iroda va hissiyot

PPTX 16 стр. 4,1 МБ Бесплатная загрузка

16 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 4,1 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 16

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 16

shaxsning emotsional – irodaviy jarayonlari iroda va hissiyot mustaqil talim tayyorladi: 301-guruh talabasi ochilov otabek reja: 1. «shaxsning hissiy holati» tushunchasi. 2. «iroda» tushunchasi va uning jarayonlari. 3. shaxsning irodaviy fazilatlari va ularning shakllanishi. «shaxsning hissiy holati» tushunchasi hissiyotlar shaxs faoliyatining muhim jabhasi sifatida insondagi keng emotsional sohasining rang-barangligi, ko'p qirraligi haqida emotsional ton (yunoncha tonos - zo'riqish, urg'u berish ma'nosini bildiradi), emotsiyalar (lotincha emovere - qo'zg'atish, hayajonlanish demakdir), affektlar (lotincha affectus - ruhiy hayajon, shijoat, ehtiros ma'nosini anglatadi), stress (inglizcha stress - zo'riqish deganidir) va kayfiyat kabi tushunchalar orqali muayyan tasavvur berish imkoniya- tiga ega. kishi idrok etish, xotirlash, xayol surish va fikrlash jarayonlarida faqat voqelikni bilib qolmay, balki shu bilan birga, hayotdagi u yoki bu narsalarga, qanday bo'lmasin, munosabat bildiradi, unda bularga nisbatan u yoki bu tarzda his-tuyg'u paydo bo'ladi. his-tuyg'ular kishining o'z hayotida nimalar yuz berayotganiga, nimalarni bilib olayotganiga yoki nima bilan mashg'ul bo'layotganiga nisbatan o'ziga turli …

2 / 16

da, chet ellarda chop etilgan darsliklarda ko'p uchraydi. odatda tashqi alomatlari yaqqol namoyon bo'ladigan his- tuyg'ularning ichki kechinmalarda ifodalanishidan iborat psixik ja- rayon yuzaga kelishining aniq shaklini emotsiya deb atash maqsadga muvofiq. masalan, ranglarning o'zgarishi, yuzlarning tabassumlanishi, lablarning titrashi, ko'zlarning yarqirashi, kulgu, yig'i, g'amginlik, ikkilanish, sarosima va boshqalar emotsiyaning ifodasidir. shaxsning emotsional – irodaviy jarayonlari lekin vatanparvarlik, javobgarlik, mas'uliyat, vijdon, mehr-oqi- bat, sevgi-muhabbat singari yuksak xislatlarni emotsiya tarkibiga kiritish g'ayritabiiy hodisa hisoblanadi. ushbu emosional kechinmalar o'zining mohiyati, kuch-quvvati, davomiyligi, ta'sirchanligi, yo'nal- ganligi bilan bir-biridan keskin farq qilishlariga qaramay, ularni emotsiya sifatida talqin qilish oddiy safsataga aylanib qolgan bo'lar edi. shu boisdan ularning o'zaro eng muhim farqi shundaki, birisi ijtimoiy (hissiyot), ikkinchisi esa (emotsiya) individual, xususiy ahamiyat kasb etadi. his-tuyg'ularning kechishi subyekt alohida his etayotgan psixik holat sifatida gavdalanadi. bunda biron-bir narsani idrok etish va tushunish, biron-bir narsa to'g'risida bilib olish idrok etilayotgan, tushunib olinayotgan, ma'lum yoki noma'lum narsalarga nisbatan shaxsiy …

3 / 16

g ehtiyojlari qondirilish jarayoni qanday kechayotganligining belgisi sifatida na- moyon bo'ladi. his-tuyg'ular voqelikni aks ettirishning o'ziga xos shakllaridan biridir. agar bilish jarayonlarida narsalar va voqelikdagi hodisalar aks etsa, his-tuyg'ularda esa subyektning o'ziga xos ehtiyojlari bilan qo'shilib, o'zi bilib olayotgan va o'zgartirayotgan narsalarga va voqelikka nisbatan uning munosabati aks etadi. emotsiyalar tashqi ko'rinishga xosligi va muvaqqat xususiyatga ega ekanligi bilan hissiyotdan farqlanadi. shuni aytib o'tish joizki, hissiyot hayvonot olamiga xos kechinma emas, u aql-zakovat subyekti sanalmish hazrati insongagina xos, xolos. chunki empatik (hamdard- lik) his-tuyg'ular shaxsning mukammallik bosqichiga ko'tarilishiga kafolat negizidir. ehtiyojlarning qondirilishi yoki qondirilmasligi kishida turli xil shakldagi o'ziga xos kechinmalarni: emotsiyalarni, affektlar (emotsio- nal buhronlar)ni, kayfiyatlarni, kuchli hayajonlanish (stress holat- lari)ni va his-tuyg'ularni hosil qiladi. emotsiyalar. emotsional jarayonlar, holatlar yoki tor ma'noda emotsiyalar emotsional kechinmalarning o'ziga xos jihatga ega shakl- laridan biridir. emotsiya u yoki bu hissiyotni insonning bevosita kechirishidan iborat. masalan, shaxsning musiqani sevishi emotsiyani vujudga keltirmaydi, balki …

