atom tuzilishi

PPT 18 pages 260.5 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 260.5 KB

File type PPT

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

slayd 1 ma'ruza №2 atom tuzilishi reja: 1. atom tuzilishi. 2. rezerford tajribasi. 3. elektronlarning atom elektron qobiqchalarida taqsimoti. 4. elektron formulalar. 5. yadro reaktsiyalari. 6. atom orbitallari. 7. pauli printsipi. 8. gund qoidasi. 9. geyzerbergning noaniqlik printsipi. xix asrning oxirigacha kimyoda atom oddiy moddaning eng kichik zarrachasi, materiyaning eng oxirgi bo'linish chegarasi degan metafizik e'tiqodlar xukm surib keldi. barcha kimyoviy o'zgarishda molekulalar emirilib, yangi molekulalar hosil kiladi, atomlar esa eskirmay qoladi va o'zidan kichikrok qismlarga bulinmaydi deb kelindi. atom yunoncha so'z bulib «bo'linmas» degan ma'nosini anglatadi. lekin atomning murakkab sistema ekanligini m.g.pavlov 1819 yildayoq aytib utgan edi. xix asrning 80 - yillarida b.n. chicherin atom xuddi «quyosh» sistemasi kabi tuzilgan va uning markaziga musbat zaryadli yadro joylashgan deb ta'riflangan edi. a.m.butlerov 1886 yilda «atomlar bizga ma'lum kimyoviy jarayonlarda bo'linmas bo'lib qolsada, keyinchalik kashf etiladigan jarayonlarda albatta bo'linishi kerak» degan fikrni bildirgan edi. 1896 yilda bekkerel radioaktivlikni kashf qildi. 1904 …

2 / 18

nomeriga bog'liq buladi”. 1905 yilda a. eynshteyn nurning eng kichik ulushi - kvantini faton deb atadi, bir faton hv ga teng. atom elektroneytral zarracha bo'lib, u musbat zaryadli yadro va manfiy zaryadli elektronlardan iborat. atomning deyarli barcha massasini yadro massasi tashkil etadi. atom yadrosi nuklonlardan, ya'ni proton va neytronlardan tuzilgan. bu nazariya dastlab 1932 yilda d.d. ivanenko va e.n. gapon tomonidan taklif etilgan. 1911 yilda e.rezerford atom tuzilishi xaqida o'zining planetar (yoxud nuklear) nazariyasini taklif qildi. bu nazariya e.rezerfordning oltin zar kog'oziga α - zarrachalar yog'dirish tajribasiga asoslanadi. tajribalar shuni kursatdiki, yog'dirilgan zarrachalarning kupchiligi oltin qog'ozdan bemalol o'z yulini o'zgartirmasdan o'tib ketadi, fakat ba'zilari tug'ri chizikli yo'lni o'zgartiradi, buriladi, og'adi, juda oz qismi orkaga kaytadi. oltin atomi markazida musbat zaryadli qism - yadro bo'lgandagina yuqorida bayon etilgan xodisa sodir bo'lishi mumkin. nuklear nazariyaga ko'ra elektronlar yadro atrofida (xuddi planetalar quyosh atrofida aylangani kabi) xarakat qiladi. nils bor 1913 yilda vodorod …

3 / 18

2,3........ teng sonlar bo'la oladi. bosh kvant sonlari teng bo'lgan bir necha elektron atomda elektron qavatlari yoki ma'lum energetik pog'onani xosil qiladi. atomning energetik pog'onalari k, l, m, n, o, r, q yoki 1,2,3,4,5,6,7 bilan belgilanadi. k qavat yadroga eng yaqin joylashgan qavat bo'lib uning uchun kvant soni n 1 ga tengdir. l-2 m-3 n-4 o-5 p-6 q-7 kavat bo'lgani uchun kvant soni 2, 3, 4, 5, 6, 7 ga tengdir. orbital kvant soni. elektronning orbitalini shakli orbital (yoki yonaki) kvant soni bilan tasvirlanadi. n kavatdagi orbital kvant soni l qiymatlari 0 dan n-1 ga qadar bo'lishi mumkin. elektron orbitallarining fazodagi vaziyatini xarakterlash uchun magnit kvant son (ml) kiritilgan. uning qiymatlari -l dan +l gacha bo'la oladi. turtinchi kvant son - spin kvant ms xarflari bilan belgilanadi. ms ni maxsus kvant mexanik miqdor deb ataladi. uning son qiymatlari +1/2 va -1/2 bo'lishi mumkin. pauli printsipi pauli printsipiga muvofiq, “bir atomda …

