odam va hayvon fiziologiyasi o'quv uslubiy majmua

DOCX 237 стр. 2,2 МБ Бесплатная загрузка

237 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,2 МБ

Тип файла DOCX

Страницы 237

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 237

o`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta`lim vazirligi buxoro davlat universiteti qayd raqami_____ “tasdiqlayman” o`quv ishlari bo`yicha prorektor r.g’.jumayev _______________ “___”_______________2022 yil zoologiya va umumiy biologiya kafedrasi “odam va hayvonlar fiziologiyasi” fanidan o`quv uslubiy majmua bilim soxasn: 100000 gumanitar soxa ta`lim soxasi: 140000 tabiiy fanlar ta`lim yunalishi: 60510100 – biologiya buxoro-2022 o`quv uslubiy majmua buxoro davlat universiteti agronomiya va biotexnologiya fakultetining zoologiya va umumiy biologiya kafedrasida ishlab chiqilgan “odam va hayvon fiziologiya” fanining o’quv dasturi asosida tayyorlangan. fanning ishchi o’quv dasturi zoologiya va umumiy biologiya kafedrasining 2022 yil 25 avgustdagi № 1 yig’ilishida va fakul’tet kengashida muhokamadan o’tgan. tuzuvchi: azizova nodira abduvaxitovna zoologiya va umumiy biologiya kafedrasi o‘qituvchisi. taqrizchilar: safarova zakiya teshayevna zoologiya va umumiy biologiya kafedrasi o‘qituvchisi. ish dasturi agronomiya va biotexnologiya fakulteti pedagogika kengashi tomonidan 2022 yil 27 avgustdagi 1-sonli bayonnoma bilan tasdiqlangan. fakultet dekani _____________ x.t.artikova (imzo) 2022 yil 27 avgust ish dasturi zoologiya, zoologiya va umumiy …

2 / 237

foydalanilgan adabiyotlar ro`yxati 1-ma`ruza: “odam va hayvonlar fiziologiyasi” faniga kirish reja: 1.“odam va hayvonlar fiziologiyasi” fanining predmeta, vazifalari, moxiyati. 2.“odam va hayvonlar fiziologiyasi” fanining rivojlanish tarixi. hozirgi zamon fiziologiyasining asosiy yutuklari. o’zbekistonda fiziologiya fanining rivojlanishi. fiziologiyaning urganish usullari. 3. hozirgi zamon fiziologiyasining tarmoklari 4.funktsional tizimlar. funktsiyalarniig nerv va gumoral boshqaruvi. funktsiyalarning uz-uzidan boshqaruvi. funktsiyalarni boshqaruvida reflektor mezoni. tayanch tushunchalar: fiziologiya, organizm, metabolizm, dinamik turg`unlik, gumoral boshqaruvchilar, assimilyatsiya, fiziologiya fani biologiya fanlarining muxim bo`limlaridan bulib, organizm, undagi a`zolar, tukimalar, xujayralar va xujayra strukturasi elekmentlarining funktsiyalarning tashki muxitga boglab xar tomonlama chukur urganadi. fiziologiya mutsaqil bo`lgan, bir – biri bilan bog`langan bir qancha fanlarga bo`linadi. fiziologiyani avvalo umumiy va xususiy, solishtirma va evolyutsion, shuningdek, ixtisoslashgan va odam fiziologiyalariga bo`lish mumkin. fiziologiya mutsaqil bo`lgan, bir-biri bilan bog`langan bir qancha fanlarga bo`linadi. fiziologiyani avvalo umumiy va xususiy, solishtirma va evolyutsion, shuningdek, ixtisoslashgan va odam fiziologiyalariga bo`lish mumkin. umumiy fiziologiya – muhit ta’siriga tirik organizm …

3 / 237

liy) fiziologiya – ixtisosiga, bajarayotgan ishiga yoki yashayotgan muhitiga qarab organizm funktsiyalarining o`zgarish qonuniyatlarini o`rganadi. qishloq xo`jalik hayvonlari fiziologiyasi va bahzan odam fiziologiyasining ayrim qismlari (aviatsion, kosmik, suv osti fiziologiyalari va b.) ixtisoslashgan fiziologiyaga misol bo`lishi mumkin. odam fiziologiyasi – amaliy tibbiyotning nazariy asosi hisoblanadi, fiziologik jarayonlarning normal holatini bilgandagina kasallikni davolashda organizm faoliyatining datslabki holatiga qaytara olishi mumkin. fiziologiyani o`rganish usullari. har qanday fan kabi fiziologiya ham o`z maqsadlariga etishish uchun o`rganish usullaridan foydalanadi. datslabki fiziolog olimlarning o`rganish usuli oddiy kuzatish bo`lgan. keyinchalik fiziologiya tajribalar asosida ma’lumotlar yig`a boshladi. tajribalar ikki xil bo`ladi: o`tkir tajriba. surunkali tajriba. tajribalar albatta hayvonlarda o`tkaziladi. o`tkir tajribada hayvon narkotik modda ta’sirida uxlatilib, keyin maqsadga ko`ra kesib ko`riladi. o`tkir tajribadan so`ng hayvon o`ldiriladi. surunkali tajribada hayvon tajriba o`tkazishga tayyorlanadi. buning uchun jarrohlik yo`li bilan hayvonga maxsus moslamalar o`rnatiladi. operatsiyadan so`ng bir necha kun davolanadi va uning hulq-atvorida kasallik belgilari qolmaganidan keyin tajriba o`tkaziladi. f, …

