suyuqlik –suyuqlik sistemasida ekstraksiyalash

PPTX 28 pages 1.4 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 28
prezentatsiya powerpoint mavzu: suyuqlik –suyuqlik sistemasida ekstraksiyalash reja: 1.suyuqlik - suyuqlik sistemasining muvozanati. 2. ekstraksiya jarayonida massa o‘tkazish. 3. ekstraksiya jarayonini tashkil etish usullari. 4. ekstrakgorlar konstruksiyalari. 5. ekstraktorlarni hisoblash. suyuqlik - suyuqlik sistemalarida eritma yoki qattiq jismlar tarkibidan bir yoki bir necha komponentlami maxsus suyuqlik (erituvchi) yordamida ajratib olish jarayoni ekstraksiyalash deb nomlanadi. shuni alohida ta’kidlash kerakki, erituvchi aralashmada erimaydi, lekin ekstraksiyalanayotgan komponentni eritadi. ma’lumki, ekstraksiya jarayoni 2 xil bo‘ladi: suyuqliklami ekstraksiyalash; 2) qattiq materiallami ekstraksiyalash. ekstraksiya jarayonining prinsipial sxemasi keltirilgan. tarkibida tarqatuvchi modda m bor boshlang‘ich eritma f va erituvchi e lar ekstraktorga yuklanadi. biror eritma tarkibidagi komponentlarni ajratib olish uchun qo‘llaniladigan suyuqlik ekstragent (e) deb nomlanadi. fazalar o‘rtasida massa almashinish jarayoni ularning bevosita to‘qnashuvi tufayli yuz beradi. ekstraksiya natijasida hosil bo‘lgan suyuq aralashma ajratgichga yuboriladi va u yerda ekstrakt (e) va rafinat (r) ga ajratiladi. suyuq aralashmani ekstrakt va rafinatga ajratish uchun tindirish, separatsiyalash, sentrifugalash yoki boshqa …
2 / 28
ekin ekstragentning zichligi, suyuq aralashma zichligidan yetarli darajada farq qilishi va kam bo‘lishi kerak. ekstraksiya jarayonidan kimyo, neftni qayta ishlash, neft kimyosi, oziq-ovqat, farmatsevtika va sanoatning boshqa sohalarida keng miqyosda foydalaniladi. bu jarayon xilma-xil organik va neft-kimyo sintez mahsulotlarini toza holda ajratib olish, nodir, kamyob va tarqoq elementlarni olish, oqava suvlarini tozalash va boshqa sohalarda ishlatiladi. jarayonning asosiy afzalligi shundaki, u past temperaturada o‘tadi va termolabil moddalari bor elementlami ajratish imkonini yaratadi. ekstraksiya jarayoni kamchiliklardan holi emas, ya’ni qo‘shimcha erituvchi ishlatiladi, erituvchini qayta tiklash texnologik sxemani murakkablashtiradi va qo‘shimcha qurilma talab etadi hamda jarayonni qimmatlashishiga olib keladi. ko‘pchilik hollarda ekstraksiya va rektifikatsiya jarayonlari ko‘pincha birgalikda qo‘llaniladi. bunga sabab, boshlang‘ich eritma konsentratsiyasi ortishi bilan rektifikatsiya jarayoniga zarur bo‘lgan issiqlik sarfi kamayadi. demak, avval ekstraksiya jarayonining o‘tkazilishi, boshlang‘ich eritmani ajratish uchun sarflanadigan issiqlikni tejashga olib keladi. ekstraksiya jarayonida massa o‘tkazish ekstraksiya jarayonining kinetik qonunlari massa o‘tkazishning asosiy qonunlari bilan belgilanadi. fazalar to’qnashish …
3 / 28
bilan ro‘y beradi. tomchi ichida sirkulatsiya hisobiga konveksiya paydo bo‘ladi. jarayon mobaynida tomchining shakli va o‘lchami bir necha marta o‘zgaradi. buning oqibatida fazalar orasidagi o‘zaro ta’sir yuzasi bir necha bor yangilanadi. ekstraksiya jarayonlarida massa almashinishni ifodalash uchun fikning 2- qonunidan foydalaniladi. umumiy holatda, ya’ni dispersion (yaxlit) va dispers fazalardagi diffuzion qarshiliklarni inobatga olmaslikni iloji bo‘lmaganda, massaning ikkala fazada tarqalishi hisobga olinadi. bir pog‘onali ekstraksiya asosan ajratish koeffitsiyentining qiymati juda katta bo‘lgan hollarda ishlatiladi. bu sxema davriy yoki uzluksiz bo‘lishi mumkin. aralashtirgichli qurilmaga boshlang‘ich eritma f, konsentratsiyasi xb bo‘lgan l (kg) miqdordagi erituvchi va ekstragent e yuklanadi. so‘ng, aralashtirgich yordamida ular aralashtiriladi va ikki qatlamga ajratiladi, ya’ni ekstrakt e va rafinat r ga. emulsiyalarni ajratish uchun tindirgich va qiyin ajratiladigan emulsiyalar uchun esa separatorlar ishlatiladi. bir pog‘onali ekstraksiya jarayonini uchburchakli va to‘g‘ri burchakli diagrammalarda ko‘rib chiqamiz. ikkala diagrammadan ko‘rinib turibdiki, bir pog’onali ekstraksiya natijasida olingan rafinat va ekstrakt tarkiblari muvozanatda bo‘ladi …
4 / 28
onada xb konsentratsiyali f boshlang‘ch eritma bilan o‘zaro to‘qnashuvda bo‘ladi. bu komponentli aralashma birinchi pog‘onada ajratilgandan so‘ng, u1=yax konsentratsiyali ekstrakt va x1 konsentratsiyali rafinat olinadi. 15 ekstraktorlar konstruksiyalari ma’lumki, ekstraksiyalash jarayonlarida massa o‘tkazishning samaradorligi massa berish yuzasi va o‘rtacha harakatga keltiruvchi kuchga to‘g‘ri proporsional. ekstraktorlarda massa almashinish yuzasini oshirish maqsadida suyuq fazalardan biri tomchi holida purkaladi. dispers va dispersion fazalar o‘rtasida massa o‘tkazish jarayoni sodir bo‘ladi. ekstraktorda yuqori harakatga keltiruvchi kuchga erishish uchun jarayondagi oqimlar ideal siqib chiqarish sharoitida o‘zaro to‘qnashishi tashkil etiladi. buning uchun ekstraksiyalash jarayoni yupqa qatlamda nasadkali, markazdan qochma ekstraktorlarda ulami seksiyalash yoki ko‘p pog‘onali seksiyalangan qurilmalarda olib boriladi. jarayon tashkil etilishiga qarab ekstraktorlar davriy va uzluksiz prinsipda ishlaydigan bo‘ladi. jarayonda qatnashayotgan fazalar to‘qnashuviga qarab ekstraktorlar 3 guruhga bo‘linadi: aralashtirib - tindiruvchi; differensial kontaktli va pog‘onali yoki seksiyali. aralashtirib - tindiruvchi ekstraktorlar bir necha pog‘onadan iborat bo‘lib, ulardan har biri tarkibida aralashtirgich va ajratgich bo‘ladi. tashqaridan berilayotgan …
5 / 28
n ushbu sxemaning bir qator kamchiliklari bor: qo‘pol, ko'p joy egallaydi, metall va energiya sarfi ko‘p. differensial - kontaktli ekstraktorlar fazalar o‘rtasidagi to‘qnashishni uzluksiz va ulardagi konsentratsiyalaming asta - sekin, uzluksiz o‘zgarishini ta’minlaydi. bu turdagi qurilmalarda fazalaming bo‘ylama siljishi hisobiga ideal siqib chiqarish qurilmasiga qaraganda o‘rtacha harakatga keltiruvchi kuch birmuncha past bo‘ladi. undan tashqari. suyuq fazani purkash uchun ham energiya sarflanishi zarur. ekstraktorda energiya sarflanish turiga qarab, tashqi energiya hisobiga va bunday energiyasiz qurilmalarga bo‘linadi. 0‘zaro ta’sirda bo‘lgan fazalarga tashqi energiya aralashtirgich, tebratgich va pulsatorlar yordamida uzatiladi. pog‘onali (seksiyali) ekstraktorlar alohida seksiyalardan tarkib topgan bo‘lib, ularda fazalar konsentratsiyalari notekis, sakrab-sakrab o‘zgaradi. ayrim hollarda har bir seksiyada konsentratsiyalar maydoni ideal siqib chiqarish qurilmasiga yaqinlashib qoladi. shunday bir necha seksiyadan tashkil bo‘lgan ekstraktor ideal siqib chiqarish qurilmasi deb hisoblanishi mumkin. kolonnali ekstraktorlar tarelkali. ichi bo‘sh kolonna, nasadkali, pulsatsiyali va rotor-diskli bulishi mumkin. pog‘onali (seksiyali) ekstraktorlar alohida seksiyalardan tarkib topgan bo‘lib, ularda fazalar …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suyuqlik –suyuqlik sistemasida ekstraksiyalash"

