inklyuziv ta’lim sinflari va boshlang‘ich tayanch korreksion sinflarga qabul qilinmaydigan bolalar toifalari haqida tushuncha

PPTX 21 pages 265.1 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 265.1 KB

File type PPTX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

prezentatsiya powerpoint 7-mavzu: inklyuziv ta’lim sinflari va boshlang‘ich tayanch korreksion sinflarga qabul qilinmaydigan bolalar toifalari haqida tushuncha. reja: 1.aqliy nuqsonlari bo‘lgan bolalar, ulardagi nuqson darajalari, ta’rifi 2. tayanch-harakat apparatida nuqsoni bo‘lgan, mustaqil ravishda harakatlana olmaydigan va o‘z-o‘ziga xizmat ko‘rsata olmaydigan bolalar inklyuziv ta’lim sinflari va boshlang‘ich tayanch korreksion sinflarga quyidagi toifadagi bolalar qabul qilinmaydi: aqli o‘ta zaif bolalar (imbitsil, idiotiya darajasidagi oligofreniya); xulq-atvorida og‘ir buzilishlar, hissiy-irodaviy sohasida (organik) nuqsonlari bo‘lgan bolalar; tayanch-harakat apparatida nuqsoni bo‘lgan, mustaqil ravishda harakatlana olmaydigan va o‘z-o‘ziga xizmat ko‘rsata olmaydigan bolalar; tez-tez takrorlanadigan epileptik tutqanoqdan aziyat chekadigan (epileptik demensiya, kunduzgi va tungi vaqtlarda tutqanog‘i tez-tez takrorlanadigan) bolalar; markaziy asab tizimiga shikast etganligi tufayli siydik va najasini ushlab turolmaydigan bolalar ko‘r-kar-soqov bolalar; oligofren bolalar markaziy asab sistemasining organik kasalliklari natijasida bilish faoliyati pasayib ketishi bilan boshqa alohida yordamga muhtoj bolalardan farq qiladilar. amaliyotda «aqlan zaif», «oligofren», «demensiya» degan atamalar ko‘p ishlatiladi. «aqlan zaiflik»-bu yig‘ma tushuncha bo‘lib, aqliy …

2 / 21

jasi bo‘lib, bunday bolalarni tashki ko’rinishiga karab sog‘lom tengdoshlaridan ajratib bo‘lmaydi. ular ko‘pincha o‘qishni ommaviy maktabning birinchi sinfidan boshlaydilaru, lekin qisqa muddat ichida ulgurmovchi o‘quvchilar orasiga qo‘shilib qoladilar. umuman, zexn va faxm-farosatga bog‘lik ishlarda debil bolalar ancha qiynaladi, biroq ular yordamchi maktabga o‘tib, dasturini o‘zlashtira olsa, sanoat va xamda qishloq xo‘jalik ishlab chiqarishida, maishiy xizmat soxasida oddiy turdagi mexnat bilan shug‘ullana oladi. imbetsil va idiot bolalar xattoki yordamchi maktab dasturi bo’yicha xam ta'lim olishga qodir emaslar. ular ijtimoiy ta'minot vazirligi qoshidagi bolalar internatlarida tarbiyalanadilar. ammo umumiy rivojlanishida kamroq orqada qolgan imbetsil bolalar, afsuski, yordamchi maktablarda goxo uchrab turishadi. ular yordamchi maktab dasturini o‘zlashtira olmaydilar. idiot bolalar xattoki o‘z ota-onalarini xam tanimaydi. ular o‘zini-o‘zi uddalay olmaydi. o‘ziga-o‘zi xizmat xam qila olmaydi. imbetsil bolalar idiot bolalarga qaraganda nisbatan yaxshi rivojlangan bo‘lsa xam, mustaqil xayot kechirolmaydi. mexnat va axolini ijtimoiy muxofaza qilish vazirligi qoshidagi muassasalarda ularga sodda bilimlar, mexnatning ayrim sodda turlari (o‘z-o‘ziga …

3 / 21

aning harakat zonalari va harakatlarni o‘tkazuvchi yo‘llarning birlamchi jarohatlanishi bilan namoyon bo‘luvchi markaziy nerv tizimi kasalligi. bolalar serebral falajida miyaning harakat va nutq harakat tizimlarining erta organik jarohatlanishi kuzatiladi. bsf sabablari turli-tuman bo‘lishi mumkin: infeksion kasalliklar, ayniqsa virusli infeksion kasalliklar; xomiladorlik davrida zaxarlanish va turli xildagi jarohatlar; surunkali kasalliklar; ona va homilaning qon guruhi yoki rezus faktorning turlicha bo‘lishi o‘zaro mos kelmasligi hamda boshqa sabablar; ba’zi holatlarda esa. masalan onaning tug‘ruq vaqtida kamchiliklarga yo‘l qo‘yishi natijasida kelib chiquvchi tug‘ruq jarohatlari; xomilaning o‘z o‘qiga o‘ralib qolishi natijasida bolada kislorod yetishmasligining paydo bo‘lishi va buning oqibatidagi bosh miya nerv hujayralarining zararlanishi. serebral falajlangan bolalarning rivojlanishidagi psixo-jismoniy nuqsonlar birinchi navbatda harakat, sensor va nutqiy kamchiliklar bilan bog‘liqdir. bolalar serebral falajiga ega bo‘lgan bolalarda barcha-harakat funksiyalarning shakllanishi orqada qoladi va kamchiliklar bilan shakllanadi: bolalarning boshini tutishi, o‘tirish, turish, buyumlar bilan harakatlarni amalga oshirish malakalari katta qiyinchilik bilan va juda kech rivojlanadi. bosh miyadagi harakat …

