sanoat mexanizmlari haqida ma'lumotlar

DOC 1 page 4.4 MB Free download

1 page

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.4 MB

File type DOC

Pages 1

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 1

1.1. maruzalar matni 1 - modul 1 - maruza.kirish reja: 1. fan maqsadi; 2. faning rivojlanish bosqichlari; 3. andozaviy sanoat mexanizmlarining tavsifi va vazifalari. tayanch so’z va iboralar: sanoat mexanizmlari, motor, uzatuvchi mexanizm, ish mashinasi, yuritma, andozaviy sanoat mexanizmlari, kran, lift, nasos, kompressor, ventilyator. sanoat mexanizmlarini odamlar azaldan o’z faoliyatining har xil sohalarida foydalanib kelishmoqda. umuman olganda sanoat mexanizmi quyidagi uch asosiy qismdan iborat bo’ladi: motor, uzatuvchi mexanizm va ish mashinasi. motor va uzatuvchi mexanizmning vazifasi ish mashinasini harakatlantirishdan iborat. shuning uchun ular birlashtirilib “yuritma” deb ataladi. yuritmaning eng oddiysi uy sharoitida qo’llaniladigan qo’l yuritmasi, masalan, charx, maydalagich. qo’l yuritmasi o’rniga samaraliroq bo’lgan ot yuritmasi kelib, u ham hozirgi kunda o’z ahamiyatini yo’qotgan. ularning o’rniga mexanik yuritmalar ishlatila boshlandi. masalan, suv va shamol tegirmonlari. xix asrning oxiri- xx asirning boshida andozaviy sanoat mexanizmlari (asm) keng ko’lamda rivojlanishi ularda elektr motor ishlatilganidan keyin boshlandi. hozirgi kunda aksariyat ish mashinalarini harakatga keltirish …

2 / 1

r ko’priksmon, portalli, minorali va boshqa turlarga bo’linadi. mashinasozlik korxonalarining sexlarida ko’priksmon kranlar eng ko’p tarqalgan, ular yordamida yuklar ko’tariladi va tushiriladi, hamda sex bo’ylab tashiladi. kranlar ishlab chiqarishning barcha sohalarida keng qo’llaniladi. hozirgi paytda yarim o’tkazgich va mikroelektronika sohalarining tez rivojlanishi natijasida kranlarni rostlashda boshqariluvchi o’zgartkichlar keng qo’llaniladi. boshqariluvchi o’zgartkich yordamida tezligi rostlanadigan mexanizm motorlarining rotorlariga tezlikni rostlash maqsadida qo’shimcha rezistorlar ulanmaydi, shuning hisobiga bunday yuritmalarda quvvat isrofi sezilarli darajada kam bo’lib, ular elektr energiyadan tejamkorlik bilan foydalanish imkoniyatini beradi. asm larning yanada ko’p foydalanadigan bir turi – bu liftlar. ko’p qavatli bino va inshoatlarda yo’lovchilarni qavatlarga ko’tarilishiga xizmat qiluvchi transport vositasi lift deb ataladi. liftlarda odamlar bilan bir qatorda turli hajm va og’irlikdagi yuklar ham tashiladi. zamonaviy liftlarning turlari har xil bo’lsa ham ular quyidagi asosiy qismlardan iborat bo’ladi: kabina, posangi toshi, yo’naltirgichlar, ko’taruvchi troslar, shaxta eshiklari, ko’taruvchi mexanizm, tezlikni chegaralovchilar va boshqarish stansiyasi. ushbu asosiy elementlar lift …

3 / 1

a ventilyatorlar. suyuqlikni bir joydan ikkinchi joyga ko’chirishda xizmat qiluvchi qurilmalar nasoslar deb ataladi. nasoslar ishlab chiqarishning barcha sohalarida juda keng qo’llaniladi. ular alohida mashina yo’ki agregat sifatida ishlatilishi bilan bir qatorda energetik qurilmalar, transport mashinalari, avtomatik liniyalar va boshqa bir qator murakkab dastgohlarning tarkibiy qismlari sifatida ham ishlatiladi. nasos qurilmalarida asosan uch fazali sinxron va asinxron motorlar qo’llaniladi. hozirgi paytda sanoat korxonalarida mexanizatsiyalash jarayonining tinmay rivojlanishi siqilgan havo energiyasi asosida ishlovchi konstruktiv sodda, ishlatishga qulay, yengil va yuqori ishonchli pnevmatik asboblarni qo’llanishi bilan uzviy bog’liqdir. ammo siqilgan havo ishlab chiqarishga mo’ljallangan qurilmalar juda ko’p elektr energiyani iste'mol qiladi. ko’pgina mashinasozlik korxonalarida kompressorlarning yuritmalarida sarf bo’ladigan elektr energiya korxona uchun sarf bo’layatgan umumiy electr energiyaning deyarli 20-30 % tashkil etadi. havo kompressorlari ishlash prinsipiga ko’ra hajmni qisqartirish hisobiga siqilgan havoni hosil qiluvchi (porshenli, rotatsion, vintli) va maxsus konstruksiyali parraklar o’rnatilgan ishchi g’ildirak (rotor) aylanishi natijasida hosil bo’ladigan markazdan qochma yoki …

