suv yo’llari va portlari

PPTX 18 pages 2,0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 18
powerpoint presentation suv yo’llari va portlari 1 reja: suv yo’llari to’g’risida umumiy ma’lumotlar 01 suv yo’llari va portlarining asosiy turlari 02 sun’iy suv yo’llari 03 кema yuradigan shlyuzlar,shlyuzlarning turlari 04 кema yuradigan kanallar 05 1.hozirgi payitda keng tarqalgan transport turlariga avtomobil, temir yo’l, suv, havo va quvir transporti kiradi. transportning mana shu turlari bir-birini to’ldirib mamlakatni bir butun transport sistemasini tashkil qiladi. suv transporti dengiz va daryo transportiga bo’linadi. suv transporti deganda keng manoda suv yo’li, flot, port, kemalarni ta’mirlash va qurilish korxonalaridan iborat majmua tushiniladi. dengiz va okeanlar yer shari yuzasini 70 % dan ko’pini egallaydi va qulay va arzon aloqa yo’li hisoblanadi. dengiz transporti xalqaro transport aloqalarini taminlashda katta rol o’ynaydi. dunyo dengiz transportini yuk tashishning umumiy hajmiga qo’shgan xissasi 65 % ni tashkil qiladi. suv transportining asosiy xususiyatlari, bu yuk tashishning arzonligi yaniy, ba’zi hollarda suv orqali yuk tashish temir yo’l orqali yuk tashishga nisbatan 2-3 marta …
2 / 18
’l vagonlariga nisbatan ko’pligi. 2. suv yo’llari va portlarining asosiy turlari suv transporti suv yo’llari orqali portlar orasida yuk va yo’lovchilarni tashishni bajaradi. yuklarni asosiy qismi va yo’lovchilar suv yo’lida har-xil kemalar yordamida tashiladi. faqat ayrim o’rmon yuklari, etarli oqish xususiyatiga ega bo’lgan, suv yo’llari orqali oqizib olib keltiriladi. suv yo’llari - deb undan yuk va yo’lovchilar tashish uchun fodalaniladigan suv maydoni (okeanlar, dengizlar, ko’llar hamda daryo suv inshootlari orqali hosil qilinadigan suv omborlari) va suv oqimlariga (daryo uning irmoqlari va kanallar) aytiladi. portlar – deb yuklarni tushirish, yuklash va boshqa ish jarayonlarini bajarish uchun maxsus jixozlangan gidrotexnika va qirg’oq inshootlari majmuasiga aytiladi. suv yo’llari tashqi va ichki yo’llarga portlar esa-dengiz va daryo portlariga bo’linadi. 5 tashqi suv yo’llari-dengiz va okeanlar - chuqur bo’lganligi uchun asosan tabiiy holda ishlatiladi faqat qirg’oqda port atroflarida suvning chuqurligi kema yurishi uchun etarli bo’lmagan sayoz joylarda sun’iy suv yo’llari dengiz kanallari quriladi. masalan, bunga …
3 / 18
bo’ladi. 3. sun’iy suv yo’llari tabiiy xolatdagi daryolar va ularning irmoqlarida kafolatlangan kema yurish chuqurligi oqim bo’yicha yuqoriga kamayadi. yuk aylanishini shakillanishini tashkil qiluvchi yirik sanoat markazlari va iqtisodiy xududlarga daryolar yuqori qismi yoki irmoqlari to’g’ri keladi, u erlarda kema yurish chuqurligini tubni chuqurlashtirish va o’zanni to’g’rilash chegaralangan. sun’iy suv yo’llari vazifasi va xarakteri bo’yicha quyidagilarga bo’linadi: a) daryolarni shlyuzlash; b) aylanib o’tuvchi (obxodnыe) va to’g’ri (podxodnыe) kema yuruvchi kanallar v) havzalararo suv transporti tutashuvlari. daryolarni shlyuzlash deb unda qator gidrouzellar qurib kema yurish chuqurligini oshirishga, ya’ni navigatsiya davrida suv sathini ko’tarishga aytiladi. bunda sathlar farqida kemalarni o’tkazish uchun gidrouzellar tarkibida kema o’tkazuvchi inshootlar quriladi: - kema yuruvchi shlyuzlar yoki kema ko’targichlar. 10. кema yuradigan shlyuzlar shlyuzlarning turlari.кemalarni yoki kema sostavini ma’lum bir bosimda bir befdan ikkinchi befga o’tkazish uchun mo’ljallangan gidrotexnika inshooti kema yuruvchi (qatnaydigai) shlyuz deyiladi. кema yuruvchi shlyuzlar uning o’rtasiga joylashgan kamera, yuqori va quyi bosh qismdan …