4 / 16

gan holda, o'z xalqining xohish- irodasini ifoda qilib, qat'iy irodaviy xatti-harakatlarni amalga oshir- ganlar. shu bilan birga, ular o'zlarining ma'naviy, ruhiy qiyofalarini chuqur va ko'p yoqlama ochib berishga musharraf bo'lganlar. ijtimoiy tarixiy sahifalarimizda, yaqin o'tmishimizda va istiqlol davrida ko'p- lab vatandoshlarimiz irodaviy xatti-harakatlarning namunaviy ko'ri- nishlarini namoyish qilganlar, bular rasmiy manbalarda va badiiy adabiyotlarda keng ko'lamda yoritilgan. insonga tug'ilishdan beriladigan tabiiy mayllardan, aqliy va axlo- qiy imkoniyatlardan unumli foydalanmasdan turib, yuksak ma'na- viyatli, farosatli, ijodiy izlanuvchan shaxslarni voyaga yetkazib bo'lmaydi. xuddi shu boisdan insonni bolaligidan tortib to ijtimoiyla- shuviga qadar davr oralig'ida o'zini o'zi boshqarish usullari, vositalari bilan tanishtirish qat'iyatlilikni vujudga keltiradi. odatda, iroda insonning o'z xulqi va faoliyatini ongli ravishda boshqarishi sifatida baholanadi, maqsadga yo'naltirilgan xatti-harakat va xulq-atvorning amalga oshishida tashqi, ichki qiyinchiliklarni yengib o'tishi tariqasida ta'riflanadi. yoshlarning irodasi, eng avvalo, shaxsning ijtimoiy faolligida, mehnat faoliyatida, ijtimoiy tajribasida va ta'lim jarayonida namoyon bo'ladi. borliqni aks ettirish, faoliyatni muayyan yo'nalishda …

5 / 16

ko'rinishdagi harakatlar o'zlarining yuzaga kelishiga ko'ra ixtiyorsiz va ixtiyoriy turkumlarga ajratiladi. odatda psixologiyada ixtiyorsiz harakatlar anglanilgan yoki yetarli darajada anglanmagan istak, xohish, tilak, mayl, ustanovka va shu kabilarning ichki turtki ta'sirida paydo bo'lishi natijasida ro'yobga chiqadi. mazkur istak va uning boshqa shakllari impulsiv (lotincha impulsus - ixtiyorsiz qo'zg'alish ma'nosini anglatadi) xususiyatga ega bo'lib, inson anglamaganligi uchun ma'lum obyektga qaratish yuzasi- dan rejalashtirilmagan, hatto ko'zda tutilmagan bo'ladi. insonning favquloddagi vaziyatda yuzaga keladigan sarosimalik affekti, dahshat, hayajonlanish, ajablanish, shubhalanish va shunga o'xshash boshqa mohiyatli, har xil shakldagi xatti-harakatlari ixtiyor- siz turkumdagilarga yorqin misoldir. undagi atamalar ma'nosi, aks etish imkoniyati bundan oldingi hissiyot to'g'risidagi ma'lumotlarda keng ko'lamda bayon qilingan. boshqa kategoriyaga taalluqli harakatlar ixtiyoriy harakatlar deb nomlanib, ular maqsad ko'zlash, maqsadni anglashni va uni amalga oshirishni ta'minlovchi operatsiyalar, usullar va vositalarni shaxs o'z miyasida tasavvur qilishni, samaradorligini taxminan baholashni taqozo etadi. o'zining mohiyati bilan tafovutlanib turuvchi ixtiyoriy harakatlarning alohida guruhini irodaviy harakatlar deb …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "iroda va hissiyot"

shaxsning emotsional – irodaviy jarayonlari iroda va hissiyot mustaqil talim tayyorladi: 301-guruh talabasi ochilov otabek reja: 1. «shaxsning hissiy holati» tushunchasi. 2. «iroda» tushunchasi va uning jarayonlari. 3. shaxsning irodaviy fazilatlari va ularning shakllanishi. «shaxsning hissiy holati» tushunchasi hissiyotlar shaxs faoliyatining muhim jabhasi sifatida insondagi keng emotsional sohasining rang-barangligi, ko'p qirraligi haqida emotsional ton (yunoncha tonos - zo'riqish, urg'u berish ma'nosini bildiradi), emotsiyalar (lotincha emovere - qo'zg'atish, hayajonlanish demakdir), affektlar (lotincha affectus - ruhiy hayajon, shijoat, ehtiros ma'nosini anglatadi), stress (inglizcha stress - zo'riqish deganidir) va kayfiyat kabi tushunchalar orqali muayyan tasavvur berish imkoniya- ti...

Этот файл содержит 16 стр. в формате PPTX (4,1 МБ). Чтобы скачать "iroda va hissiyot", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: iroda va hissiyot PPTX 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram