyroplazmada neyrofibrillalar 2. o‘simtalar 3. neyrolemma (ko‘rinmaydi) vazifa: 1) 12.1 va 12.2-rasmlar yordamida gistologik preparatning asosiy qismlarini uning chizmasini chizmasdan o‘rganish. preparat 74. soxta unipolyar nerv hujayrasi (orqa miya tuguni) rang: kumush impregnatsiyasi preparat kumush bilan impregnatsiyalangan orqa miya tugunining kesmasidan iborat bo‘lib, impregnatsiya protsedurasining nozik jihatlari va to‘qima elementlarining tinktorial xususiyatlariga qarab sariq, jigarrang va qora-kulrang ranglarning turli tuslariga bo‘yaladi. kichik obyektivda (12.3-rasm) orqa …

3 / 26

soniga qarab nerv hujayralarining morfologik tasnifiga ko‘ra, orqa miya gangliysi neyronlari psevdounipolyar deb ataladi. bajaradigan vazifasiga ko‘ra ular sezuvchi yoki sensor deb ataladi. 12.4-foto. psevdounipolyar nerv hujayrasi (kattalashtirilgan) belgilar: 1. neyron tanasi 1.1. yadro 1.2. neyroplazma 2. o‘simta asosi 3. o‘simtaning shoxlanishi (real preparatda kamdan kam ko‘rinadi). 4. neyrolemma (ko‘rinmaydi) vazifa: 1) 12.3 va 12.4-rasmlar yordamida gistologik preparatning asosiy qismlarini o‘rganish va uning sxematik rasmini chizish. preparat 75. nissl substansiyasi (xromatofil modda) motoneyronlarda orqa miya rang: nissl usuli bo‘yicha metilen ko‘ki preparat tarkibida orqa miyaning ko‘ndalang kesmasi mavjud. kichik obyektivda (12.5-rasm) orqa miyaning ko‘ndalang kesimi qalinligida burchakli yoki yumaloq shakldagi nerv hujayralari notekis tarqalgan bo‘lib, turli xil ko‘k rangga bo‘yalgan. belgilar: 1. neyron tanasi 1.1. yadro 1.2. neyroplazma 2. o‘simta asosi 3. o‘simtaning shoxlanishi (real preparatda kamdan kam ko‘rinadi). 4. neyrolemma (ko‘rinmaydi) vazifa: 1) 12.3 va 12.4-rasmlar yordamida gistologik preparatning asosiy qismlarini o‘rganish va uning sxematik rasmini chizish. preparat 75. …

4 / 26

miya motoneyronlaridagi nissl substansiyasi (kattalashtirilgan) belgilar: 1. neyron yadrosi 1.1. yadrocha 1.2. xromatin 2. neyroplazma 2.1. nissl substansiyasi 2.2. o‘simtalar asoslari 3. neyrolemma (ko‘rinmaydi) vazifa: 1) 12.5 va 12.6-rasmlar yordamida gistologik preparatning asosiy qismlarini o‘rganish va uning sxematik rasmini chizish. 78-preparat (dam). mielinsiz nerv tolalari (ajralgan taloq nervi) bo‘yoq: gematoksilin - eozin kichik obyektivda (12.7-rasm) miyelinsiz nerv tolalarining izolyatsiyalangan tutamlari bo‘lgan preparat uchastkasi tanlanadi. 12.7-foto. miyelinsiz nerv tolalari (kichik hajmda) katta obyektivda (12.8-rasm) miyelinsiz nerv tolalari tutamida (1) lemmotsitlar (shvann hujayralari) sitoplazmasining pushti rangini ko‘rish mumkin. nerv tolalari kesilmaganligi sababli lemmotsitlarning yadrolari sitoplazma bilan niqoblanadi va yaxshi ko‘rinmaydi. fotosuratda lemmotsitlar (2) yadrolari bilan bitta ajralgan tola (3) aniq ko‘rinib turibdi. 12.8-foto. miyelinsiz nerv tolalari (kattalashtirilgan) belgilar: 1. nerv tolalari tutami 2. lemmotsitlar yadrosi 3. miyelinsiz nerv tolasi vazifa: 1) 12.7 va 12.8-rasmlar yordamida gistologik preparatning asosiy qismlarini uning chizmasini chizmasdan o‘rganish. preparat 79. miyelin nerv tolalari (ko‘p tolali quymich nervi) …

5 / 26

yorug‘ chiziqlar - shmidt-lanterman kesiklari (preparatda kamdan-kam hollarda yaxshi ajralib turadi) uchraydi. miyelindan tashqarida lemmotsit sitoplazmasining ingichka, yorug‘ chizig‘i (4) joylashgan, biroq uni faqat ranve bo‘g‘masi sohasida ko‘rish mumkin. miyelin tashqarisida uchratish mumkin bo‘lgan lemmotsit yadrosini yanada kamroq ko‘rish mumkin. 12.10-rasm. miyelinli nerv tolasi (kattalashtirilgan) belgilar: a. oddiy ko‘rinish: 1. o‘q silindri 2. miyelin parda 3. ranvening tugunli tutib olishi 4. lemmotsit sitoplazmasi. 12.11-rasm. miyelin tolasining tuzilish sxemasi belgilar: b. sxema: 1. o‘q silindri 2. miyelin parda 3. ranvening tugunli tutib olishi 4. tugunlararo segment 5. shmidt-lanterman egri chiziqlari. 6. lemmotsit sitoplazmasi 7. lemmotsit yadrosi vazifa: 1) miyelin tolasi haqida haqiqiy va virtual tasavvur hosil qilish uchun 12.10-rasmdagi haqiqiy preparatdan (tegishli belgilar bilan) rasm chizish tavsiya etiladi: 2) sxemadan (12.11-rasm) foydalanib, albomga taklif qilingan sxemadagi belgilarni joylashtiring. dars mavzusi bo‘yicha savollar 1. nerv to‘qimasining struktura elementlari. 2. embriogenezda nerv to‘qimasining kelib chiqishi. 3. nerv hujayralari tuzilishi va funksiyasining prinsipial xususiyatlari. …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nerv to‘qimasi"

12-mavzu. nerv to‘qimasi mavzuning ahamiyati nerv to‘qimasi asosan ikki xil hujayralardan: nerv hujayralari (neyrotsitlar, neyronlar) va neyrogliya hujayralari (neyrogliotsitlar, neyrogliyalar) dan tashkil topgan. nerv to‘qimasi nerv sistemasining asosiy tarkibiy qismidir. neyronlar organizmning tashqi va ichki muhiti holatini qabul qilish, shuningdek, nerv impulslarini hosil qilish, o‘tkazish, qayta ulash va qabul qilishni amalga oshiradi. neyrogliya nerv hujayralariga nisbatan tayanch, metabolik va himoya vazifasini bajaradi. dars vazifalari 1. yorug‘lik mikroskopiyasi asosida nerv to‘qimasining tuzilishi va funksiyasining o‘ziga xos xususiyatlarini o‘rganish. 2. neyronlar, nerv tolalarining tuzilish belgilarini bilish asosida ularning har xil turlarini aniqlay olish. 3. elektronogrammal...

This file contains 26 pages in DOCX format (3.8 MB). To download "nerv to‘qimasi", click the Telegram button on the left.

Tags: nerv to‘qimasi DOCX 26 pages Free download Telegram