samarqand, o‘rta zarafshon vohasi shaharlari

PPTX 12 sahifa 185,9 KB Bepul yuklash

12 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 185,9 KB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 12

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 12

prezentatsiya powerpoint mavzu: samarqand, o‘rta zarafshon vohasi shaharlari reja 1. qadimgi sug‘d ilk temir davrida 2. markaziy sug‘dning ilk temir shaharlari davri madaniyati. 3. qadimgi topib o’ragnilgan moddiy manbalar qashqadaryo va zarafshon daryolarining havzalari markaziy osiyodagi ilk dehkonchilik madaniyati o‘choqlaridan biridir. bu vohalarda o‘zbekistonning janubiy hududlarida keng tarqalgan sopolli madaniyati belgilari borligi aniqlandi. jumladan, panjikentga yaqin yerda zardcha xalifa nomi bilan ataladigan mozor topib o‘rganildi. unda murda tuxumsimon shakldagi qabrning sharqiy qismiga ona qornida yotganday qilib o‘ng tomoni bilan yotqizilgan holda qabrga qo‘yilgan edi. qabrga yana bir qator buyumlar qo‘yilgan bo‘lib, ular ichida bronzadan yasalgan 3 ta idish diqqatni tortadi. ularning shakli aynan sopolli madaniyatiga xos kulolchilik charxida juda nozik qilib ishlangan jo‘mrakli choynaksimon idishlar shaklining aynan o‘zginasi edi. zarafshon tog‘lari etaklarida joylashgan jom qishlog‘idan yana bir qabr qoldig‘i topib o‘rganildi. bu qabrdan topilgan buyumlar ichidagi karnaysimon shakldagi isirg‘a, bronzadan yasalgan bilakuzuk va oynalar, fil suyagidan yasalgan, dastasi bug‘u shaklida …

2 / 12

lan uzok vaqt qo‘shilish jarayonini o‘tashi natijasida vujudga kelgan. shu bilan birga, ularning hammasi ancha rivojlangan dehqonchilik madaniyatiga ega bo‘lgan, o‘zida ilk urbanizm jarayonlarini mujassam etgan sopolli madaniyati qadimgi sug‘d hududiga ham kirib kelganligini ko‘rsatadi. lekin qashqadaryo va zarafshon vodiylarining ilk temir davri yodgorliklari o‘zbekistonning janubiy hududlari yoki farg‘ona vodiysiga nisbatan kam o‘rganilgan. ilk temir davriga doir yodgorliklar o‘tgan asrning 50-yillarida s.k.kabanov tomonidan tanxozdaryo va yakkabog‘daryo havzalarida o‘rganilgan, keyinroq aynan shu yodgorliklarda a.s.sagdullaev, chiroqchi yodgorliklarida x.duke uncha katta bo‘lmagan ishlarni o‘tkazib, s.k.kabanovning bu yodgorliklarning aynan ilk temir davriga oid ekanligi to‘g‘risidagi fikrini tasdiqlashdi. s.k.kabanov tomonidan qashqadaryoning o‘rta oqimida chimqo‘rg‘on suv ombori qirg‘og‘ida so‘nggi bronza va ilk temir davriga oid turar joy makoni topilib, o‘rganildi. qashqadaryoning yuqori oqimidagi sho‘robsoy vohasida sangirtepa, uzunqir, daratepa va podayotoqtepa kabi yodgorliklar topib o‘rganildi. 1970-1980 yillarda qashqadaryo quyi oqimidagi qarshi vohasining eng yirik poytaxt-shaharlarini o‘rganish bo‘yicha katta ishlar qilindi. zarafshon daryosi havzasidagi ilk temir davrini o‘rganish …