4 / 18

an vaqtdagi x o'qidagi joylashgan o'rni), px va yx - x o'qi bo'yicha zarrachalarning tezligi va impulslari noaniqlik miqdorlari. kvant mexanikasi va spektral analiz natijalari shuni ko'rsatadiki, kam energetik holatga ega bo'lgan atomlarda kvant yacheyka-larining elektronlar bilan to'lib borishi quyidagicha sodir bo'ladi: kvant yacheykalarga elektronlar taqsimla-nishida birinchi navbatda ular magnit kvant ml coni turli qiymatlarga ega bo'lgan elektronlar bilan to'ladi, keyinchalik elektronlar ko'payib borishi natijasida yacheykalarda spini qarama qarshi bo'lgan elektronlar joylashadi. energetik yacheykalarning elektronlar bilan to'lishida ularning spin kvant sonlar yig'indisi eng yuqori qiymatga ega bo'lishiga intiladi. bu gund qoidasi deb ataladi. yacheykalarning elektronlar bilan to'lib borishi elementlarning fizik va kimyoviy xossalari davriy o'zgarishini vujudga keltiradi. adabiyotlar 1. milliy istiklol goyasi: asosiy tushuncha va tamoyillar.-t.:uzbekiston, 2000, 30 b. 2. ahmerov q.a., jalilov a., sayfutdinov r.s., umumiy va anorganik kimyo. t.: ozbekiston, 2006 y. 3. axmerov q.a., jalilov.a., sayfutdinov r.s. umumiy va anorganik kimyo. t.: o`zbekiston, 2003 y. 4. parpiev …

5 / 18

ynan b.umyephh 19 acer ¥0-fauurapama arom 6rpra mapaym kuméeuit oxapadirapaa 6jsummacana, nexus keitee kam sthamhrax| a.m. bytjiepob| oxapaéuapya andarra 6f.mamum kepak 18864 bekkepejib pammoaxrae.mmcun kau 9777. 18968 ke. m.iliahe antnap havapascua a poe pk. tomcoh 1904 avommumr gapwa xem myegar saps, talmknor 9tamm ba yhh mancbuit saps 3apagapsap-3nektpormap ¥pab trypan. atom ty3hjimiih yprahtah ojimmiap a.mhuitehh 1905 hypamar ur xian yoyum- keantan doron ze6 aramy, sup horton hy ra renr 3.pesep@op, 191 mopo30b arommunr mycgat sapanmnm auch 97m arom gounca kucmapra 6omematinn arom 1ysimmunmmer rtaxerap havaphachhm «pata ‘snementsapauar pentren cnextpaapunart xanaxrensm swpnqsapura tyrpu kesamuran tebpanmm vactotanaphhmet kranpat hipd.taph iiemehtsaphhet aab puli oucremanarn tapth6 paxanmra texr ap ‘aro aapocn hykstoruapaan shh mpotoh ba heftrpormapgah tyonran <)))) 8 18 32 atom elektron qobiqlarida elektronlarning taqsimlanishi ( onbitatar | § -orbitatdagi | p -orbitatdagi | gl-orbitaldasi | f -orbitaldagi maksimal maksimal maksimal maksimal elektron elektronlar elektronlar elektronlar elektronlar qavatlar soni soni soni soni 1-qavatda: …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "atom tuzilishi"

slayd 1 ma'ruza №2 atom tuzilishi reja: 1. atom tuzilishi. 2. rezerford tajribasi. 3. elektronlarning atom elektron qobiqchalarida taqsimoti. 4. elektron formulalar. 5. yadro reaktsiyalari. 6. atom orbitallari. 7. pauli printsipi. 8. gund qoidasi. 9. geyzerbergning noaniqlik printsipi. xix asrning oxirigacha kimyoda atom oddiy moddaning eng kichik zarrachasi, materiyaning eng oxirgi bo'linish chegarasi degan metafizik e'tiqodlar xukm surib keldi. barcha kimyoviy o'zgarishda molekulalar emirilib, yangi molekulalar hosil kiladi, atomlar esa eskirmay qoladi va o'zidan kichikrok qismlarga bulinmaydi deb kelindi. atom yunoncha so'z bulib «bo'linmas» degan ma'nosini anglatadi. lekin atomning murakkab sistema ekanligini m.g.pavlov 1819 yildayoq aytib utgan edi. xix asrning 80 - yillarida b.n. chi...

This file contains 18 pages in PPT format (260.5 KB). To download "atom tuzilishi", click the Telegram button on the left.

Tags: atom tuzilishi PPT 18 pages Free download Telegram