xvii asrdan xix asrning yarmigacha hamda xix asrning ikkinchi yarmi va xx asr boshlarida tarbiya va pedagogik fikrlar

PPTX 13 sahifa 212,1 KB Bepul yuklash

13 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 212,1 KB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 13

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 13

prezentatsiya powerpoint xvii asrdan xix asrning yarmigacha hamda xix asrning ikkinchi yarmi va xx asr boshlarida tarbiya va pedagogik fikrlar reja: 1. xvii - xviii asrlar va xix asrning birinchi yarmida buxoro, qo`qon va xiva xonliklarida ilm - fan taraqqiyoti. 2. jahon otin uvaysiy va uning qizlar maktabi. 3. nodiraning tarbiyaga oid qarashlari. 4. muhammad sodiq qoshg`ariyning "odob as-solixin" asari va uning tarbiyaviy ahamiyati. 5. muhammad rizo ogahiy, munis xorazmiylarning pedagogik qarashlari. xvii - xviii asrlar va xix asrning birinchi yarmida buxoro, qo`qon va xiva xonliklarida ilm - fan taraqqiyoti. xv asrning oxiri va xvi asr boshlarida movorounnahrda 150 yil hukmronlik qilgan temuriylar sulolsai inqirozga uchradi. xv asr oxirida shayboniyxon utror qalasaini, turkistonni so`ngra buxoro, samarqand, farg`ona vodiysini, 1506 yili hirotni bosib oldi. eron shohi bilan urushda shayboniyxon (1510) halok buldi. xvi asrda ashtorxoniylar hukmronligi o`rnatildi. o`zaro nizolar avj olib ketdi, natijada movarouunahrda uchta xonlik, avvalo, buxoro va xorazm, xviii …

2 / 13

, binoiy, vosifiy, ubaydiylar ijod qildilar. shu davrlarda muhammad balxiyning "subxonqulixonnoma", mir-muhammad amin buxoriyning "ubaydullanoma", muhammad vali samarqandiyning 200 adib haqida ma’lumot beruvchi "muzakkirul asxob" nomli asarlari, sayido nasafiyning naqshbandiyga bag`ishlab yozgan qasidalari, sufi olloyor va boborahim mashrabning she’rlari yuzaga keldi. bu davrda ko`proq adabiyot, tarix, me’morchilik, tasviriy san’at rivojlandi. ayniqsa, abulg`oziyning "shajarai turk" asari mashhur edi. abdulg`oziy 1645-1663 yillarda hukmronlik qilgan. xukmdor, olim, tarixchi va adib bo`lgan. u xorazmda ilm-fanni taraqqiy ettirish maqsadida o`z saroyiga binokorlar, tabib, shoir va boshqalarni to`playdi. xonlik tarixini yaratishga kirishadi. "shajarai taroqima" (1661), "shajarai turk" (1664) va tabobatga oid "manofe’ ul-inson" (1644) kabi asarlarni yaratadi. xorazm tarixchilik maktabiga asos soldi. xviii asrda yashab ijod etgan ma’rifatparvarlar orasida sufi ollayor ancha mashhur bo`lib, uning asarlari maktab va madrasalarda o`quv qo`llanmasi sifatida ishlatilgan. u fikxga oid "siroj ul-ojizin", "sabot ul-ojizin", "murod ul-orifin", "najot ul-tolibin" asarlarini yaratadi. "sufi olloyor" nomi bilan mashhur bo`lgan "sabot ul-ojizin" asari maktablarda …

3 / 13

ilni tashkil etgan. masjid yonidagi maktablarda bolalarga 7 yil alifbe, abjad, qur’on, chor kitob, xoja xofiz, mirzo bedildan savod o`rgatilgan. o`zbek bolalari o`qiydigan maktablarda "kitobi fuzuliy", "lisonut - tayr", "devoni alisher navoiy", "huvaydo", "qissai devona mashrab", "sabot ul-ojizin" kitoblari o`qitilgan. savod chiqqandan barcha maktablarda sufi olloyor o`qitilgan. lug`atshunoslik, tarixnavislik, she’riyat rivojlandi. ko`plab asarlar fors, arab boshqa tillardan tarjima qilindi. ta’lim - tarbiya jarayonida xotin qizlarga, ayollar tarbiyasiga katta e’tibor berildi. o`qimishli, ziyoli ayllar tomonidan maktablar tashkil qilindi va ular xotinlar maktabi nomi bilan shuhrat qozondi. madrasani bitirganlaridan mudarris, mutavali, qozi, imomlar, shuning bilan fan arboblari, adiblar, shoirlar ham yetishib chiqardi. chunonchi: boboraxim mashrab, muhammad amin kosoniy - namangoniy, sayido namangoniy, shavqiy namagoniy, sayido nasafiy, sufi olloyor, zebuniso, dilshod - barno, muhammad mir olim buxoriy, abulg’ozi bahodirxon kabilar boshqa kasb egalarini to’pladi. abo’lg’oziy ota-bobolarining quntsizliklari tufayli yozilmay qolib ketayotgan xonlik tarixini yaratishga qat’iy kirishdi va qobiliyatli xattotlarni bu ishga jalb etdi. …