4 / 1

, uning kirish yoki chiqish qismlarida o’rnatilgan drossellar yordamida havo oqimini rostlash va shuningdek kirish qismiga o’rnatilgan havoni yo’naltiruvchi apparatlar yordamida amalga oshirilishi mumkin. ish unumdorligi drossellar va havo oqimini yo’naltiruvchi apparatlarni qo’llab hamda tezligini mexanik uzatish qurilmalari (reduktor, variator) yordamida rostlanadigan ventilyator qurilmalarida ventilyator motorini boshqarishda elektr energiyaning qiymatini o’zgartirish yo’li bilan tezlikni rostlash elektr sxemalari ishlatilmaydi. katta quvvatli ventilyatorlarda sinxron va faza rotorli asinxron motorlar qo’llanilsa, nisbatan kichik quvvatli ventilyatorlarda esa rotori qisqa tutashtirilgan asinxron motorlar qo’llaniladi. ventilyatorlar ish unumdoligini oshirishning iqtisodiy jixatdan eng ma’quli bu motor tezligini rostlash. ventilyatorning o’zgaruvchan tok elektr yuritmalarida chastotani rostlab tezlikni boshqarish ventilyatorning quvvat koeffitsienti va fik nominal qiymatlariga teng qiymatlarda ishlashiga olib keladi. 2 - maruza. andozaviy sanoat mexanizmlarining motorini texnik sharoitlar bo’yicha tanlash reja: 1. andozaviy sanoat mexanizmlarining motorini texnik sharoitlar bo’yicha tanlash ahamiyati; 2 . andozaviy sanoat mexanizmlarining motorini texnik sharoitlar bo’yicha tanlashning asoslari. tayanch so’z va iboralar: motorning …

5 / 1

ib keladi. o’z navbatida quvvati ko’p bo’lgan motor tanlanganida esa mexanizmning iqtisodiy ko’rsatkichlari pasayishiga, uni qimmat bo’lishiga va energiyaning ko’p sarf bo’lishiga olib keladi. bu holatda elektr yritmalarning birlamchi narhi ko’payishiga, motorning fik kamayishi oqibatida energiya ko’p sarflanishiga va bundan tashqari o’zgaruvchan tokli moslamalarda quvvat koeffisiyenti yomonlashishiga sabab bo’ladi. motor quvvatini tanlashda elektr yritmaladan talab etiladigan ish rejimi bajarilishi bilan birga kerakli issiqlik rejimi va kerakli mexanik yuklamasini ta'minlovchi quvvat tanlab olinadi. shuningdek, motor quvvatini tanlashda elektr yritma yuklanmasini turg’un va o’tkinchi rejimlarida hisoblash kerak bo’ladi. buning uchun yuklanma diagrammalari quriladi. yuklanma diagrammalari deb motorning aylanish momenti, quvvati va tokining vaqt bo’yicha o’zgarish grafiklari tushiniladi: m = f1(t); p = f2(t); i = f3(t). bunda berilgan yuklanma diagrammasi asosida tanlangan motor to’la yuklanilgan bo’lib, chegaraviy qizish miqdoridan oshmasdan ishlashi kerak. bundan tashqari tanlangan motor ishga tushish vaqtini ta'minlash uchun etarli bo’lgan ishga tushirish momentiga ega va vaqtinchali o’ta yuklanishlarda ham …

Want to read more?

Download all 1 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sanoat mexanizmlari haqida ma'lumotlar"

1.1. maruzalar matni 1 - modul 1 - maruza.kirish reja: 1. fan maqsadi; 2. faning rivojlanish bosqichlari; 3. andozaviy sanoat mexanizmlarining tavsifi va vazifalari. tayanch so’z va iboralar: sanoat mexanizmlari, motor, uzatuvchi mexanizm, ish mashinasi, yuritma, andozaviy sanoat mexanizmlari, kran, lift, nasos, kompressor, ventilyator. sanoat mexanizmlarini odamlar azaldan o’z faoliyatining har xil sohalarida foydalanib kelishmoqda. umuman olganda sanoat mexanizmi quyidagi uch asosiy qismdan iborat bo’ladi: motor, uzatuvchi mexanizm va ish mashinasi. motor va uzatuvchi mexanizmning vazifasi ish mashinasini harakatlantirishdan iborat. shuning uchun ular birlashtirilib “yuritma” deb ataladi. yuritmaning eng oddiysi uy sharoitida qo’llaniladigan qo’l yuritmasi, masalan, charx, maydalagich. q...

This file contains 1 page in DOC format (4.4 MB). To download "sanoat mexanizmlari haqida ma'lumotlar", click the Telegram button on the left.

Tags: sanoat mexanizmlari haqida ma'l… DOC 1 page Free download Telegram