robotlar va robototexnik tizimlar

DOCX 5 pages 68.4 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 68.4 KB

File type DOCX

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

1-mavzu: robotlar va robototexnik tizimlar vazifalari, funksiyalari, rivojlanish bosqichlari va tarixi. (2 soat) reja: 1.robotlar va robototexnik tizimlarning vazifalari. 2. robototexnik izimni rivojlanish tendentsiyasi. 3. robotlarning yaratilish tarixi. xozirgi rivojlanib borayotgan texnika davrida ishlab chiqarishni kompleks avtomatlashtirish masalalarini effektiv xal qilishda robotatexnika komplekslari, ya’ni «odamsiz» exm orqali boshqariladigan texnologiyalar kirib kelmoqda. robotlar va robototexnik tizimlar (rrt) ishlab chiqarishda yangi turdagi maxsulot ishlab chiqarish uchun qisqa muddatda moslashuvini va xizmat ko`rsatuvchi ishchi xodimlar sonini qisqartirishini, xamda qurilmalarni to`xtovsiz ishlashini ta'minlaydi. robototexnik va moslashuvchan ishlab chiqarish sistemalari ishlab chiqarishni rivojlantirishning texnik asoslari xisoblanadi. mashinasozlikdagi yangi texnologiyalarida robotlar va robototexnik sistemalarni qo‘llash yildan yilga oshib bormoqda. ular yordamida yangi texnologik jarayonlar o’zlashtirilmoqda, odamlarni toliqtiradigan, bir xil, og’ir qo’l mehnatidan, sog‘liklari uchun zararli va xavfli ishlardan ozod qilinmoqdalar. robototexnik tizimlar va komplekslar odam uchun qiziqarsiz bo’lgan ayrim intellekt talab qilinadigan ishlarni ham bajarishlari mumkin. robotlar va robototexnik tizimlar ishlab chiqarish texnikasining yangi turlari bo’lib, …

2 / 5

a`ni mexanik qo`llar (manipulyatorlar) ning borligi va u yordamida robot tashqi muhitga ta`sir qilish imkoniyati borligidir. robot odatda sensorlar (tirik organizmlar sezgilarining texnik analoglari) yordamida atrofdagi makon holati haqidagi ma'lumotlarni oladi. robot mustaqil ravishda ishlab chiqarish va boshqa operatsiyalarni bajarishi mumkin, qisman yoki to'liq odam mehnatini almashtiradi. bunday holda, robot operator bilan aloqa o'rnatishi mumkin, undan buyruqlar oladi (qo'lda boshqarish) va belgilangan dasturga muvofiq avtonom harakat qilishi mumkin (avtomatik boshqarish). robotlarning funksional imkoniyatlari 1.1-jadval. funksiyalar odamning funksional organlari robotdagi analog fikrlash markaziy nerv sistemasi boshqarish sistemasi tashqi muhit bilan aloqa sezish organlari sezish elementlari (datchiklar va sensorlar) ish va harakat qo`l, oyoq va h. manipulyatorlar va harakatlanish qurilmasi hayot ta`minoti qon aylanish va hazm qilish organlari energiya manbalari robotlar manipulyatorlar deb ataladigan mashinalar sinfiga kiradi. manipulyatorlar – ko`p zvenolardan iborat mexanizm bo`lib, odam qo`li harakatlarini imitatsiya qilishga mo`ljallangan qurilmadir, u masofadan operator yoki programmali boshqarish sistemasi tomonidan boshqariladi. barcha ishlab …

3 / 5

tlar bilan boshqarish rrtlari ishlab chiqarish sharoitlari va ishlatish shartlarini tasavvur qila olmaydigan darajada o`zgartirishga moslasha oladi. bular birinchi rrtlardan kuchli programmalar va informatsion ma'lumotlar bilan ajralib turadi. ishchi maydondagi xar-xil o`zgarishlarni avtomatik boshqarish sistemalari texnologik operatsiyalarni rejalashtirishni, optimal echimlarni qabul qilishva tezkor aniqlash, ob'ektlarni aniqlash va sharoitni analiz qilish, boshqarish programmalarni korrektirovka qilish, nosozliklarni bartaraf qilish va avariya xolatini oldini oladi. adaptiv rrtlar texnologik operatsiyalarni keng sinfini, ya'ni fakat fizik mexnat bilan qanoatlanmasdan aqliy mexnat bilan bog‘liq bo`lgan operatsiyalarni xam avtomatlashtiradi. adaptiv rrtlar mexanik qayta ishlash, payvandlash, bo`yoqlash, yiguvda va boshqa ko`p opertsiyalarni nazorat qilish kerak bo`ladi. shunga boglik xolda rrtlarning ikkinchi avlodi kompleks avtomatlashtirishda vosita xisoblaniladi. adaptiv rrtlarni yaratish va o`zlashtirishda ko`p ilmiy-texnik jumboqlarga duchor bo`linadi, bular adaptiv boshqarishni nazariy tarkibini ishlab chiqishda, datchiklarni tashqi va ichki xabarlari va bu xabarlarni qayta ishlovchi mikroprotsessorli sistemalarni keng ro`yxatini tashkil qilishlaridir. sanoat roboti deb, ishlab chiqarish jarayonida harakat va boshqaruv …

