petrografiya asoslari

DOC 285.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1708066592.doc petrografiya asoslari reja: 1. petrografiya, petrografiyani tekshirish usullari haqida tushuncha 2. tog` jinslari haqida umumiy ma’lumot 3. magmatik tog` jinslari va ularning qurilish xossalari 4. cho`kindi tog` jinslari va ularning qurilish xossalari tayanch so`z va iboralar: petrografiya, tog` jinslari, optik usullar, kimyoviy va fizik-kimyoviy usullar, kristaloptika moddalar, izatrop moddalar, anizatrop moddalar, magmatic tog` jinslar, cho`kindi tog` jinslar, metamorfik tog` jinslar, vulqon hodisalari, batolitlar. petrografiya, petrografiyani tekshirish usullari haqida tushuncha tog` jinslarini tekshirish katta nazariy va amaliy ahamiyatga egadir. petrografiya, umuman, butun yer po`stidagi yoki uning ayrim qismlaridagi tog` jinslarining kimyoviy va mineralogik tarkibini hamda kelib chiqishini o`rganadi. binobari, petrografiya biron bir xududning geologik tarixini to`g`ri tasavvur qilishga ilgari topilgan foydali qazilmalarni to`g`ri baholash va yangi qazilmalarni qidirib topishga yordam beradi, undan tashqari, tog` jinslarini qurilish hom ashyolari sifatida ishlatish usullsrini va turlarini to`g`ri tanlashga yordam beradi. to`g` jinslari xilma xil va murakkab bo`lganlaigi uchun ularning xususiyati va tarkibi xar …

da o`rin tutudi, olimlar katta bosim ostida va yuqori temperaturada tajriba o`tkazib, sun’iy yo`llar bilan turli minerallar va tog` jinslarining birikmasini hosil qiladilar. bu ishlarning barchasi tog` jinslarining paydo bo`lishini aniqlashga yordam beradi. eng muhimi tog` jinslarining qurilish san’atiga yaroqli yoki yaroqsizligini, texnika protseslariga aloqasini bilish uchun turli aparatlar yordamida, ularning zichligi, elektr issiqlik hamda seysmik to`lqinlarini o`tkazuvchanligi kabi hususiyatlarini o`rganadi. 3. dalada o`tkaziiladigan tekshirishlar. bu usulda tog` jinslarining ma’lum maydonga tarqalishi, ularning tabiatda tutgan o`rni va shakli bir biriga bo`lgan munosabati aniqlanadi. dalada o`tkaziiladigan tekshirishlar kesmalar hamda turli to`g jinslarining diqqatiga sazovar qismlarini maxsus haritalar tuzish fatosuratlar olish yoki rasmini chizish bilan qayd etiladi. shuningdek, shliflar yasash, analizlar qilosh uchun kerak bo`lgan miqdorda toshlardan namunalar olinadi.kristaloptika, izatrop va anizatrop moddalar haqida tushuncha.petrografiyaning tekshirish usullaridan biri optik usuldir. optika usuli o`zining mukammal va osonligi jihatidan bazi kristllangan jins va minerallarni o`rganishda birdan bir usuldir. bu usulda minerallarning optik hususiyatlari, polyarisaztion …

kulardir. xuddi mana shu yorug`lik enyergiyasi tarqaladigan yo`nalish nur deb ataladi. minerallarning to`g`ri aniqlashda ularning nur sindirish ko`rsatkichi muhim ko`rsatkichlardan biri xisoblanadi. yorug`lik 2 xil bo`ladi: 1. oddiy nur- bu yorug`lik to`lqinlari yo`nalish chizig`iga doim pyerpendikulyar bo`lgan holda, uning har xil kesmasida tebranib boradi. 2. polyarisaztiyalangan nur- yorug`lik faqat bir tekisdagina tebranib boruvchi to`lqinlardan iborat bo`ladi, ya’ni to`lqinlarning faqat bir tekislikdagina tebranuvchi qismi qolib boshqa tomondagilarni esa biror jism yoki muhitda yutilgan ya’ni polyarizastiyalashgan boladi. polyarizastiyalangan nur quyidagi shartlarga javob berishi kerak. 1. yorug`lik manbaining bitta bo`lishi 2. bir tekislikda tebranishi 3. bir yo`nalishda bo`lishi, bir xil to`lqin uzunligiga ega bo`lishi kerak. yer po`stida uchraydigan minerallar optik hususiyatlarga ko`ra 2 asosiy katta guruhga bo`linadi; 1. optik izotrop guruh. 2. optik anizatrop guruh optik izatrop guruhga kub, singoniyali minerallar va amorf moddlar kiradi. ularning tuzilishi, xususan optik xususiyatlari (nur tarqalish tezligi va sinash ko`rsatkichi) hamma yo`nalishida bir xildir. kub singoniyali izatrop …