3 / 12

riga to‘g‘ri kelsa, yuqori qatlami ellinizm davrining boshlariga to‘g‘ri keladi. shuning o‘zi ilk temir davrini o‘rganishda bu yodgorlik naqadar muhim o‘rin egallashi kerakligini ko‘rsatib turibdi. ko‘ktepa ko‘ktepa yodgorligi samarqand shahridan 30 km shimolda, chelak tumanining oxunboboev jamoa xo‘jaligi hududida joylashgan. yodgorlik 2 ta mudofaa devori bilan o‘rab olingan, ichki mudofaa devori 23 ga maydonni va tashqi mudofaa devori 100 gektarga yaqin maydonni egallaydi. 1990-yillarning boshlarigacha ko‘ktepa yodgorligi ilk temir davriga oid ekanligini hech kim bilmas edi. afrosiyobning mil. av. minginchi yillar o‘rtalariga oid mudofaa devori ostidan guvalaksimon g‘ishtlardan ko‘tarilgan biroz qadimgi mudofaa inshooti topilgandan keyingina ko‘ktepa yodgorligida ham xuddi shunday g‘ishtlardan ko‘tarilgan imoratlar qoldiqlari borligi ma’lum bo‘ldi. ko‘ktepada avval o‘zr fa arxeologiya instituti, keyinroq o‘zbek-fransuz qo‘shma ekspeditsiyasi ish olib bordi va bu ish hozir ham davom ettirilmoqda. afrosiyobning ostida mil. av. ix-viii asrlar qatlamlari borligi ham ma’lum emas edi. shuning uchun ko‘ktepa yodgorligidan mil. av. ix-viii asrlardan mil. av. iv …

4 / 12

llargacha saqlangan tepalarga qarab, tashqi mudofaa devori o‘rab turgan maydon taxminan 100 ga bo‘lishi kerak, degan xulosaga kelindi. lekin tashqi mudofaa devori hududida turar joy binolari yoki jamoat binolarining o‘rni kam bo‘lgan. fikrimizcha, tashqi mudofaa devori turli hujumlar vaqtida chorva mollar va odamlarni saqlab qolish maqsadida qurilgan. ko‘ktepada o‘zbek-fransuz qo‘shma ekspeditsiyasi arxeologik qazishma ishlarini asosan ichki mudofaa devori hududida o‘tkazmoqda. mudofaa devori bilan o‘rab olingan ichki shahar hududi relefida asosan 2 ta yirik tepa ajralib turadi. bu tepalarning biri ichki mudofaa devori o‘rab turgan maydonning markaziy qismida joylashgan. lekin uning 80 foizga yaqin qismi 70-yillarda buzib yuborilgan. e’tiboringiz uchun rahmat image1.jpg image2.jpg /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 12

samarqand, o‘rta zarafshon vohasi shaharlari - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 12 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"samarqand, o‘rta zarafshon vohasi shaharlari" haqida

prezentatsiya powerpoint mavzu: samarqand, o‘rta zarafshon vohasi shaharlari reja 1. qadimgi sug‘d ilk temir davrida 2. markaziy sug‘dning ilk temir shaharlari davri madaniyati. 3. qadimgi topib o’ragnilgan moddiy manbalar qashqadaryo va zarafshon daryolarining havzalari markaziy osiyodagi ilk dehkonchilik madaniyati o‘choqlaridan biridir. bu vohalarda o‘zbekistonning janubiy hududlarida keng tarqalgan sopolli madaniyati belgilari borligi aniqlandi. jumladan, panjikentga yaqin yerda zardcha xalifa nomi bilan ataladigan mozor topib o‘rganildi. unda murda tuxumsimon shakldagi qabrning sharqiy qismiga ona qornida yotganday qilib o‘ng tomoni bilan yotqizilgan holda qabrga qo‘yilgan edi. qabrga yana bir qator buyumlar qo‘yilgan bo‘lib, ular ichida bronzadan yasalgan 3 ta idish diqqatni tortadi....

Bu fayl PPTX formatida 12 sahifadan iborat (185,9 KB). "samarqand, o‘rta zarafshon vohasi shaharlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: samarqand, o‘rta zarafshon voha… PPTX 12 sahifa Bepul yuklash Telegram