shina turlari va portlari

DOCX 18 pages 484.8 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 484.8 KB

File type DOCX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

mavzu: shina turlari va portlari haqida ma’lumot. assembler tilini kiritish va chiqarish reja: 1. shina turlari 2. portlari haqida ma’lumot 3. assembler tilini kiritish va chiqarish har qanday turdagi kompyuterning yuqori unumdorligi uchun asos mikroprotsessor (mp) va axborot uzatish shinasi orqali ulangan tasodifiy xotiradan tashkil topgan markaziy protsessor (cpu) hisoblanadi. ushbu uchta komponentdan mp asosiy hisoblanadi, chunki u axborotni o'zgartiradi va ma'lumotlarni uzatishni boshqaradi. protsessor aktiv qurilma, operativ xotira va shina esa passivdir. agar mp tezligini ump, operativ xotirani uram va shinalarni ush deb belgilasak, u holda tezliklarning eng yaxshi (optimal) nisbati ump =uram=ush bo'ladi. shinaning o'tkazish qobiliyati uning sig'imi, ishlash chastotasi va bir so'zni uzatishda taktlar soniga bog'liq. barcha kompyuter shinalari maqsadiga ko'ra bir necha turlarga bo'linadi: ma'lumotlar shinalari - bu kompyuter protsessori va tashqi qurilmalar o'rtasida ma'lumotlarni uzatish uchun ishlatiladigan barcha shinalar. uzatish uchun ketma-ket va parallel usullardan foydalanish mumkin va bir vaqtning o'zida birdan sakkiz bitgacha uzatilishi …

2 / 18

r kanalining maksimal o'tkazish qobiliyatini ta'minlash uchun xotira tizimining tashkil etilishiga mos keladi. bunday shinalar tizimli shinalar deb ataladi. kiritish-chiqarish shinalari jismonan uzunroq va ko'plab turdagi qurilmalarni qo'llab-quvvatlaydi va odatda standartlardan biriga amal qiladi. kirish/chiqarish shinalari kengaytirish shinalari sifatida tanilgan, bu shuni anglatadiki, bu shina ulangan qurilmalar soni bo'yicha tizim shinaini kengaytiradi. tashqi qurilmalar odatda standartlashtirilgan tashqi qurilmalar interfeyslari orqali kiritish-chiqarish shinasiga ulanadi. protsessor-xotira shinalari bir-biriga ulanishi kerak bo'lgan qurilmalarning barcha turlari va parametrlarini oldindan biladi, kiritish/chiqarish shinasi kechikish va o'tkazish qobiliyati bilan farq qiluvchi qurilmalar bilan ishlaydi. 5.1.1-jadval intel mikroprotsessorlari uchun texnik xususiyatlar. manzil shina res. ma'lumotlar shinai rez. chiqarilgan yili turi chastotasi mhz int. kesh kb i8080, i8088, i8086 4,77; 8; 10 8.16 20 1978 yil - i80286 6–25 16 24 1982 yil - i80386 16,20,25,33,40 16.32 24.32 1985 yil - i486 16–66 32 32 1989 yil 8.16 i486d×2(4) 40–120 32 32 1992 yil 16 pentium (pro, mmx) …

3 / 18

rotsessor-xotira tizimi shinasining xarakteristikalari (ma’lumotlar shinasi chastotasi, maksimal va real tarmoqli kengligi) keltirilgan. tarmoqli kengligi sekundiga baytlarda o'lchanadigan shinani uzatish tezligini anglatadi. 9.1-jadvaldan ko'rinib turibdiki, mp ning 1980 yildan keyin takt chastotasi. 60 baravar oshdi. shu bilan birga, tizimning sahifalangan xotirasi (fpm) ishlash chastotasi 5 barobar oshgan. edoram va sdram dan foydalanish xotira unumdorligini 10 marta oshirdi. shunday qilib, mpishlashi va xotira o'rtasida bo'shliq paydo bo'ldi. ushbu jadval shuningdek, mp va xotirani bog'laydigan tizim shinasi chastotasi 8 marta oshganligini va 66 mhz ga yetganligini ko'rsatadi. kelgusida bu chastotani 100, 133, 200 mhz gacha oshirish rejalashtirilgan. ammo shu bilan birga, bu raqamlar mp chastotasi va tizim shinasining chastotasi o'rtasida doimiy bo'shliq mavjudligini ko'rsatadi, bu chastotalarning nisbati i486 mp dan boshlab 1,5; 2; 2,5; 3 ni tashkil qiladi. tizim shinaining o'tkazuvchanligini oshirish uchun uning kengligi oshiriladi, ya'ni, bir vaqtning o'zida uzatiladigan baytlar sonini. bu davr mobaynida ma'lumotlar shinasi bitlari soni 8 tadan …