prezentatsiya powerpoint mavzu: suyuqlik –suyuqlik sistemasida ekstraksiyalash reja: 1.suyuqlik - suyuqlik sistemasining muvozanati. 2. ekstraksiya jarayonida massa o‘tkazish. 3. ekstraksiya jarayonini tashkil etish usullari. 4. ekstrakgorlar konstruksiyalari. 5. ekstraktorlarni hisoblash. suyuqlik - suyuqlik sistemalarida eritma yoki qattiq jismlar tarkibidan bir yoki bir necha komponentlami maxsus suyuqlik (erituvchi) yordamida ajratib olish jarayoni ekstraksiyalash deb nomlanadi. shuni alohida ta’kidlash kerakki, erituvchi aralashmada erimaydi, lekin ekstraksiyalanayotgan komponentni eritadi. ma’lumki, ekstraksiya jarayoni 2 xil bo‘ladi: suyuqliklami ekstraksiyalash; 2) qattiq materiallami ekstraksiyalash. ekstraksiya jarayonining prinsipial sxemasi keltirilgan. tarkibida tarqatuvchi mo...

This file contains 28 pages in PPTX format (1.4 MB). To download "suyuqlik –suyuqlik sistemasida ekstraksiyalash", click the Telegram button on the left.

Tags: suyuqlik –suyuqlik sistemasida … PPTX 28 pages Free download Telegram