4 / 237

viy jarayonlar o`tishining o`ziga xos qonuniyatlari aniqlandi, bu jarayonlarni o`rganish uchun maxsus texnikaviy usullar ishlab chiqildi va natijada mutsaqil biologik, fizik va biokimyo fanlari vujudga keldi. fiziologiyadagi biofizik yo’nalishning muhim tarmoqlaridan biri – elektrofiziologiya sanalib, bu soha hayvonlar organizmida nerv, muskul to`qimalari qo`zg`alganda ro`y beruvchi elektr hodisalarini o`rganadi. fiziologiya morfologik fanlar – anatomiya, gitsologiya, sitologiyaga chambarchas bog`liq. organizm va qismlarning shakli, tuzilishi va ularning funktsiyasi o`zaro bog`liq, ularning makroskopik, mikroskopik va submikroskopik tuzilishini va muayyan funktsiya yuzaga chiqayotgan paytda bu tuzilish o`zgarishini bilmay turib organizm funktsiyalarini chuqur o`rganib bo`lmaydi. fiziologiya umumiy biologiyaga, evolyutsion ta’limotga va embriologiyaga ham tayanadi, chunki har qanday organizm faoliyatini o`rganish uchun uning taraqqiyot tarixi – filogenezi va ontogenezini bilish lozim. fiziologiya barcha tibbiyot fanlariga uzviy bog`liq. sog`lom organizmda ro`y beruvchi fiziologik jarayonlar bilib olingandagina turli kasalliklarda organizmdagi funktsiyalarning buzilganligini tushunish, kasalliklarni davolashning to`g`ri yo’llarini belgilash va bu kasalliklardan saqlanish mumkin. masalan, qon guruhlarining kashf qilinishi, qon …

5 / 237

odir bo`ladigan uzgarishlarni urganadi. bola organizmi fakat katta odam yosh kolipi bulmay, balki xajmi, fiziologik xususiyatlari va tashki muxitga moslashishi bilan fark kiladi. binobarin, pedagoglar ta`lim-tarbiya ishlarini yosh fiziologiyasi ma`lumotlariga asoslangan xolda olib borishlari muxim axamiyatga ega. maktabda jismoniy tarbiya, mexnat darslarida, ijtimoiy-foydali mexnatda, soglomlashtirish ishlarida bolalar va usmirlarning anatomik fiziologik xususiyatlarini albatta xisobga olish kerak. yosh fiziologiyasining yoshga oid xususiyatlarini tushunishda muxim axamiyatga ega. odamni tug`ilishidan boshlab to voyaga etguniga kadar organlarni funktsiyalarini organizmni xulkini turli fiziologik asosida urganib, muxim funktsiyalarni yozib olib ma`lumotlar turlanadi va ular analiz kilinadi. fiziolog kuzatish bilangina kanoatlanib kola olmaydi, chunki kuzatish organizmda nima ruy berdi degan savolga javob beradi. fiziologik eksperiment shakllari turlicha. masalan, organizm funktsiyalariga tashki ta`sirni urganish, organizmda biron organni funktsiyasi yoki axamiyatini aniklash, organ faoliyatini nerv tizimi faoliyatiga ta`sirni bilish organlarni kon bilan ta`minlanishini urganish va boshqalar urganiladi. gavdaning ichkarisida joylashgan va ba`zi organlar faoliyatini urganish uchun fistula usuli kullaniladi. …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 237 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "odam va hayvon fiziologiyasi o'quv uslubiy majmua"

o`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta`lim vazirligi buxoro davlat universiteti qayd raqami_____ “tasdiqlayman” o`quv ishlari bo`yicha prorektor r.g’.jumayev _______________ “___”_______________2022 yil zoologiya va umumiy biologiya kafedrasi “odam va hayvonlar fiziologiyasi” fanidan o`quv uslubiy majmua bilim soxasn: 100000 gumanitar soxa ta`lim soxasi: 140000 tabiiy fanlar ta`lim yunalishi: 60510100 – biologiya buxoro-2022 o`quv uslubiy majmua buxoro davlat universiteti agronomiya va biotexnologiya fakultetining zoologiya va umumiy biologiya kafedrasida ishlab chiqilgan “odam va hayvon fiziologiya” fanining o’quv dasturi asosida tayyorlangan. fanning ishchi o’quv dasturi zoologiya va umumiy biologiya kafedrasining 2022 yil 25 avgustdagi № 1 yig’ilishida va fakul’tet kengashida ...

Этот файл содержит 237 стр. в формате DOCX (2,2 МБ). Чтобы скачать "odam va hayvon fiziologiyasi o'quv uslubiy majmua", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: odam va hayvon fiziologiyasi o'… DOCX 237 стр. Бесплатная загрузка Telegram