tabiiy tosh materiallar

DOCX 1 sahifa 57,6 KB Bepul yuklash

1 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 57,6 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 1

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (4 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 1

2-mavzu.tabiiy tosh materiallar reja: 1.tog jinslari xakida kiskacha ma’lumot. 2.tog jinslarining turlari. 3.tabiiy tosh materiallarining xossalari va turlari: tayanch iboralar- tog’jinslari, otqindi, cho’kindi, metamorfik tog’jinslari; tog’jinslarini qayta ishlash. tog’ jinslari deb, bir yoki bir necha mineraldan tashkil topgan jinslarga aytiladi. mineral deb, kimyoviy tarkibi bir xil, fizik xossalari bir xil bo’lgan tabiiy jinslarga aytiladi. bitta mineraldan tashkil topgan tog’jinsiga monomineral, bir necha mineraldan tashkil topganiga polimineral deyiladi. tog’ jinslarining tarkib topishi va sinflarga bo’linishi ( i . otilib chi qq an to g' jinslari (magmatik) ) toshib chi qq an chu q urdagi massiv vul q ondan otilib chi qq an q adimgi topilgani sochiluvchan yangi topilgan tsementlashib q olgan granit, sienit, diorit, gabbro kvarts, porfir, ortoklaz, diobaz, porfirit liparit, traxit, andezit, bazalt vul q on tufi, tuf, lava vul q on kuli, vul q on q umi, pemza ) ( ii . ch o' kindi to g' jinslari kimyoviy …

2 / 1

orf tog’ jinslari otqindi va cho’kindi jinslarga yuqori temperatura va bosim ta’sir qilishi natijasida hosil bo’ladi. jins hosil qiluvchi minerallar № nomi zichligi, g/sm3 qattikligi (moos shk.) mustahkamligi, mpa 1 kvarts sio2 2.5-2.8 7 2000 2 dala shpati a) ortoklaz na2o·a12o3·6h2o b)plagioklaz k2o·a12o3·6 h2o 2.6-2.7 2.65-2.75 6 6,5 120-170 120-170 3 slyudalar a) biotit b) muskovit 2,7-3,1 2,7-3,1 2,5 2,5 4 kaltsit, casoz 2,6-2,78 3 10-150 5 magnezit, mgco3 2,7-3,0 4 6 dolomit , caco3·mgco3 2,8-2,9 3,5-4 7 gips , caso4·2 h2o 2,5-2,8 2 8 angedrid , caso4 2,6-2,8 2 9 kaolinit , a12o3 2,5-2,6 1-2 kvarts (sio2) - asosan qumtuproqdan tashkil topgan yashirin yoki ochiq kristall shaklida uchraydigan nixoyatda zich, mustahkam va chidamli mineral. kvartsning zichligi 2,5-2,8 g/sm3. siqilishdagi mustahkamligi 200 mpa, chuzilishdagisi esa 100 mpa dan ko’p. qattiqlik shkalasida kvarts yettinchi o’rinda turadi. dala shpati - silikatlar guruhida keng tarqalgan oq va qizg’ish rangli mineraldir. u silikatlar guruhdagi …

3 / 1

li minerallardan tashkil topgan. labrodorit - gabbroga o’xshash, asosan, dala shpati va boshqa och qora rangli minerallardan tashkil topgan jins. labrodoritni pardozlaganda uning sirtida ko’k-binafsha rangli minerallar ajralib turadi. shuning uchun u ko’proq xashamatli inshootlar qurishda bezakli qoplama plitalar sifatida ishlatiladi. porfirlar - kvarts va dala shpatining mayda donali minerallar bilan o’zaro zich joylashishidan hosil bo’lgan jins. minerologik tarkibi bo’yicha granitga o’xshaydi. porfirlar qizil-ko’ng’irdan kulranggacha turli-tuman tusda bo’ladi. uning zichligi 2400-2600 kg/m3, siqilishdagi mustahkamlik chegarasi 80-230 mpa ga teng. traxitlar - zichligi kamroq bo’lgan jins. zichligi 2200 kg/m3, siqilishdagi mustahkamlik chegarasi 50-100 mpa. rangi och sariq yoki kulrang. ular devor ashyolari hamda betonlar uchun to’ldirgich sifatida ishlatiladi. cho’kindi tog’ jinslari maydalangan jinslar - loy, qum, shag’al, xarsangtosh, mayda tosh va tsementlanib qolgan jinslar - konglomeratlar, brekchiylar, qumtoshlar. kimyoviy cho’qindilar - gips, angidrid, ohaktoshning ayrim xillari, dolomit, magnezit, ohak tufi, mergel. organogen qatlamlar - chig’anoq ohaktosh, bo’r, trepel, diatomit, uglerodli jinslar …

4 / 1

hamda kimyoviy minerallarning oqsidlanishi natijasida asta-sekin gidroslyudalar deb ataluvchi tuproqli minerallarga aylanadi. yana vaqt o’tishi bilan kimyoviy nurash jarayoni tuproqli minerallarni kaolinitga aylantiradi. cho’kindi jinslar tabiatan magmatik tog’ jinslariga nisbatan g’ovakli mustahkamligi kichik va zararli muxitda tez buziladigan xossalarga ega. ayrim maydalangan tog’ jinslar ular tarkibidagi donalarni tabiiy bog’lovchi tsementlar vositasida o’zaro yopishtirib har xil zichlikdagi jinslarini hosil qiladi. masalan, kimyoviy cho’kindi jinsning gips zichligi magmatik tog’ jinslaridan katta bo’lsada, lekin mustahkamligi anchagina kamdir. bundan tashqari, gips suvda tez buziladi, zichlangan loy esa erib mayda zarracha va donalarga bo’linadi. maydalangan sochiluvchan cho’kindi tog’ jinslarining asosiy xillari qo’yida keltirilgan. tuproqlar - kaolinit, kvarts, dala shpati, slyuda, kaltsiy va magnit karbonatlari hamda temir oksidi kabi minerallardan tashkil topgan sochiluvchan jins. tuproq asosan, sopol buyumlar ishlab chiqarishda, qorishmalar uchun plastifikator sifatida va o’tga chidamli buyumlar tayyorlashda ishlatiladi. qum -donalarining kattaligi 0,15 dan 5 mm. gacha bo’lgan sochiluvchan jins. tarkibiga ko’ra qumlar kremniy, dala …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 1 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"tabiiy tosh materiallar" haqida

2-mavzu.tabiiy tosh materiallar reja: 1.tog jinslari xakida kiskacha ma’lumot. 2.tog jinslarining turlari. 3.tabiiy tosh materiallarining xossalari va turlari: tayanch iboralar- tog’jinslari, otqindi, cho’kindi, metamorfik tog’jinslari; tog’jinslarini qayta ishlash. tog’ jinslari deb, bir yoki bir necha mineraldan tashkil topgan jinslarga aytiladi. mineral deb, kimyoviy tarkibi bir xil, fizik xossalari bir xil bo’lgan tabiiy jinslarga aytiladi. bitta mineraldan tashkil topgan tog’jinsiga monomineral, bir necha mineraldan tashkil topganiga polimineral deyiladi. tog’ jinslarining tarkib topishi va sinflarga bo’linishi ( i . otilib chi qq an to g' jinslari (magmatik) ) toshib chi qq an chu q urdagi massiv vul q ondan otilib chi qq an q adimgi topilgani sochiluvchan yangi topilgan tsementlashi...

Bu fayl DOCX formatida 1 sahifadan iborat (57,6 KB). "tabiiy tosh materiallar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: tabiiy tosh materiallar DOCX 1 sahifa Bepul yuklash Telegram