tabiiy tosh materiallari

PPT 33 pages 1.9 MB Free download

33 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.9 MB

File type PPT

Pages 33

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 33

powerpoint presentation tabiiy tosh materiallari reja: umumiy ma'lumotlar tog' jinslari va jins hosil qiluvchi minerallar tabiiy tosh materiallari va buyumlari ishlab chiqarish tabiiy tosh materiallari va buyumlarining asosiy xossalari tabiiy tosh materiallari va buyumlari turlari tabiiy tosh materiallarni emirilishdan saqlash usullari nazorat savollari qo'shimcha adabiyotlar 2.1 umumiy ma'lumotlar tog' jinsi muayyan tarkibga va tuzilishga ega bo'lib, geologik jarayonlar natijasida er qatlamida hosil bo'lgan. minerallar (ma'danlar) fizik va kimyoviy bir jinsli tabiiy jism bo'lib, er qatlamida yuz bergan fizik-kimyoviy jarayonlar natijasida paydo bo'lgan. tabiatda minerallar turi 2000 ortiq bo'lsada, tog' jinslari 50 yaqin minerallardan tashkil topgan. tog' jinslari monomineralli va polimineralli bo'lishi mumkin. tabiiy tosh materiallari qurilishda mexanik qayta ishlangan holda va hom ashyo sifatida ishlatilishi mumkin. tsement ishlab chiqarishda ohaktosh, beton tayyorlashda esa qum va chaqilgan tosh millionlab kub metr ishlatiladi. marmar, granit, ohaktosh kabilar arralanib, tekislanib bezak material sifatida qo'llaniladi. tabiiy tosh materiallari zaxiralari ishlatilganda ekologik muxitni asrash qonun …

2 / 33

indilar sochiluvchan tsementlangan giltuproq, qum, shag'al, qumtosh, konglomerat, brekchiya kimyoviy cho'kindilar gips, angidrit, magnezit, dolomit, ohak tufi, ohaktosh orgonogen cho'kindilar chig'anoqli ohaktosh, mel, diatomit, trepel metamorfik jinslar gneyslar (granitsimonlar), gil, slanetslar, (giltuproqli), marmarlar (ohaktosh, dolomitlar), kvartsitlar (qumtoshlar) pardozbop tog' jinslari har xil rangdagi pardozbop qoplama granit plitkalar pardozbop tog' jinslari gabbro kaolinit pardozbop tog' jinslari diorit pardozbopqumtosh tuproqlar brekchiya ohaktosh 2.2.1 magmatik tog' jinslar magmatik jinslar magmaning vulkanik harakatlar natijasida er yuziga toshib chiqishidan yoki erning yoriq va bo'shliqlarida qotishidan hosil bo'ladi. magmaning sovush sharoitiga nisbatan chuqurlikda qotgan (intruziv) va toshib chiqqan (effuziv) turlarga bo'linadi. chuqurlikda qotgan magmatik tog' jinslarga granit, sienit, diorit, gabbro va boshqalar kiradi. bunday jinslar yuqori bosim va kislorodsiz muxitda asta-sekin sovugani uchun o'ta zich kristall strukturaga ega bo'ladi. magmatik jinslarni hosil qiluvchi asosiy minerallarga kvarts, dala shpatlari, temir-magnezialli silikatlar kiradi. kvarts (sio2) kristall tuzilishga ega bo'lib, o'ta zich, mustahkam va agressiv muxitlarga chidamli. kvartsning siqilishdagi …

3 / 33

kkalamchi minerallar-serpentinlar, xrizotil asbest va boshqalar kiradi. alyumosilikatlarga muskavit, flogopit va biotit, gidroslyudalar-gidromuskovit, gidrobiotit kiradi. temir magneziallarni va alyumosilikatlarni rangli minerallar (yashil, to'q yashil, qoramtir va h.k.) deb yuritiladi. slyudalardan tashqari bu gurux minerallar tog' jinslariga yuqori mustahkamlik va nurashga chidamlilikni beradi. magmatik jinslar strukturasi va teksturasi bilan farqlanadi. magmaning chuqurlikda asta-sekin sovushidan to'la kristalli struktura hosil bo'ladi. donalar o'lchamiga qarab yirik donali (5mm ko'p), o'rtacha donali (1-5mm) va mayda donali (0,5-1mm) hamda notekis donador va tekis donador bo'ladi (2.1-rasm). 2.1-rasm. struktura turlari (sxemasi) a) notekis donador; b) tekis donador. 2.2.2 cho'kindi tog' jinslari cho'kindi jinslar magmatik va boshqa jinslarning nurashi, emirilishi, kimyoviy o'zgarishlari va o'simliklar chirishi natijasida hosil bo'lgan. cho'kindi jinslar tarkibi va hosil bo'lishi xarakteriga ko'ra mexanik, kimyoviy va orgonogen turlarga bo'linadi. mexanik cho'kindilarga giltuproq, qum, shag'al singari sochiluvchan jinslar, konglomeratlar, brekchinlar va qumtosh singari tsementlangan jinslar kiradi. bu cho'kindilar suv, shamol, muz ko'chkilari yordamida bir joydan ikkinchi …