4 / 18

at markaziy protsessorning yuqori tezligi va operativ xotira hajmi, balki tashqi qurilmalarning tezligi va sifati bilan ham belgilanadi. tashqi xotira qurilmalarining sig'imi, murojaat vaqti, ma'lumotlarni uzatish tezligi, real vaqt rejimida murakkab o'zgarishlar bilan monitor ekranida uch o'lchovli grafiklarni ko'rsatish, "jonli video" ni ko'rsatish va boshqalar kabi parametrlar juda muhimdir. shuning uchun kompyuter protsessor va tashqi qurilmalar o'rtasidagi optimal o'zaro ta'sirni tashkil qilishni talab qiladi, buni esa kiritish/chiqarish shinalari bajaradi. kiritish-chiqarish interfeyslarining muhim xususiyati bu avtomatik sozlash rejimini qo'llab-quvvatlashdir (plug and play). tizimlarni sozlashda har bir tashqi qurilmaga ushbu qurilma registrlari uchun ma'lum bir uzilish darajasi va manzil oralig'i beriladi. bu jarayon vaqt va foydalanuvchining ma'lum bir malakasini talab qiladi. plug and play rejimining joriy etilishi ushbu jarayonni avtomatlashtiradi va yangi tashqi qurilma ulanishi bilan konfiguratsiyani sezilarli darajada osonlashtiradi. 5.1.3-jadval 1980-yillarning boshidan boshlab kiritish-chiqarish shinalarining xususiyatlari. shina o‘tkazish qobiliyati mb.s avtokon figura bo'shatish - ma'lumotl arning haqiqiyligi bit chuqurligi manzillar mhz …

5 / 18

. agar so'z bitta shina taktida uzatilsa, shina o'zining imkoniyatlaridan to'liq foydalanadi. kengaytmalar uchun kompyuterda eng keng tarqalgan shinalar turlari: − isa - industry standard architecture; − eisa – extended industry standard architecture; − mca - microchannelarchitecture; − vesa - video electronics standards association; − pci - peripheral component interconnect; − pci-e – peripheral component interconnect-extended; − pcmcia - personal computer memory card industry association (pc-bus); − agp – accelerated graphics port − scsi – small computer systems interface. birinchi kompyuter shinalaridan biri ibm pc/xt tizim shinasi bo'lib, u 8 bitli ma'lumotlarni taqdim etdi. bundan tashqari, ushbu shinada 20 ta manzil satri mavjud bo'lib, ular manzil maydonini 1 mb chegarasiga cheklab qo'ygan. tashqi qurilmalar bilan ishlash uchun ushbu shina shuningdek, 4 qator apparat uzilishlari (irq) va to'g'ridan-to'g'ri xotiraga kirish (dma) uchun tashqi qurilmalar talablari uchun 4 qatorni taqdim etdi. bunday holda, tizim shinasi va mikroprotsessor 4,77 mhz chastotali bitta taktli …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shina turlari va portlari"

mavzu: shina turlari va portlari haqida ma’lumot. assembler tilini kiritish va chiqarish reja: 1. shina turlari 2. portlari haqida ma’lumot 3. assembler tilini kiritish va chiqarish har qanday turdagi kompyuterning yuqori unumdorligi uchun asos mikroprotsessor (mp) va axborot uzatish shinasi orqali ulangan tasodifiy xotiradan tashkil topgan markaziy protsessor (cpu) hisoblanadi. ushbu uchta komponentdan mp asosiy hisoblanadi, chunki u axborotni o'zgartiradi va ma'lumotlarni uzatishni boshqaradi. protsessor aktiv qurilma, operativ xotira va shina esa passivdir. agar mp tezligini ump, operativ xotirani uram va shinalarni ush deb belgilasak, u holda tezliklarning eng yaxshi (optimal) nisbati ump =uram=ush bo'ladi. shinaning o'tkazish qobiliyati uning sig'imi, ishlash chastotasi va bir so'zni ...

This file contains 18 pages in DOCX format (484.8 KB). To download "shina turlari va portlari", click the Telegram button on the left.

Tags: shina turlari va portlari DOCX 18 pages Free download Telegram