mehnat salohiyati va mehnat resurslari

DOC 11 sahifa 251,5 KB Bepul yuklash

11 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 251,5 KB

Fayl turi DOC

Sahifalar 11

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 11

ix- mavzu. mehnat bozorida raqobatbardosh bo'lmagan aholining ish bilan bandligi 9.1. mehnat salohiyati tushunchasi va tasniflanishi 9.2. o'zbekistonda mehnat resurslari va ulardan foydalanish 9.1. mehnat salohiyati tushunchasi va tasniflanishi jamiyatning mehnat salohiyati – jamiyatning mehnatga qodirligi jamlanmasi, jamiyatning mehnat qilish qobiliyati. jamiyatning mehnat salohiyati shaxsning mehnat salohiyati, korxona, tashkilot, firmaning mehnat salohiyati, tarmoq, mintaqa va hokazolarning mehnat salohiyatini qamrab oladi. jamiyat mehnat salohiyatining sifat xususiyatlari quyidagilar bilan belgilanadi: 1) mehnatga layoqatli aholi salomatligining holati; 2) mehnatga layoqatli aholining kasbiy-malaka darajasi, ya'ni umumiy va kasbiy ta'lim darajasi, muayyan bilim hamda amaliy tajriba va ko'nikmalar mavjudligi; 3) ijtimoiy-shaxsiy xususiyatlar bilan. jamiyat mehnat salohiyatining miqdor xususiyatlari mehnatga layoqatli aholining soni va ish vaqti resurslari (ish vaqtining mavjud fondi) bilan belgilanadi. mehnat resurslari – ijtimoiy foydali faoliyat sohasida ishlash uchun zarur bo'lgan jismoniy baquvvatlikka, salomatlikka, ta'lim darajasiga, madaniyatga, qobiliyatga, malakaga, kasbiy bilimlarga ega bo'lgan aholining bir qismi (5-rasm). 5-rasm. mehnat resurslarining tasnifi. xalqaro mehnat …

2 / 11

onunchilikka muvofiq, iqtisodiy faol aholi erkaklar uchun 44 yilni (16 yoshdan 60 yoshgacha), ayollar uchun esa 39 yilni (16 yoshdan 55 yoshgacha) tashkil etadi. i va ii guruh nogironlari hamda imtiyozli pensiya oluvchilar bundan istisnodir. o'zbekistonda iqtisodiy faol bo'lmagan aholi tarkibiga mehnat qilishga qobiliyatli va ishsiz deb hisoblanmaydigan shaxslar, shu jumladan: · ishlab chiqarishdan ajralgan holda ta'lim olayotgan hamda ish haqiga yoki mehnat daromadiga ega bo'lmagan o'quvchilar va talabalar; · ishlamayotgan uchinchi guruh nogironlari; · uy bekalari hamda bolalarni parvarish qilish bilan band bo'lgan ishlamayotgan ayollar; · ko'char va ko'chmas mulkdan daromad olayotgan ishlamayotgan shaxslar; · ixtiyoriy ravishda mehnat bilan band bo'lmagan shaxslar kiradi. mehnatga layoqatlilik yoshi davlat tomonidan o'rnatiladi. o'zbekistonda mehnatga layoqatli yoshgacha bo'lgan aholi - 0-15 yosh; mehnatga layoqatli yoshdagi aholi - 16-54 yoshdagi ayollar, 16-59 yoshdagi erkaklar; mehnatga layoqatli yoshdan katta bo'lgan aholi - 55 va undan yuqori yoshdagi ayollar, 60 va undan yuqori yoshdagi erkaklardir. yosh …

3 / 11

llaydi. 7-rasm. o'zbekistonda aholi soni o'sishining dinamikasi (yil boshiga, ming kishi). aholining ko'payishi bir tekis davom etayotgani yo'q. respublikada aholi sonining ikki baravarga ko'payishi dastlab 60 yil ichida ro'y bergan edi. navbatdagi ikki karra ko'payish uchun esa 20 yil talab qilindi. uchinchi marotaba bunday ikki barobar ko'payish esa xxi asr ikkinchi o'n yilligining oxirida kutilmoqda. mamlakatdagi o'ziga xos demografik xususiyatlar quyidagilardan iborat: · aholi soni o'sishi sur'atlari nisbatan pasaygani holda aholi umumiy soni ko'payib borishining davom etayotganligi; · aholi umumiy tarkibida 18 yoshgacha bo'lganlar salmog'ining yuqoriligi; · keyingi yillarda kamaygan bo'lsa ham, umuman, tug'ilishning nisbatan yuqoriligi; · har yili mehnatga layoqatli yoshga to'layotgan fuqarolar salmog'ining kattaligi; · aholining hududlar bo'yicha notekis joylashishining saqlanib qolayotganligi; · mehnat migratsiyasining ortib borayotganligi. o'zbekistonda demografik vaziyatning muhim xususiyati · mehnatga layoqatli aholining mutlaq yuqori darajada o'sishi hisoblandi (2-jadval). 2-jadval o'zbekistonda mehnat resurslarining tarkibi ko'rsatkichlar 2000 2005 2010 2015 2018 mehnat resurslarining umumiy soni (ming …

