cho’yan olishda kechadigan asosiy fizik-kimyoviy jarayonlar

DOCX 8 pages 34.2 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 34.2 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

mavzu: cho’yan olishda kechadigan asosiy fizik-kimyoviy jarayonlar reja: 1. cho’yan haqida umumiy ma’lumot. 2. cho’yanning turlari va ularning markalanishi. 3. cho’yan ishlab chiqarish sanoati. 1. cho’yan haqida umumiy ma’lumot. choʻyan — har xil buyumlar (qozon, santexnika qurilmalari, meʼmorlik bezaklari, panjaralar va boshqalar) quyish uchun ishlatiladigan moʻrt material; temir bilan uglerod qotishmasi. oddiy (legirlanmagan) cho'yan tarkibida 2,0% dan ortiq uglerod va oz miqdorda doimiy qoʻshilmalar — kremniy, marganets, fosfor va oltingugurt boʻladi. tarkibida legirlovchi elementlar — xrom, nikel, molibden, mis, alyuminiy va boshqa, shuningdek, 2% dan ortiq marganets hamda 4% dan ortiq kremniy boʻlgan ch. legirlangan (maxsus) cho'yan deyiladi. cho'yan kulrang, oq va oraliq turlarga boʻlinadi. kulrang choyanda uglerod erkin holatda — bodroqsimon, plastinkasimon yoki sharsimon grafit tarzida, oq cho'yanda uglerodning qammasi yoki juda koʻp qismi temir karbidi gʻe3s — sement holida, oraliq cho'yanda esa uglerodning bir qismi sementit va bir qismi grafit holida boʻladi. kulrang cho'yan tarkibidagi grafitning shakliga koʻra, …

2 / 8

'yan bch (kch) harflari va ketmaket keladigan ikki son bilan belgilanadi, mac, bch504 da bch (kch) harflari ("bolgʻalanuvchan choʻyan", ruscha "kovkiy chugun" soʻzlarining birinchi harflari) cho'yanning bolgʻalanuvchanligini, 50 soni choʻzilishdagi mustahkamlik chegarasini, 4 soni esa nisbiy uzayishini (% qisobida) bildiradi. cho'yanlar temir rudalari va polimetall rudalaridan metallurgiya pechlari (domna pechi, elektr pechlar) da ishlab chiqariladi. pechlarda kulrang va oq cho'yanlardan tashqari, ferroqotishmalar deb ataladigan cho'yanlar x.am olinadi; bunday cho'yanlar tarkibida kremniy va marganets miqdori odatdagi cho'yanlardagiga qaraganda ancha koʻp boʻladi. https://uz.wikipedia.org/wiki/nikel https://uz.wikipedia.org/wiki/temir_rudalari https://uz.wikipedia.org/wiki/rus_tili https://uz.wikipedia.org/wiki/aluminiy https://uz.wikipedia.org/wiki/mis mashinasozlikda cho'yanning quyidagi turlari katta ahamiyatga ega. alyuminiy cho'yan — tarkibida alyuminiy miqdori koʻp boʻlgan ch., u olovbardosh va korroziyabardosh, elektrotexnikada magnitmas material sifatida ishlatiladi. antifri ksion cho'yan — yeyilishga chidamli cho'yan, podshipniklar va boshqa ishqalanuvchi detallar tayyorlash uchuy ishlatiladi. i yeye i qbardosh cho'yan — temperatura koʻtarilganda mustahkamligi uncha pasaymaydi; yukrri temperaturada ishlaydigan cho'yan armaturalar va boshqa buyumlar tayyorlash uchun ishlatiladi. olovbardosh cho'yan — …

3 / 8

di, katta yuk (kuch) tushadigan detallar tayyorlash uchun ishlatiladi. magnitmas cho'yan — asosi austenit boʻlgan koʻp legirlangan cho'yan; magnit kirituvchanligi juda kichik boʻladi; asosan, elektrotexnikada ishlatiladi. choʻyan tova choʻyan — temirning uglerodli qotishmasi (c 2,14 % dan koʻp). uglerod choʻyan tarkibida sementit va grafit koʻrinishida boʻlishi mumkin. tarkibidagi grafit shakli va sementit miqdoriga qarab quyidagi turlarga boʻlinadi: oq, kulrang, bolgʻalanuvchan va mustahkamligi yuqori choʻyanlar. choʻyan moʻrt jismdir. cho'yan - bu temir va ugleroddan tashkil topgan temir-uglerod qotishmasi bo'lib, uning tarkibida 2,14% dan 6,67% gacha uglerod (c) bo’ladi. choʻyan — har xil buyumlar (qozon, santexnika qurilmalari, meʼmorlik bezaklari va boshqalar) quyish uchun ishlatiladigan temir bilan uglerod qotishmasidir. oddiy (legirlanmagan) cho’yan tarkibida 2,0% dan ortiq uglerod (c) va oz https://uz.wikipedia.org/wiki/sementit https://uz.wikipedia.org/wiki/grafit https://uz.wikipedia.org/wiki/grafit https://uz.wikipedia.org/wiki/sementit https://uz.wikipedia.org/wiki/uglerod https://uz.wikipedia.org/wiki/qotishma https://uz.wikipedia.org/wiki/uglerod https://uz.wikipedia.org/wiki/temir https://uz.wikipedia.org/wiki/fayl:pfanne_(gusseisen).jpg miqdorda doimiy qoʻshilmalar — kremniy, marganets, fosfor va oltingugurt boʻladi. tarkibida legirlovchi elementlar — xrom, nikel, molibden, mis, alyuminiy va boshqa, shuningdek, 2% dan …