4 / 5

rilmasiga aytiladi. sanoat robotining kerakli barcha harakat funksiyalarini bajaruvchi qurilmaga ijro qurilmasi deb aytiladi. manipulyator umuman ko`p zvenoli ko`rinishdagi ishchi qurilmalardan (iq), ishchi organdan (io), har bir zvenoning yuritmasidan tashkil topadi. har bir yuritma o`z boshqarish konturiga ega. robot boshqarish qurilmasining boshqarish signali yuritmalarni boshqarish qurilmasiga yuboriladi va manipulyatorning ishchi qurilmalarini harakatga keltiriladi. sanoat robotining ishchi organi manipulyatorning tashkiliy qismi bo`lib, texnologik operatsiyalovchi yoki yordamchi o`tishlarni to`g’ridan - to`g’ri bajarishga xizmat qiladi. manipulyatorning ishchi qurilmasi va ishchi organlari ijro dvigatellaridan, uzatish mexanizmlaridan, korreksiyalovchi zvenolardan va datchiklardan tashkil topadi va manipulyatorning yuritma qurilmalari deb ataladi. yuritmalarning boshqarish qurilmasi (yubq) boshqaruv qurilmasining signallarini o`zgartiradi va elektromagnit klapanlar, membranali kuchaytirgichlar va boshqalar ko`rinishida bo`ladi. sanoat robotining harakatlanish qurilmasi ijro qurilmasining tashkiliy qismi bo`lib, manipulyator yoki robotning umuman harakatlanishini amalga oshiradi. sanoat robotining boshqarish qurilmasi (bq) boshqarish programmasi asosida ijro qurilmasiga boshqaruvchi ta`sirlarni shakllantirish va berishga xizmat qiladi. d- datchik; yubq – yurutmalarni boshqarish …

5 / 5

chlari: bir vaqtning o`zida boshqariladigan harakatlar soni; tashqi jihozlar bilan aloqa kanallari soni (kirishda va chiqishda); 11. suyuqlik (havo) bosimi (mpa) va sarfi (m3/s); 12. elektr manba kuchlanishi (v); 13. quvvat (vt); 14. ishonchlilik ko`rsatkichlari: biror qismi ishlamay qolishi (soat); kapital ta`mirlash bo`lguncha xizmat qilish muddati (yil); 15. massa (kg); 16. o’lchamlari (uzunligi, kengligi, balandligi) (mm). sanoat robotining yuk ko`tarish qobiliyati deyilganda manipulyatsiya qilinayotgan ob’yektning eng katta massasi tushuniladi. sanoat robotining harakatlanish darajasi soni, bu kinematik zanjir zvenolarining qo`zg’almas deb qabul qilingan zvenoga nisbatan erkinlik darajalari sonidir. robot ishchi organining to`xtash xatoligi deganda, ishchi organning boshqarish programmasida ko`rsatilgan holatdan chetga chiqishi tushuniladi. sanoat robotining asosiy texnik ko`rsatkichlari bilan bir qatorda standartlash, unifikatsiyalash, yasash texnologiyasi, ergonomik ko`rsatkichlar ham ko`rsatilishi mumkin. image1.png operator lt boshqarish qurilmasi a nipulyator qurilmasi d —>| yubq yubq — _ d tq mee yu yu >» 10 tashqi muhit, texnologik jarayon yoki texnologik jixoz va manipvulvastiva o‘bekti …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "robotlar va robototexnik tizimlar"

1-mavzu: robotlar va robototexnik tizimlar vazifalari, funksiyalari, rivojlanish bosqichlari va tarixi. (2 soat) reja: 1.robotlar va robototexnik tizimlarning vazifalari. 2. robototexnik izimni rivojlanish tendentsiyasi. 3. robotlarning yaratilish tarixi. xozirgi rivojlanib borayotgan texnika davrida ishlab chiqarishni kompleks avtomatlashtirish masalalarini effektiv xal qilishda robotatexnika komplekslari, ya’ni «odamsiz» exm orqali boshqariladigan texnologiyalar kirib kelmoqda. robotlar va robototexnik tizimlar (rrt) ishlab chiqarishda yangi turdagi maxsulot ishlab chiqarish uchun qisqa muddatda moslashuvini va xizmat ko`rsatuvchi ishchi xodimlar sonini qisqartirishini, xamda qurilmalarni to`xtovsiz ishlashini ta'minlaydi. robototexnik va moslashuvchan ishlab chiqarish sistemalari ishlab...

This file contains 5 pages in DOCX format (68.4 KB). To download "robotlar va robototexnik tizimlar", click the Telegram button on the left.

Tags: robotlar va robototexnik tiziml… DOCX 5 pages Free download Telegram