sh alohida ahamiyatga ega. tog` jinslari haqida umumiy ma’lumot yer qobig`ining qalin qatlamlarini hosil etgan bir yoki bir necha mineraldan tashkil topgan tabiiy birikmalari tog` jinslari deb yuritiladi. bir xil minerallardan tashkil topgan tog` jinslari monominerallar deb ataladi. masalan qumtosh faqatgina qumdan iborat. tabiatdagi keng tarqalgan tog` jinslari polimineralli (ko`p mineralli) bo`lib, masalan, granit tog` jinsi tarkibiga dala shpati, slyuda, kvarts minerallari kiradi. tog` jinslari yerning ichki qismida va sirtida bo`lib turadigan turli geologik jarayonlar mahsulidir. tog` jinslari hosil bo`lish sharoitiga ko`ra uch turga bo`linadi: magmatik, cho`kindi va metamorfik jinslar bo`lib, bular ham o`z navbatida guruhchalarga bo`linadi. magmatik (otqindi) tog` jinslari-magmaning-silikatli suyuq qizigan yeritmani yer bag`rida yoki yuzasiga chiqib qotib qolishidan hosil bo`ladi. boshqa tog` jinslarining hammasi magmatik tog` jinslaridan turli yo`llar bilan hosil bo`ladi. cho`kindi jinslarni shakllanishiga quruqlikda va suv havzalarida sodir bo`lgan kimyoviy, fizikaviy va biologik jarayonlar sabab bo`ladi. metamorfik (shakli o`zgargan) jinslar esa magmatik, cho`kindi jinslarning yuqori …

tog` jinslari ichida-parchalangan (jinsni boshqa tog` jinsi parchalari, komponentlari tashkil etadi) va organogen (turli organizmlar skeletlari qoldiqlari) strukturali tuzilish ko`zga tashlanib turadi. shuningdek, aralash strukturali: masalan, porfirli- yashirin kristalli massali alohida minerallarning joylashuvini haraktyerlovchi, organogenli parchali (nokristal), jinslarning parchalari, organik qoldiqlar va boshqalardan tuzilganligi bilan haraktyerlanadi. kristallarning o`lchamiga ko`ra: yirik donador struktura-kristallarning diametri 5 mm dan katta, o`rta donador struktura 5-1 mm, mayda donador struktura 1 mm dan kichik va turli donali strukturalar bo`ladi. donalar o`zaro joylashuvi bo`yicha bir jinsli donador, tartibsiz yoki tartibli joylashgan donalarga bo`linadi. tekstura yirik hajmdagi tog` jinsining tuzilishini, yotish xususiyatini, jins tashkil etgan minerallarning o`zaro joylashuvini ko`rsatadi. tog` jinslarining yotish shakli bo`yicha zich (massivli) va g`ovakli strukturalarga bo`linadi. massivli (zalvorli) tekstura-turli sharoitda hosil bo`lgan kristalli jinslar uchun, g`ovakli tekstura-nokristal cho`kindi jinslar va ba’zi bir effuziv (oqma) jinslar uchun haraktyerlidir. minerallarning fazoviy joylashishiga qarab bir jinsli va bir jinsli bo`lmagan tekstura bo`ladi. bir jinsli tekstura-strukturaning, tarkibning …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "petrografiya asoslari"

1708066592.doc petrografiya asoslari reja: 1. petrografiya, petrografiyani tekshirish usullari haqida tushuncha 2. tog` jinslari haqida umumiy ma’lumot 3. magmatik tog` jinslari va ularning qurilish xossalari 4. cho`kindi tog` jinslari va ularning qurilish xossalari tayanch so`z va iboralar: petrografiya, tog` jinslari, optik usullar, kimyoviy va fizik-kimyoviy usullar, kristaloptika moddalar, izatrop moddalar, anizatrop moddalar, magmatic tog` jinslar, cho`kindi tog` jinslar, metamorfik tog` jinslar, vulqon hodisalari, batolitlar. petrografiya, petrografiyani tekshirish usullari haqida tushuncha tog` jinslarini tekshirish katta nazariy va amaliy ahamiyatga egadir. petrografiya, umuman, butun yer po`stidagi yoki uning ayrim qismlaridagi tog` jinslarining kimyoviy va mineralogik tarkibini h...

DOC format, 285.0 KB. To download "petrografiya asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: petrografiya asoslari DOC Free download Telegram