elektrodinamika

PPTX 68 стр. 3,9 МБ Бесплатная загрузка

68 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 3,9 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 68

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 68

videolektsiya 27 elektrodinamika 4- ma'ruza 2023 fizika tdtpu «tabiiy fanlar» kafedrasi 1 ma'ruza mavzusi yorug'likning qutblanishi. yorug'likning qaytishida va sinishida qutblanishi. bryuster qonuni. yorug'likning anizotrop muhit orqali o'tishi, ikkalanma nur sindirish. yorug'lik dispersiyasi. normal va anomal dispersiya. dispersiyaning elektron nazariyasi. issiqlik nurlanishi. absolyut qora jism uchun issiqlik nurlanishi qonunlari. fotoeffekt hodisasi. fotonlar energiyasi va impulsi. eynshteyn tenglamasi. ma'ruza rejasi yorug'lik qutblanishi. tabiiy qutblanmagan va qutblangan nurlar. malyus qonuni. qaytish va sinishda yorug'likning qutblanishi. bryuster qonuni. qutblantiruvchi prizmalar va polyaroidlar. qo'sh nur sinishi. qutblangan nurlarning interferentsiyasi. qutblanish tekisligining aylanishi. yoruglik dispersiyasi. normal va anomal dispersiya. dispersiyaning elektron nazariyasi nurlanish oqimi. nur yutish, chiqarish va qaytarish qobiliyatlari absolyut oq va qora jismlar kirxgofning integral va differentsial qonunlari stefan – boltsman qonuni. vinni siljish qonuni plank formulasi fotoeffekt. tashqi fotoeffekt qonunlari. tashqi fotoeffektning kvant nazariyasi kompton effekti. majburiy nurlanishlar. lazer va ularning aloqa sohasidagi ahamiyati. yorug'lik bosimi. 3 qutblangan yorug'lik tabiiy yorug'likda vektor …

2 / 68

ga bog'liq bo'lmagan muhit izotrop muhit deb, aksincha, yo'nalishlariga bog'liq bo'lgan muhit anizotrop muhit deb ataladi. izotrop muhitda (masalan, shisha platsinkada) yorug'likning sinish snellius qonuni deb ataluvchi sinish qonuniga bo'ysunadi. singan nur, tashuvchi nur va tushish nuqtasiga o'tkazilgan normal bir tekislikda yotadi:, tushish burchagi sinusining sinish burchagi sinusiga nisbati ayni muhit uchun o'zgarmas kattalik. bu nisbat shu muhitning sindirish ko'rsatkichiga teng. anizotrop kristallarda yorug'lik singanda manzara o'zgacha bo'ladi. kristallda nurlarning sinishi tekshirilganda quyidagilar aniqlandi: singan nurlardan biri (av) snellius qonuniga to'la bo'ysunadi. 2) ikkinchi singan nur (as) esa snellius qonuniga bo'ysunmaydi. shuning uchun av nur oddiy nur deb, as nur esa g'ayrioddiy nur deb nomlanadi. oddiy va g'ayrioddiy nurlar yassi qutblangan bo'lib, ularning tebranishlari o'zaro perpendikulyar tekislikda sodir bo'ladi. island shpatining kristall panjarasi romboedr shakliga ega. o1 va o2 burchaklarni birlashtiruvchi to'g'ri chiziq kristallning optik o'qi deyiladi. island shpati bilan o'tkaz- ilgan tajribalarning ko'rsati- shicha, faqat kristallning optik o'qiga parallel …

3 / 68

ioddiy) nur chiqadi, xolos. nikol prizmasi malyus qonuni polyarizatordan faqat qutblangan yorug'lik olish maqsadidagina emas, balki nurni qutblangan yoki qutblanmagan ekanligini va qutblangan nurning tebranish tekisligini aniqlash (analiz qilish) uchun ham foydalaniladi. shunday maqsadda ishlatiladigan polyarizator analizator deb ataladi. analizator orqali e vektorining amplituda qiymati bo'lgan to'lqin o'tadi. yorug'lik intensivligi amplituda kvadratiga proportsional bo'lgani uchun - malyus qonuni analizatordan o'tgan yorug'lik intensivligi analizator va polyarizatorning optik o'qlari orasidagi burchak kosinusining kvadratiga proportsionaldir. yorug'lik dispersiyasi yorug'lik dispersiyasi deganda moddaning singdirish ko'rsatkichi n ni yorug'lik to'lqinining tsiklik chastotasi ω ga (yoki vakuumdagi to'lqin uzunligi ga) bog'liqligi tufayli sodir bo'luvchi hodisa tushuniladi. nyuton tajribasida (rasm) prizmaga tushayotgan “oq yorug'lik” qizildan binafshagacha rangdagi yorug'liklar (spektrlar) ga ajraladi. agar turli moddalardan yasalgan prizmalar tufayli olingan spektrlarni bir-biri bilan solishtirilsa, quyidagilar ma'lum bo'ladi: bir chastotali (ω=const) nurlar bu prizmalarda turlicha burchaklarga og'adi; 2) bir xil chastotalar intervali δω=ω2-ω1 ga mos bo'lgan spektr qismining kengliklari turli prizmalarda …