4 / 13

vojlangan. ko’proq xon saroylari doirasida ham diniy, ham dunyoviy adabiy asarlar yozilgan. o’zbek tilida yozilgan asarlar orasida muallifi xaligacha noma’lum "tavorixi go’zida" turkiy qabilalar tarixi va nomlari keng yoritiladi. bu davrda boshqa ko’plab tarixiy, asarlar yaratilganki, biz ularni o’rganishimiz orqali o’tmishni to’g’ri tasavvur qila olish imkoniyatiga ega bo’lamiz. jumladan bu paytda muhammad yoqubning "gulshan ul-muluk", muhammad olimning "tarixi amir nasrullo", mulla ibodulla va mulla muhami shariflarning "tarixi amir xaydar", muhammad xaqimxon turam "muntaxabut tavorix", mulla avazifa muhammadning "tavern jaxonnumoyi", mulla niyoz muhammadning "tarixi shoxruh abduraxmon tolening "abo’lfayzxon tarixi", muhammad vafo kirmoniyning "tuxfai xoniy" kabi asarlari diqqatga loyiqdir. xviii asrda yashab ijod etgan ma’rifatparvarlar orasida so’fi olloyor (asli ismi olloxyor) anchagina mashhur bo’lib, uning asarlari maktab va madrasalarda o’quv qo’llanmasi sifatida keng foydalanilgan. sufi olloyor fikriga oid "siroj ul-ojizin", "sabot ul-ojizin”, "murod ul-orifin", "maxzan ul-orifin", "najot ul-tolibin" asarlarini yaratdi. "sufi olloyor" nomi bilan halq orasida mashhur bo’lgan "sabot ul-ojizin" degan asar …

5 / 13

haqida", "yomonlar suhbatidin qochib, yaxshilar suhbatinda bo’lmoqning bayoni", "nafsi shum bayonida" , "banda ahdida turmog’i bayonida", "yaxshi hamroh bayonida", "xiyonatdin yirok bo’lmoq bayonida", "javonmardlik nishoni" kabi boblar bunga misoldir. jahon otin uvaysiy (xviii asrning 80-yillarida tug`ilib, 65 yoshlarida vafot etgan) marg’ilon shahar childuxtaron mahallasida, farg’ona tumani, arsun qishlog’ida tug’ilib yashagan. uning otasi qaynar devona yoki devonai qalandar deb yuritilgan. (uning ismini siddiqbobo deb ataganlar). onasining nomi esa chinnibibi edi. ularning uvaysiydan katta oxunjon hofiz degan o’g’li ham bor edi. qaynar devona kocondan kelib, marg’ilonda turg’un bo’lib qolgan. dastlab jaxonbibi ota-onasi va akasining ko’magida o’z-o’zicha mutolaaga beriladi. o’zbek, tojik mumtozlari, ayniqsa jomiy, fuzuliy asarlarini sevib o’qib, ulardan o’rganadi. uvaysiy taxallusi bilan she’rlar mashq qila boshlaydi. u aruz vaznini hamda u bilan bog’langan muammo san’atini mukammal egallaydi. uning otinlik faoliyati ham ancha vaqtli boshlanadi u onasi chinibibi o`qitadigan maktabda avval xalifalik qilgan, keyin o`zi qizlarni o`qitgan. nodira uvaysiyni o’z himoyasiga oladi. ikkala …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 13 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"xvii asrdan xix asrning yarmigacha hamda xix asrning ikkinchi yarmi va xx asr boshlarida tarbiya va pedagogik fikrlar" haqida

prezentatsiya powerpoint xvii asrdan xix asrning yarmigacha hamda xix asrning ikkinchi yarmi va xx asr boshlarida tarbiya va pedagogik fikrlar reja: 1. xvii - xviii asrlar va xix asrning birinchi yarmida buxoro, qo`qon va xiva xonliklarida ilm - fan taraqqiyoti. 2. jahon otin uvaysiy va uning qizlar maktabi. 3. nodiraning tarbiyaga oid qarashlari. 4. muhammad sodiq qoshg`ariyning "odob as-solixin" asari va uning tarbiyaviy ahamiyati. 5. muhammad rizo ogahiy, munis xorazmiylarning pedagogik qarashlari. xvii - xviii asrlar va xix asrning birinchi yarmida buxoro, qo`qon va xiva xonliklarida ilm - fan taraqqiyoti. xv asrning oxiri va xvi asr boshlarida movorounnahrda 150 yil hukmronlik qilgan temuriylar sulolsai inqirozga uchradi. xv asr oxirida shayboniyxon utror qalasaini, turkistonni so`ngr...

Bu fayl PPTX formatida 13 sahifadan iborat (212,1 KB). "xvii asrdan xix asrning yarmigacha hamda xix asrning ikkinchi yarmi va xx asr boshlarida tarbiya va pedagogik fikrlar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: xvii asrdan xix asrning yarmiga… PPTX 13 sahifa Bepul yuklash Telegram