4 / 21

tda, qo‘l ham oyoq ham ichkariga qaragan va bukilgan holatda bo‘ladi. bu turdagi bolalarning nutqida anartriya yoki og‘ir dizartriya kuzatiladi. spastik dipligiya - bu eng ko‘p tarqalgan shakli bo‘lib, ma’lum bir og‘ir kasallik yoki littal sindromining ta’sirida kelib chiqadi. spastik dipligiya shaklidagi bolalarda ikkilamchi nuqson sifatida ruhiy rivojlanishida sustlashishi kuzatiladi. 30-35% bu shakldagi bolalarda yengil darajadagi aqli zaiflik, 70% ida esa nutq nuqsonlari kuzatiladi. spastik dipligiya turidagi falaj bolalarning oyoqlari qo‘llariga nisbatan ko‘proq serebral falajlik ta’siri ostida bo‘lib, qo‘llari bir oz beo‘xshov harakatlanadi. oyoqlar bir-biriga yopishgan va ichkariga qaragan holatda bo‘lishi kuzatiladi. gemiparetik shaklida bir tomonlama falajlik kuzatiladi. ya’ni bolaning bir tomonlama oyog‘i va qo‘li falajlanadi. bu bolalarning 25-35% ida nutq nuqsonlari kuzatiladi. giperkinetik shaklining kelib chiqishiga ilk vaqtda gemolitik kasalliklarning natijasida bilrubin ensefalopatiyasi sabab bo‘ladi. bu bolalalarda harakatlanishdagi g‘ayrioddiy harakatlar, qo‘l va oyoqni harakatlanishidagi buzilishlar kuzatiladi. bolalar serebral falajining giperkinetik shaklining tug‘ma turida bolalar juda kech o‘tiradilar, kamdan-kam hollarda …

5 / 21

xos buzilishlarini keltirib chiqarishi mumkin.ushbu holatlar 90% holalarda kuzatiluvchi giperkinetik (qobiq osti) dizartriyaga xosdir. serebral falajning dastlabki belgilari bola tanasining qotib qolgan yoki bo‘shashgan bo‘lishi tug‘ilishi bilan ko‘zga tashlanishi mumkin. ammo hamma vaqt ham buni sezishga imkoni bo‘lmaydi. agarda bolada quyidagi holatlar kuzatilsa, tezda shifokorga olib borish lozim bo‘ladi. kutilmaganda tananing qotib qolishi. bunda bolani orqasi bilan yotqizish yoki bag‘riga bosish kerak bo‘lganda tanasini egish qiyin bo‘ladi. tananing bo‘shashishi. chaqaloqning boshi bo‘shashgan bo‘ladi va boshini ko‘tara olmaydi. ko‘tarib turganda uning boshi va oyoqlari osilib turadi. juda kam harakatlanadi. sekin rivojlanish. bola odatdagidan sekin rivojlana boshlaydi. tanasining bir qismidan boshqasiga nisbatan ko‘proq foydalanishi mumkin. masalan, ba’zi bolalar ikkita qo‘lidan ko‘ra bir qo‘lidan foydalanadi. sust ovqatlanish. emish va ovqatni yutish sust bo‘ladi. bola tili bilan sut va ovqatni og‘zidan chiqarib tashlaydi. og‘zini yopishda qiynaladi. noodatiy xatti-harakatlar. bola yomon uxlaydigan va ko‘p yig‘laydigan, ko‘p bezovtalanadigan bo‘lishi mumkin. yoki aksincha ko‘p uxlaydigan va tovush …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "inklyuziv ta’lim sinflari va boshlang‘ich tayanch korreksion sinflarga qabul qilinmaydigan bolalar toifalari haqida tushuncha"

prezentatsiya powerpoint 7-mavzu: inklyuziv ta’lim sinflari va boshlang‘ich tayanch korreksion sinflarga qabul qilinmaydigan bolalar toifalari haqida tushuncha. reja: 1.aqliy nuqsonlari bo‘lgan bolalar, ulardagi nuqson darajalari, ta’rifi 2. tayanch-harakat apparatida nuqsoni bo‘lgan, mustaqil ravishda harakatlana olmaydigan va o‘z-o‘ziga xizmat ko‘rsata olmaydigan bolalar inklyuziv ta’lim sinflari va boshlang‘ich tayanch korreksion sinflarga quyidagi toifadagi bolalar qabul qilinmaydi: aqli o‘ta zaif bolalar (imbitsil, idiotiya darajasidagi oligofreniya); xulq-atvorida og‘ir buzilishlar, hissiy-irodaviy sohasida (organik) nuqsonlari bo‘lgan bolalar; tayanch-harakat apparatida nuqsoni bo‘lgan, mustaqil ravishda harakatlana olmaydigan va o‘z-o‘ziga xizmat ko‘rsata olmaydigan bolalar; tez-te...

This file contains 21 pages in PPTX format (265.1 KB). To download "inklyuziv ta’lim sinflari va boshlang‘ich tayanch korreksion sinflarga qabul qilinmaydigan bolalar toifalari haqida tushuncha", click the Telegram button on the left.

Tags: inklyuziv ta’lim sinflari va bo… PPTX 21 pages Free download Telegram