4 / 33

i 6. karbonatlar guruxiga kaltsit, dolomit va magnezit kiradi. kaltsit (caco3) rangsiz yoki oq, qo'shimchalar bo'lsa kul rang, sariq, pushti yoki havo rang mineral bo'lib, zichligi 2,7 gsm3, qattiqligi 3. dolomit (saco3.mgco3) rangsiz yoki oq, sarg'ish va qo'ng'irrang mineral. zichligi 2,8 gsm3, qattiqligi 3-4. dolomit magnezial va dolomitli bog'lovchilar ishlab chiqarishda xom ashyodir. u kesilib bloklar xolida va maydalanib beton uchun yirik to'ldiruvchi sifatida ishlatilishi mumkin. magnezit (mgco3) rangsiz, oq, kulrang, sariq, jigarrang mineral bo'lib, zichligi 3,0 gsm3, qattiqligi 3,5-4,5. magnezit 1500-16500s kuydirilib yuqori haroratga bardoshli materiallar (g'isht, blok) va 750-8000s kuydirilib magnezial bog'lovchi olinadi. giltuproq minerallar guruxiga kaolinit, gidroslyudalar, montmorillonitlar kiradi. kaolinit (al2o3.2sio2.2h2o) oq, qo'ng'ir yoki yashil aralashgan rangli mineral bo'lib, zichligi 2,6 gsm3, qattiqligi 1. kaolinit dala shpatlari, slyudalar va boshqa silikatlar nurashidan hosil bo'ladi. u kaolinli giltuproqlar asosini tashkil qiladi. gidroslyudalar slyuda va dala shpatlarining emirilishidan hosil bo'ladi. gidroslyuda harorat ta'sirida ko'pchitilganda hajmi 20 marta kattalashadi va …

5 / 33

ini erning chuqur qatlamlarida yuqori bosim va harorat ostida o'zgarishidan hosil bo'lgan. metamorfik jinslar strukturasi-teksturasi hosil bo'lishida bosimning yo'nalishi katta rol o'ynaydi. metamorfizm jarayoniga tog' jinslari tarkibidagi suv va karbon kislotalari katta ta'sir ko'rsatadi. metamorfik jinslarni hosil qiluvchi minerallarga magmatik jinslarda uchraydigan dala shpatlari, kvarts, slyuda, rogovaya obmanka, cho'kindi jinslarga xos bo'lgan kaltsit, dolomit minerallari, maxsus metamorfik jinslar kiradi. 2.3 tabiiy tosh materiallari va buyumlari ishlab chiqarish 2.3.1 qurilishda ishlatiladigan tog' jinslari magmatik tog' jinslar. tog' jinslarining chuqurlikda hosil bo'lishi, ularni zich, mustahkam, chiroyli teksturali bo'lishini ta'minlaydi. granit-kvarts (25-30%), dala shpati (ortoklaz, 35-40%) va slyudadan (5-10%) iborat. u och kulrang, kulrang, pushti, qoramtir-qizil, sariq ranglarda bo'ladi. granitning siqilishdagi mustahkamligi-120-250 mpa. u mo'rt material bo'lgani uchun zarbiy ta'sirlardan saqlash kerak. granitning g'ovakligi 1,5% atrofida bo'lib, suv shimuvchanligi juda kichik (0,5% hajm bo'yicha). granit oq, sariq,kulrang, pushti, qizil ranglarda bo'lib, teksturasi juda chiroyli bo'ladi. uning mustahkamligi, sovuqqa chidamliligi va edirilishdagi qarshiligi yuqori …

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tabiiy tosh materiallari"

powerpoint presentation tabiiy tosh materiallari reja: umumiy ma'lumotlar tog' jinslari va jins hosil qiluvchi minerallar tabiiy tosh materiallari va buyumlari ishlab chiqarish tabiiy tosh materiallari va buyumlarining asosiy xossalari tabiiy tosh materiallari va buyumlari turlari tabiiy tosh materiallarni emirilishdan saqlash usullari nazorat savollari qo'shimcha adabiyotlar 2.1 umumiy ma'lumotlar tog' jinsi muayyan tarkibga va tuzilishga ega bo'lib, geologik jarayonlar natijasida er qatlamida hosil bo'lgan. minerallar (ma'danlar) fizik va kimyoviy bir jinsli tabiiy jism bo'lib, er qatlamida yuz bergan fizik-kimyoviy jarayonlar natijasida paydo bo'lgan. tabiatda minerallar turi 2000 ortiq bo'lsada, tog' jinslari 50 yaqin minerallardan tashkil topgan. tog' jinslari monomineralli va polimin...

This file contains 33 pages in PPT format (1.9 MB). To download "tabiiy tosh materiallari", click the Telegram button on the left.

Tags: tabiiy tosh materiallari PPT 33 pages Free download Telegram