4 / 18
eskari devor; 4 - tuzatish zatvori; 5 - vodoprovod galereyalari; 6 – yuhori darvoza (yopih); 7 – shlyuz kamerasi; 8 – pastki darvoza (ochih); 9 - kema boѓlovchi devor; 10 - pastki kirish kanali; 11 - kamera devori; 12 - kamera tubi; vg- yuhori bosh hismi; ng - pastki bosh hismi кema o’tayotgan bosimning qiymati, yukning xarakteri va tashilayotgan yuklar yo’nalishi, joyning geologik shart- sharoiti hamda foydalanish mulohazalariga ko’ra kameralar soni va joylashishi, kamera konstruksiyasi vodoprovod galereyasi va ishlatilayotgan asosiy qurilish materiali turiga qarab farqlanadigan xar - xil tipdagi shlyuzlar quriladi. кameralar soniga ko’ra shlyuzlar bir kamerli va ko’p kamerali bo’ladi. 4.2 - rasm. shlyuzning bo’ylama qirqimlari: a – bir kamerali; b – uch kamerali; 1 – yuqori darvoza; 2 – quyi va o’rta darvoza; 3 – tushish devori; 4 – yon oqova. кamerasining turiga (tuzilishiga) ko’ra shlyuzlar tik devorli va qiya devorli bo’ladi. qiya devorli shlyuzlar ko’pincha past bosimli …
5 / 18
gan kanallar qadimdan qurilgan. eramizdan 1450 yil oldin aristotel misrda qurilgan nil daryosi va qizil dengizni tutashtirgan kanal to’g’risida yozgan. eramizdan 1160 yil oldin xitoyda kemallar qatnovi uchun kanallar qurilgan. 600 km uzunlikdagi kema yuradigan kanal eramizdan oldingi vi asrda vavilondan evfrat daryosigacha qurilgan. rossiyada kema yuradigan kanallar qurilishi xvii asr oxiriga ulug’ pyotr davriga to’g’ri keladi. 1697 yilda volga va don daryolarini tutushtirishga dastlabki qarashlar bo’lgan. 1703 yilda petrburg shahrini tashkil qilinishi bilan bir paytda volga va neva havzalarini tutashtirish bo’yicha ishlar boshlangan, tsenoy va tvartsoy daryolarini tutashtirish yo’li bilan. кema yuradigan kanallar qurilishi xususan xviii asr oxiri va xix asr boshlarida keng miqyosda rivojlanadi. кeyinchalik, temir yo’llar qurilishi rivojlanishi bilan, kema yuradigan kanallar qurilishi ozgina susaydi va xx asrda esa bu paytda tuproq qazadigan mexanizmlarning paydo bo’lishi ularning qurilishi rivojlanishiga olib keldi. кanal usti otmetkasi (brovka) maksimal suv satћidan hazilma kanallarda 1,0..1,5m; ko’tarish kanallarda 2,0…3,0 metrgacha oshadi. кanal …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "suv yo’llari va portlari"

powerpoint presentation suv yo’llari va portlari 1 reja: suv yo’llari to’g’risida umumiy ma’lumotlar 01 suv yo’llari va portlarining asosiy turlari 02 sun’iy suv yo’llari 03 кema yuradigan shlyuzlar,shlyuzlarning turlari 04 кema yuradigan kanallar 05 1.hozirgi payitda keng tarqalgan transport turlariga avtomobil, temir yo’l, suv, havo va quvir transporti kiradi. transportning mana shu turlari bir-birini to’ldirib mamlakatni bir butun transport sistemasini tashkil qiladi. suv transporti dengiz va daryo transportiga bo’linadi. suv transporti deganda keng manoda suv yo’li, flot, port, kemalarni ta’mirlash va qurilish korxonalaridan iborat majmua tushiniladi. dengiz va okeanlar yer shari yuzasini 70 % dan ko’pini egallaydi va qulay va arzon aloqa yo’li hisoblanadi. dengiz transporti xalqaro tr...

This file contains 18 pages in PPTX format (2,0 MB). To download "suv yo’llari va portlari", click the Telegram button on the left.

Tags: suv yo’llari va portlari PPTX 18 pages Free download Telegram