иқтисодий фаолият ва унинг самарадорлиги

DOCX 59,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1493312689_68077.docx иқтисодий фаолият ва унинг самарадорлиги режа: 1. иқтисодий фаолиятнинг мазмуни ва турлари. 2. ишлаб чиқариш жараёнининг мазмуни ва ўзига хослиги. 3. ишлаб чиқариш омиллари ва унинг таркиби. 4. ишлаб чиқаришнинг умумий ва пировард натижалари. 5. ишлаб чиқаришнинг самарадорлиги ва унинг кўрсаткичлари. 1. иқтисодий фаолиятнинг мазмуни ва турлари жамият тараққий этган сари истеъмол ўсиб, эҳтиёжлар тўлароқ қондирила боради. эҳтиёжни қондириш усуллари ҳам ўзгаради. истеъмол неъматлари тури кўпаяди. инсон эҳтиёжлари турли-туман бўлиб, у буларни турли усуллар, воситалар орқали қондиришга ҳаракат қилади. инсоннинг эҳтиёжини қондириш, яъни тирикчилик, ҳаёт кечиришни таъминлашнинг восита ва усуллари мажмуи иқтисодий фаолият деб аталади. иқтисодий фаолият инсон ҳаётининг асосини ташкил этади. у жуда мураккаб, турли ҳодиса ва жараёнларни ўз ичига олади. кишилик жамияти мавжуд бўлар экан, бу жараёнлар узлуксиз давом этади. иқтисодчилар иқтисодий фаолиятни тўрт фазага бўлишади: ишлаб чиқариш, тақсимот, айирбошлаш, истеъмол. инсонларнинг хўжалик юритиш фаолиятининг натижаси ялпи маҳсулот бўлиб, унинг ҳаракати ана шу тўрт фазани босиб ўтади …

. · меҳнат тақсимоти ниҳоятда паст, натурал хўжалик юритишга асосланган.  аҳоли эҳтиёжлари нисбатан турғун ҳолатда бўлган. ишлаб чиқаришнинг бу босқичи ҳозир ҳам айрим африка мамлакатлари (мали, гвинея)га хос. ер шари аҳолисининг кўпайиши, эҳтиёжларнинг ўсиши, уларнинг қондириш йўлларини қидиришга мажбур қилди. бу охир-оқибат саноат тўнтаришига олиб келдики, у англияда xviii асрнинг 60-йилларида бошланиб, ақш да xix асрнинг 50–60-йилларида якунланди. қўл меҳнати машиналар зиммасига юклатилди. индустриал босқич қуйидаги хусусиятлари билан фарқланади: · иқтисодиётда асосий ролни машиналашган саноат ишлаб чиқариши ўйнайди. · саноат ривожланиши бошқа муҳим тармоқлар (қишлоқ хўжалиги, қурилиш, транспорт)ни ҳам қайта қуришга олиб келади. · аҳолининг аососий қисми индустриал тармоқда банд бўлади. · меҳнат тақсимотининг чуқурлашуви рўй бериб, кўплаб янги тармоқлар вужудга келади. натижада иқтисодиётда ишлаб чиқаришни ташкил қилишнинг мураккаб шакли – товар ишлаб чиқариш ривожланади. · аҳоли урбанизацияси рўй беради. · аҳолининг кўпчилик қисми шаҳарларда яшай бошлайди. · ишлаб чиқариш имкониятларининг кенгайиши турли туман эҳтиёжларни қондириш учун йўл очади. …

барча тармоқларида ва маиший мақсадларда информатика ва ҳозирги замон ҳисоблаш техникаси ютуқларидан кенг фойдаланилади. жисмоний ва ақлий меҳнатни автоматлаштириш кучаяди. · корхоналарда фан ходимлари ва юқори малакали мутахассисларнинг роли тезлик билан ошиб боради. · барча турдаги ресурсларни иқтисод қиладиган, маҳсулотни юқори сифатли бўлишини таъминлайдиган юқори технологияга ўтиш амалга оширилади. · барча кишиларнинг энг зарур эҳтиёжларини тўла қондиришни таъминлаш, юқори даражадаги эҳтиёжларни кенгайтириш имкониятларига эга бўлинади. ишлаб чиқаришдан мақсад истеъмол, лекин бозор хўжалигида пировард мақсад билан товар ишлаб чиқарувчининг мақсади мос келмаслиги мумкин. пировард мақсад истеъмол яъни, эҳтиёжни қондириш бўлса, товар ишлаб чиқарувчининг мақсади харажатларини қоплаб, фойда олишдир. бунинг учун ишлаб чиқарилган маҳсулот тўғридан-тўғри истеъмол қилинмай, бозорда айирбошланади ва кейин истеъмолга келиб тушади. айирбошлаш жараёнида маҳсулотлар маълум миқдорий нисбатда бирбирига алмаштирилади. айирбошлаш моддий неъмат ва хизматларнинг бир субъектдан иккинчисига ўтиш жараёнини билдиради. тарихан олиб қарасак, айирбошлаш икки хил: маҳсулот ва товар айирбошлаш шаклида юз беради. маҳсулот айирбошлаш бартер дейилади. товар ишлаб …