4 / 11

irilishini, aholi keksayishining hududiy va gender jihatlari e'tiborga olingani holda keksalarni ijtimoiy himoya qilish loyihalari va dasturlarini ishlab chiqishni talab etadi. mazkur tadbirlarning amalga oshirilishi demografik rivojlanish istiqbolini ko'ra bilishga bog'liq bo'ladi. xususan, o'zbekistonning 2025 yilgacha bo'lgan davrdagi demografik prognozi “yoshni siljitish” usuliga asoslangan. yosh bo'yicha aholining turli guruhlari mehnat faolligi darajasi bilan farqlanadi. jumladan, 16-29 yoshdagilarning asosiy qismi ta'lim olish, kasb-hunar o'rganish, muddatli harbiy xizmatni o'tash bilan mashg'ul bo'ladi. eng yuqori mehnat faolligi va ish bilan bandlik 25-49 yoshdagi fuqarolar uchun xosdir. 9.2. o'zbekistonda mehnat resurslari va ulardan foydalanish mehnat bozoriga kirib kelayotgan yigit-qizlar (14–30 yoshdagilar) o'z yoshlari, jinslari, ta'lim darajalari, dunyoqarashlari bo'yicha farqlanadi. ularni shartli ravishda quyidagi uch guruhga bo'lish mumkin: 1. 14-18 yoshdagilar. ular asosan maktab, kollej va oliy o'quv yurtlari talabalaridir. ushbu davrda ularning eng muhim vazifasi kelajakdagi kasblarini tanlashdir. rivojlangan davlatlarda bu yoshdagilarning ko'pchiligi ta'lim olishni davom ettiradigan bo'lsa, rivojlanayotgan mamlakatlarda ularning tengdoshlari mehnat faoliyatiga …

5 / 11

urtlari bitiruvchilariga talab pastligi xalaqit beradi. jahon miqyosida olib borilgan tadqiqotlar ta'lim muassasalarini tugallagan yoshlarning yarmidan ko'prog'i o'z ixtisosliklari bo'yicha ish topa olmasliklaridan dalolat beradi. 3. 25-30 yoshdagilar. bu yigit-qizlar asosan o'z kasblari istiqbollarini belgilab olgan va muayyan ish tajribasiga ega bo'ladilar. ularning ko'pchiligi ana shu davrga kelib oilali bo'lganliklari sababli taklif etilayotgan ish joyiga yuqori talabda bo'ladilar. shu bilan birga ana shu kutilgan talabga javob beradigan ish topilmasligi og'ir ijtimoiy oqibatlar (oilaning ajralib ketishi, ichkilikbozlik, giyohvandlikka berilish, jinoiy guruhlarga kirib qolish va boshqalar)ga olib kelishi mumkin. o'zbekiston respublikasi mehnat kodeksining 77-moddasiga muvofiq, ishga qabul qilishga o'n olti yoshdan yo'l qo'yiladi. yoshlarni mehnatga tayyorlash uchun umumta'lim maktablari, o'rta maxsus, kasb-hunar o'quv yurtlarining o'quvchilarini ularning sog'lig'iga hamda ma'naviy va axloqiy kamol topishiga ziyon etkazmaydigan, ta'lim olish jarayonini buzmaydigan engil ishni o'qishdan bo'sh vaqtida bajarishi uchun — ular o'n besh yoshga to'lganidan keyin ota-onasidan yoki ota-onasining o'rnini bosuvchi shaxslardan birining yozma roziligi …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 11 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"mehnat salohiyati va mehnat resurslari" haqida

ix- mavzu. mehnat bozorida raqobatbardosh bo'lmagan aholining ish bilan bandligi 9.1. mehnat salohiyati tushunchasi va tasniflanishi 9.2. o'zbekistonda mehnat resurslari va ulardan foydalanish 9.1. mehnat salohiyati tushunchasi va tasniflanishi jamiyatning mehnat salohiyati – jamiyatning mehnatga qodirligi jamlanmasi, jamiyatning mehnat qilish qobiliyati. jamiyatning mehnat salohiyati shaxsning mehnat salohiyati, korxona, tashkilot, firmaning mehnat salohiyati, tarmoq, mintaqa va hokazolarning mehnat salohiyatini qamrab oladi. jamiyat mehnat salohiyatining sifat xususiyatlari quyidagilar bilan belgilanadi: 1) mehnatga layoqatli aholi salomatligining holati; 2) mehnatga layoqatli aholining kasbiy-malaka darajasi, ya'ni umumiy va kasbiy ta'lim darajasi, muayyan bilim hamda amaliy tajriba va ...

Bu fayl DOC formatida 11 sahifadan iborat (251,5 KB). "mehnat salohiyati va mehnat resurslari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: mehnat salohiyati va mehnat res… DOC 11 sahifa Bepul yuklash Telegram