4 / 68

ya o'lchovi vazifasini bajaradi. chastota ortishi bilan moddaning sindirish ko'rsatkichi ham ortib borsa, ya'ni bo'lsa, bu moddadagi yorug'likning dispersiyasi normal dispersiya deyiladi. agar chastota ortishi bilan moddaning sindirish ko'rsatkichi kamaysa (rasmdagi ω1 dan ω2 gacha chastotalar intervaliga q.), ya'ni bo'lsa, bunday moddadagi yorug'lik dispersiyasini anomal dispersiya deyiladi. normal dispersiya sohasida n ning ga bog'liqligi taqriban quyidagi formula orqali ko'rsatilishi mumkin. - (koshi formulasi) bu erda a, b, s,... – qiymatlari har bir modda uchun eksperimental aniqlanadigan o'zgarmas kattalikdir. ko'p holda formulaning birinchi ikki hadi: bilan chegaralanish mumkin. bu holda modda dispersiyasi: qonun bo'yicha o'zgaradi. dispersiyaning elektron nazariyasi dispersiya hodisasini tushuntirish uchun yorug'likni elektromagnit to'lqin deb, modda tuzilishini esa elektron nazariya asosida tasavvur qilish etarli. modda tuzilishining elektron nazariyasiga asosan, jism elektronlar va ionlardan tashkil topgan. ular elektromagnit to'lqin ta'sirida (to'lqin tebranishlariga monand ravishda) tebranma harakatga keladi. elektromagnit maydonning bunchalik tez o'zgarishi massalari etarlicha kichik bo'lgan elektronlargina sezishga ulguradi. shuning uchun …

5 / 68

inlashganda n ning qiymati keskin ortib ketadi. ning qiymati ga yuqori chastotalar tomonidan yaqinlashganda esa n ning qiymati keskin kamayib ketadi. ning qiymati ga yaqin bo'lgan sohada funktsiya uzilishiga ega bo'ladi. buning sababi nazariy mulohazalarda tebranma harakatning so'nishi hisobga olinmaganligidir. buger qonuni tajribalarni ko'rsatishicha, moddadan o'tuvchi yorug'lik intensivligi eksponentsial qonun bo'yicha o'zgaradi: - jismga tushayotgan yorug'lik intensivligi - qalinligi l bo'lgan jismdan o'tuvchi yorug'lik intensivligi - yorug'likni yutilish koeffitsienti issiqlik nurlanishi nurlanish va jism orasidagi munosabat xarakteristikalari biror yuza orqali nurlanish oqimi deganda birlik vaqtda shu yuza orqali o'tayotgan nurlanish energiyasi tushuniladi. (1) dw - berilgan yuza orqali dt- vaqt ichida o'tgan nurlanish energiyasi nurlanish oqimi (f) biror yassi parallel plastinka sirtiga tushayotgan bo'lsin. bu oqim qisman qaytadi (fq ), qisman jismda yutiladi (fyu), qolgan qismi esa o'tadi (fo'), (2) ya'ni (2) ni har ikki tomonini f ga bo'lamiz: -jism nur qaytarish qobiliyati -jism nur yutish qobiliyati -jism nur o'tkazish …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 68 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "elektrodinamika"

videolektsiya 27 elektrodinamika 4- ma'ruza 2023 fizika tdtpu «tabiiy fanlar» kafedrasi 1 ma'ruza mavzusi yorug'likning qutblanishi. yorug'likning qaytishida va sinishida qutblanishi. bryuster qonuni. yorug'likning anizotrop muhit orqali o'tishi, ikkalanma nur sindirish. yorug'lik dispersiyasi. normal va anomal dispersiya. dispersiyaning elektron nazariyasi. issiqlik nurlanishi. absolyut qora jism uchun issiqlik nurlanishi qonunlari. fotoeffekt hodisasi. fotonlar energiyasi va impulsi. eynshteyn tenglamasi. ma'ruza rejasi yorug'lik qutblanishi. tabiiy qutblanmagan va qutblangan nurlar. malyus qonuni. qaytish va sinishda yorug'likning qutblanishi. bryuster qonuni. qutblantiruvchi prizmalar va polyaroidlar. qo'sh nur sinishi. qutblangan nurlarning interferentsiyasi. qutblanish tekisligining ...

Этот файл содержит 68 стр. в формате PPTX (3,9 МБ). Чтобы скачать "elektrodinamika", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: elektrodinamika PPTX 68 стр. Бесплатная загрузка Telegram