o’simlikdagifiziologik jarayonlarning mahsuli – o’sishi

PPTX 36 pages 4.1 MB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.1 MB

File type PPTX

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

o'simliklarning o'sishi va xarakatlanishi. fitogarmonlar o’simlikdagi fiziologik jarayonlarning mahsuli – o’sishi reja: 1. o’simlikdagi fiziologik jarayonlarning yo’nalganligi 2. o’sish xillari va xujayraning o’sish fazalari 3. o’simlikdagi o’sish harakatlari. o’simlikdagi fiziologik jarayonlarning yo’nalganligi o’simliklar ontogenezini xarakterlovchi eng muhim jarayonlar o’sish va rivojlanishdir. ular o’simlik tanasidagi barcha hayotiy reaktsiyalarning natijasi hisoblanadi, bu jarayonllar bir-biriga uzviy bog’liq bo’lib, faqat o’sish asosida rivojlanish va rivojlanish asosida o’sish xarakterlanadi. natijada ikkalasi o’simlikning hayotiy tsiklini belgilaydi. biroq ayni vaqtda o’sish va rivojlanish bir-biridan farq ham qiladi. o’sish - bu o’simliklar bo’yi va eni tobora ortib, umumiy massaning oshishidir. bunday o’sish orqasiga qaytmaydi. chunki yangidan-yangi hujayralar,to’qimalar va organlar vujudga kelib, protoplazma va undagi organoidlar (xloroplastlar, mitoxondriyalar va boshqalar) to’xtovsiz shakllanib turadi. rivojlanish - o’simlikning hayotiy siklini (ontognezini) xarakterlovchi yoshlik,voyaga yetish ko’payish,qarish va o’lish fazalaridagi sifatiy morfologik va fiziologik o’zgarishlarni o’z ichiga oladi. arabidopsis (arabidopsis thaliana) o’simligining rivojlanish xususiyatlari (lincoln taiz, eduardo zeiger, 2002). hujayralarning o’sish tsikli (ontogenezi) …

2 / 36

rda o`sish konusining meristemasi joylashgan); 1,5 — shakllanayotgan konus meristemasi; z — epidermis; za — epiblema- 6 — prokambiy; 7 — ikkilamchi bo'rtma;8 — rivojlanayotgan barg; 9 — ildizdagi shakllangan o'tkazuvchi belgilar; 10 — ildiz qini; 11— ildiz tuki hosil qiluvchi to'qima sxemasi: 1 – initsial hujayra, 2 – promeris-tema, 3 – meristema, 4 – prokambiy, 5 – kambiy. a – dermatogen, b periblema, v – pleroma, a1 – epidermis, b1 – birlamchi po'stloq, v1 – markaziy silindr. periderma: 1 – tukcha, 2 –epiderma, 3 – birlamchi po'stloq, 4 – periderma, 5 – po'kak, 6 – fellogen, 7 –felloderma, 8-lub. cho'zilish – bu fazada xujayrada mayda vokuolalar hosil bo'lib, ular kattalashib bitta vakuola hosil qiladi. bunda protoplazmaning soni ko'payib xujayra qobig'i qalinlashib uning xajmi ortishi kuzatiladi. hujayralar soni o'zgarmaydi. lignin va gemitsellyuloza hisobiga xujayra qobig'ining qalinlashishi kuzatiladi. hujayralarning differentsiallanishi ular o'rtasidagi sifatiy yangi belgilarini hosil bo'lishi bilan tavsiflanadi. har bir …

3 / 36

g tinim holatalri majburiy tinim holati fiziologik tinim xolati 1. majburiy tinim. tashki muxit omili keltirib chikaradi, demak, sharoit yuqligi sababli, o'simlik tinim xolatiga o'tishi majbur. buni ko'p yillik daraxtda kuzatish mumkin. novda va kurtakdagi zaxira kraxmal shakarga aylanadi, suv kamayadi va ularni sovuqqa chidamligi oshadi, bahorda esa aksincha o'zgarishlar kuzatilib, faol o'sishga utadi. tinim xolatni ildiz tuganagi, piyozbosh, ildiz poya holatida o'tkazadi. urug' suvni kam saklab, tinim holatida bo'ladi. 2.fiziologik tinim. uni o'simlik ichidagi fiziologik sabablar keltiradi. m: ichki kurtak, kobiqni xususiyati, tufayli unmasligi mumkin. fitogormonlarni nisbati orkali paydo bo'lishi xam mumkin. m: abstsizat ko'p bo'lsa, tinim xolatga o'tadi. ko'p o'simlikni, ya'ni pishib yetilgan urug'i, ma'lum vakt utgandan keyin, yaxshi unib chikadi. m: bug'doyni 2 xaftadan 2 oygacha chigitni 1 oy saklangandan keyin unib chiqishi aniklangan. o’simlik harakatlari tropizmlar nastik harakatlar nutatsiya harakatlar o'simlikning o'suvchi organlari tashqi ta'sirga o'z xarakatlari bilan javob reaktsiyalarini beradi. o'sish xarakatlari 3 xil bo'ladi: …

4 / 36

imlikni manbaga bo'rilish qobiliyatidir. xonadon o'simliklarida yaqqol kuzatiladi. u xam musbat va manfiy bo'ladi. fototropizm o'simlikni yer ustki organlariga xos. fototropizm xlorofillga bog'lik emas. aksincha xlorofillsiz usimliklar yorug'likni yaxshi sezadilar. fototropik sezgirlikni o'simlikni apikal qismidagi meristematik xujayra to‘qimalari bajaradi. xemotropizm-o'simlikka kimyoviy moddalar ta'sir etganda, paydo bo'ladigan xarakatlanishdir. o'simlik buni natijasida o'zining ildiz va so'rg'ichlarini oziqaga qaratadi. o'simlik ildizlarini yerdagi organik va mineral ug'itlar tamonga qarab o'sadi va ulardan yaxshi foydalanadi (musbat xemotropizm). kislota, ishqor va zaxarli moddalardan ildiz qochadi (manfiy xemotropizm). gidrotropizm- tuproq tarkibidati namlikni natijasida vujudga keladigan xarakatlanish. m: ildiz tuproqdagi namlik ko'p bo'lgan tomonga usadi. termotropizm - xarakatni ta'siri natijasida sodir bo'ladigan xarakatlanishdir. xarorat notekis tarqalganda, ildiz va poyada egilish paydo bo'ladi. bunda xam musbat va manfiy termotropizm kuzatiladi. m: noxot 32 0s dan pastda musbat egilish, undan yuqori bo'lganda manfiy egilish sodir kiladi. tropizmlar fototropizm o’simliklarni yorug’likka qarab xarakatlanishi (william g.hopkins, norman p.a. huner, 2009) makkajo’xori niholida …

5 / 36

lanadi. haqiqiy vaqtda jarayon taxminan 90 daqiqa davom etadi masalan, za'faron va lola gullari atrof-muhit haroratining o'zgarishiga javoban ochiladi va yopiladi (termonastiya). issiqda gulbarglarning ichki tomonining o'sishi tezlashadi -va gullar ochiladi va sovuqda ularning tashqi tomonining o'sishi tezlashadi - gul yopiladi. fotonastiya termonastiya har xil turdagi nastik harakatlar uchun maxsus atamalar qo'llaniladi: avtonastiya - tashqi sharoitlarning o'zgarishi bilan bog'liq bo'lmagan barglarning spontan ritmik harakatlari. niktinastiya - bu yorug'lik va haroratning birgalikdagi o'zgarishi bilan bog'liq o'simliklar harakati. bu kombinatsiyalangan ta'sir kunduzi va kechasi o'zgarishi paytida sodir bo'ladi. ayrim dukkaklilarda barglarning harakatlanishi misol bo'la oladi. seysmonastiya - teginish, silkinish va boshqalar natijasida yuzaga keladigan harakatlar. termonastiya - haroratning o'zgarishi natijasida yuzaga keladigan harakatlar. turgor harakatlari - turgorning o'zgarishi bilan bog'liq. bularga niktinastik barglar harakati kiradi. shunday qilib, ko'plab o'simliklarning barglari ham barg yostiqchalari hujayralarida turgor o'zgarishi bilan bog'liq ritmik harakatlar bilan tavsiflanadi. fotonastlar yorug'likning o'zgarishi natijasida yuzaga keladigan harakatlardir. seysmonastiya uyatchan mimioza …

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o’simlikdagifiziologik jarayonlarning mahsuli – o’sishi"

o'simliklarning o'sishi va xarakatlanishi. fitogarmonlar o’simlikdagi fiziologik jarayonlarning mahsuli – o’sishi reja: 1. o’simlikdagi fiziologik jarayonlarning yo’nalganligi 2. o’sish xillari va xujayraning o’sish fazalari 3. o’simlikdagi o’sish harakatlari. o’simlikdagi fiziologik jarayonlarning yo’nalganligi o’simliklar ontogenezini xarakterlovchi eng muhim jarayonlar o’sish va rivojlanishdir. ular o’simlik tanasidagi barcha hayotiy reaktsiyalarning natijasi hisoblanadi, bu jarayonllar bir-biriga uzviy bog’liq bo’lib, faqat o’sish asosida rivojlanish va rivojlanish asosida o’sish xarakterlanadi. natijada ikkalasi o’simlikning hayotiy tsiklini belgilaydi. biroq ayni vaqtda o’sish va rivojlanish bir-biridan farq ham qiladi. o’sish - bu o’simliklar bo’yi va eni tobora ortib, umumiy massan...

This file contains 36 pages in PPTX format (4.1 MB). To download "o’simlikdagifiziologik jarayonlarning mahsuli – o’sishi", click the Telegram button on the left.

Tags: o’simlikdagifiziologik jarayonl… PPTX 36 pages Free download Telegram