ини шундай жойлаштирадики, уни табиатга нисбатан кўпроқ фойдали бўлишини охирига етказади. шу нуқтаи назардан айирбошлаш, ишлаб чиқаришга ўхшаб, неъматларни маълум маконда «кўчиб юришни» таъминлаб, инсон эҳтиёжларини тўлароқ қондиришга хизмат қилади. бу жиҳатдан агар бойликни фақат моддий, қўл билан ушлаб, кўз билан кўрадиган нарса сифатида эмас, балки инсон эҳтиёжларини тўлароқ қондириш нуқтаи назаридан қарасак, айирбошлаш ҳам бойликнинг кўпайишига хизмат қилади. бойлик фақат моддий ишлаб чиқаришда яратилади, деб таъкидлаш хизматлар кўрсатишни назар-писанд қилмасликка охир-оқибат бу соҳа ривожланишининг секинлашишига олиб келади. тақсимот бу яратилган маҳсулотни тақсимлашгина бўлиб қолмай, у ресурслар ёки ишлаб чиқариш омилларини тақсимотини ҳам ифодалайди. тақсимот, аввало ҳар бир хўжалик юритувчи субъектнинг яратган маҳсулотдаги ҳиссасини аниқлайди. бу ҳисса энг аввало яратилган маҳсулот миқдори ва сифатига ҳамда унинг сотилишига боғлиқ. тақсимот ва айирбошлаш ишлаб чиқариш билан истеъмолни шунчаки боғламайди. кўп жиҳатдан ишлаб чиқаришнинг самарали бўлишига айирбошлаш ва тақсимотсиз эришиб бўлмайди. ғарб иқтисодчилари иқтисодий хўжалик юритиш фаолиятининг таҳлилини а.смитдан бошлаб, ҳозирги таниқли иқтисодчиларгача …

аъсир кўрсатади. истеъмол – ишлаб чиқариш натижаларидан фойдаланиш, эҳтиёжни қондириш жараёнини ифодалайди. истеъмол икки хил: шахсий ва ишлаб чиқариш истеъмолларига бўлинади. биринчидан тирикчилик кечириш учун одамларнинг ўзлари томонидан истеъмол қилинади, иккинчидан, ишлаб чиқаришни давом эттириш учун ишлаб чиқаришнинг ўзида акс эттирилади. истеъмол фаолият сифатида якка, гуруҳий, умуммиллий тарзда юз беради. истеъмол яна такроран маҳсулот ва хизматлар яратишни зарур қилиб қўяди. чексиз эҳтиёжни қондириш узлуксиз иқтисодий фаолиятни талаб қилади. иқтисодий фаолият кишиларнинг маълум бир мақсад йўлидаги хаттиҳаракатини билдиради. унинг иштирокчилари айрим кишилар, корхона, фирма, хўжалик ва давлатлар бўлиб, уларни умумий тарзда иқтисодий фаолият субъектлари деб аталади. улар доимо бир-бирлари билан мунтазам алоқада бўладилар. 2. ишлаб чиқариш жараёнининг мазмуни ва ўзига хослиги ишлаб чиқариш жараёни – бу кишиларнинг истеъмоли учун зарур бўлган иқтисодий неъматларни яратишга қаратилган мақсадга мувофиқ фаолиятидир. иқтисодий неъматлар яратиш, турли хизматлар кўрсатиш жараёни кишилар фаолиятининг асосий томони, чунки бу жараёнда кишилар ўртасида бўладиган муносабатлар бошқа ҳамма соҳаларда – айирбошлаш, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "иқтисодий фаолият ва унинг самарадорлиги"

1493312689_68077.docx иқтисодий фаолият ва унинг самарадорлиги режа: 1. иқтисодий фаолиятнинг мазмуни ва турлари. 2. ишлаб чиқариш жараёнининг мазмуни ва ўзига хослиги. 3. ишлаб чиқариш омиллари ва унинг таркиби. 4. ишлаб чиқаришнинг умумий ва пировард натижалари. 5. ишлаб чиқаришнинг самарадорлиги ва унинг кўрсаткичлари. 1. иқтисодий фаолиятнинг мазмуни ва турлари жамият тараққий этган сари истеъмол ўсиб, эҳтиёжлар тўлароқ қондирила боради. эҳтиёжни қондириш усуллари ҳам ўзгаради. истеъмол неъматлари тури кўпаяди. инсон эҳтиёжлари турли-туман бўлиб, у буларни турли усуллар, воситалар орқали қондиришга ҳаракат қилади. инсоннинг эҳтиёжини қондириш, яъни тирикчилик, ҳаёт кечиришни таъминлашнинг восита ва усуллари мажмуи иқтисодий фаолият деб аталади. иқтисодий фаолият инсон ҳаётининг асосини...

Формат DOCX, 59,2 КБ. Чтобы скачать "иқтисодий фаолият ва унинг самарадорлиги", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: иқтисодий фаолият ва унинг сама… DOCX Бесплатная загрузка Telegram