4 / 8

uda qattiqdir. 2. kulrang cho‘yan, (quyish cho‘yani) - bunday cho‘yanlarda uglerod erkin xolda, ya’ni grafit tarzda bo‘ladi. kulrang cho‘yan oquvchan, qotganda xajmi ham kisqaruvchan, suyuqlanish temperaturasi past, kesib ishlashuvi qotishmalardir. lekin bu cho‘yan po‘latlarga nisbatan ancha mo‘rt kulrang cho‘yan sikilishga tebranma kuchlarga ancha yaxshi qarshilik ko‘rsatadi. kulrang cho‘yanlarni yuzlari kulrang tusda bo‘ladi. gostga ko‘ra ularning asosiy markalari kuyidagilardan iborat. ferruntli cho‘yan sch 00. ferruntli - perlitli cho‘yan sch 12-28 perlit - ferritli cho‘yan sch 15-32 perlitli cho‘yan sch 18-36, sch 21/40, sch 24-44, sch 28-48, sch 32-52 3. puxtaligi yuqori cho‘yan. bunday cho‘yanlarning strukturalari perlit bilan sharsimon mayda grafit donalaridan iborat bo‘ladi. bunday cho‘yan olish uchun amalda sariq cho‘yanni qolipga o‘uyish oldidan unga ozgina magniy qo‘shiladi. natijada ajralib chiqqan grafit shar shakliga kiradi. bunday cho‘yanning quyidagi markalari bor. vch 45-0, vch 50-2,5 vch 50-2, vch 45-5, vch 40-10 4. bolg‘alanuvchan cho‘yan. bolg‘alanuvchan cho‘yan. oq cho‘yan quymasini uzoq vaqt (3-4 kun) …

5 / 8

lrang cho‘yanga qaraganda biroz plastik bo‘lgani uchun berilgan. bolg‘alanuvchi cho‘yanni ba’zi markalari quyidagicha: ferritli cho‘yan kch 37-12, kch 35-10, kch 33-8, kch 30-6 perlitli cho‘yan kch 20-3, kch 35-4, kch 30-3: bolg‘alanuvchan ekanligini ko‘rsatadi. 3. cho’yan ishlab chiqarish sanoati. domna pechi 8-10 yil davomida uzluksiz ishlovchi pech bo‘lib, o‘rtacha hajmi 2000-3000 bo'ladi. domna pechining ichki devori mustahkam g‘ishtdan terilib, sirtidan 15-20 mm.li po’lat list bilan qoplanadi. pechning o'tga chidamli g 'isht terilmalari chidamliligini oshirish maqsadida (pech balandligining 3/4 qismida) sovitish trubalari o'rnatilgan bo‘lib, ularda sovuq suv aylanib turadi. domna pechining asosiy jarayonlari. cho'yan ishlab chiqarish xususiyatlari keling, yuqori o'choq jarayonida koksning roli haqida gapiraylik. keling, ushbu metallurgiya ishlab chiqarishining mohiyatini batafsil ko'rib chiqaylik. bugungi kunda temir va po'lat yuqori o'choq jarayoni yordamida ishlab chiqariladi, bunda pech muhim komponent hisoblanadi. birlik xususiyatlari qurilmaning xususiyatlarini, uning maqsadini ko'rib chiqing. domna pechining asosiy jarayonlari koksni eritish bilan bog'liq. bu atmosfera kislorodisiz ko'mirni k …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "cho’yan olishda kechadigan asosiy fizik-kimyoviy jarayonlar"

mavzu: cho’yan olishda kechadigan asosiy fizik-kimyoviy jarayonlar reja: 1. cho’yan haqida umumiy ma’lumot. 2. cho’yanning turlari va ularning markalanishi. 3. cho’yan ishlab chiqarish sanoati. 1. cho’yan haqida umumiy ma’lumot. choʻyan — har xil buyumlar (qozon, santexnika qurilmalari, meʼmorlik bezaklari, panjaralar va boshqalar) quyish uchun ishlatiladigan moʻrt material; temir bilan uglerod qotishmasi. oddiy (legirlanmagan) cho'yan tarkibida 2,0% dan ortiq uglerod va oz miqdorda doimiy qoʻshilmalar — kremniy, marganets, fosfor va oltingugurt boʻladi. tarkibida legirlovchi elementlar — xrom, nikel, molibden, mis, alyuminiy va boshqa, shuningdek, 2% dan ortiq marganets hamda 4% dan ortiq kremniy boʻlgan ch. legirlangan (maxsus) cho'yan deyiladi. cho'yan kulrang, oq va oraliq turlarga boʻ...

This file contains 8 pages in DOCX format (34.2 KB). To download "cho’yan olishda kechadigan asosiy fizik-kimyoviy jarayonlar", click the Telegram button on the left.

Tags: cho’yan olishda kechadigan asos… DOCX 8 pages Free download Telegram