вариация кўрсаткичлари

DOC 107,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1355396400_40944.doc www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz режа: 1. вариация кўрсаткичлари тўғрисида тушунча ва уларни қўллаш зарурияти. 2. вариация кўрсаткичлари ва уларни ҳисоблаш тартиблари. 3. дисперсион таҳлилни қўллаш зарурияти. вариация кўрсаткичлари тўғрисида тушунча ва уларни қўллаш зарурияти ўртача миқдор бир–биридан тафовутда бўлган алоҳида миқдорларни умумлаштирилиб тавсифласа–да, лекин ўзига нисбатан алоҳида миқдорларнинг қанчалик тафовутда эканлиги, у тафовутнинг қанчалик катта–кичиклигини ифодалай олмайди. ваҳоланки, ўртачанинг реал қийматига эга бўлиши бевосита алоҳида миқдорлар ўртасидаги тафовутга боғлиқ. агар алоҳида миқдорлар ўртасидаги тафовут (ўзгарувчанлик) қанча кичик бўлса, улар асосида ҳисобланган ўртача шунча реал бўлади ва аксинча, улар ўртасидаги тафовут қанча катта бўлса, улар асосида ҳисобланган ўртача шунчалик ишончсизроқ, ҳақиқатдан узоқроқ, бўлади. масалан: 1 қ 59 30 қ --------------- - уртача реал эмас. 2 29 қ 31 30 қ --------------- - хакикатга якин 2 демак ижтимоий ҳодисаларни таҳлил қилишда фақатгина умунлаштирувчи кўрсаткич – ўртача миқдорни ҳисоблаш билан чекланмасдан, балки шу ўртачадан алоҳида миқдорларнинг қанчалик тавофутда эканини ҳам таҳлил қилиш лозим. …

орнинг иккита четги ҳадларига асосланганлиги сабабли айрим ҳолларда ўзгарувчанликни нотўғри таърифлаши мумкин. ўртача мутлоқ тафовут (d) алоҳида миқдорлар билан уларнинг ўртача миқдори ўртасидаги фарқларнинг тўпламдаги бирликлар сони йиғиндинисига бўлган нисбат натижасидир. дисперсия алоҳида миқдорлар билан уларнинг ўртача миқдори ўртасидаги фарқлар квадратининг тўпламдаги бириклар сони йиғиндисига бўлган нисбат натижасидир. агар дисперсияни квадрат илдиздан чиқарсак, у ҳолда ўзгарувчанлик ҳақиқий даражаси келиб чиқади. бу кўрсаткич ўртача квадратик тавофут деб аталади. шуни қайд қилиш лозимки, ўрганилаетган ҳодиса қандай бирикларда (мутлоқ миқдордами, пулдами, натура ёки шартли натурадами) ифодаланган бўлса, ўртача квадратик тафовут ҳам шундай бирикларда ифодаланади. бу эса турли хилдаги ҳодисалар ўзгарувчанлигини қиёсий таҳлил қилишга имкон бермайди. вариация коэффициенти (() ўртача квадратик тафовутнинг (() ўртача миқдорга (х) бўлган нисбат натижасига тенг. бу коэффициент қиймати, агар у фоизда ифодаланган бўлса 0 билан 100 орасида ётади. у 0 га қанча яқин турса, ўзгарувчанлик шунча кучсизлилидан ва қанчалик 100 га яқинлашса, шунчалик ўзгарувчанликнинг кучлилигидан далолат беради. вариация коэффиентини …

сидаги тафовутга умумий ишонч баҳоси берилади. 2. бир ёки бир неча омилларнинг ўз таъсири бўйича умумий ишонч баҳо аниқланади. 3. жуфт ўртачалар орасидаги хусусий тафовутга баҳо берилади. дисперсион таҳлилнинг принципиал тархи қуйидагича: · бирликлар ўртасидаги тафовутнинг асосий манбалари, уларнинг таъсир кучларини аниқлаш; · умумий тафовутга таъсир қилувчи омиллар бўйича эркин ўзгарувчан бириклар сонини аниқлаш (число степеней свободў); · тегишли дисперсияни аниқлаш, уларнинг таҳлили асосида “нол”га баравар гипотезани тасдиқлаш ёки рад этиш. кузатилаётган натижавий белгилардаги умумий тавофут ((2ум) иккита тафовутга бўлинада: бевосита гуруҳлаш белгисига боғлиқ бўлган вариациаларни тавсифловчи тафовут, яни гуруҳлараро дисперсия ((2гр) ва бевосита гуруҳлаш белгисига боғлиқ бўлмаган тафовут, яъни гуруҳлар ичидаги ёки қолдиқ дисперсия ((2қ). бу дисперсиялар ўртасида қуйидагича боғланиш мавжуд: (2ум қ (2гр қ (2қ ; (2гр қ (2ум - (2қ; (2қ қ (2ум - (2гр. дисперсион таҳлилда олдида фақатгина битта вазифа: гуруҳлар ўртачалари орасидаги тафовут сабабига умумий ишонч баҳосини бериш вазифаси туради. вариация курсаткичлари № курсаткичлар белги-лаш …

уртасидаги тафовутни асосий манбааларини, уларнинг таъсир кучларини аниклаш; 2) умумий тафовутга таъсир килувчи омиллар буйича эркин узгарувчи бирликлар сонини; 3) тегишли дисперсияларни аниклаш, уларнинг тахлили асосида “нолга баравар гипотеза” ни тасдиклаш ёки рад этишни амалга оширишдан иборат. дисперсиянинг турлари ва уларни хисоблаш тартиби. кузатилаётган натижавий белгилардаги умумий тафовут 2 та тафовутга булинади: 1. (2гр – бевосита гурухлаш белгисига боглик булган вариацияларни тавсифловчи тафовут. бу урганилаётган омилнинг таъсир кучини ифодалайди. 2. (2 к – бевосита гурухлаш белгисига боглик булмаган тафовут. яъни гурухлар ичидаги ёки колдик дисперсия. демак, (2ум қ (2гр қ (2к формула дисперсион тахлилни куриб чикамиз. мисол. чорвачиликда сигирлардан согиб олинган йиллик сут микдори билан хар бир бош сигирга тугри келадиган йиллик ем харажати уртасидаги маълумот берилган. бошлангич маълумотлар жадвали. бир бош сигирга тугри келган йил-лик ем харажати сигирлар буйича согиб олинган сут (хij) жами ( х уртача согил-гани х1 iғj ц (ni) 1 2 3 4 5 32 30.2 …

бир-бири билан ёйишиб кетган деган тахминга олиб келади. статистикда тахмин «нолга баравар гипотеза» деб юритилади. агар бу гипотеза тугри булиб чикса, у холда омил белгининг натижавий белгига булган таъсири нолга тенг булади. юкоридаги тахминни тугри ёки нотугри эканини билиш учун дисперсиялар хисобланади (nқ12 – x( лар сони) формула квадратлар жадвалини тузамиз. бир бош сигирга тугри келган йиллик ем харажати сигирлар буйича согиб олинган сут (хij) жами ( х (цент) 1 2 3 4 5 32 912.04 729 030.41 918.09 835.21 4424.75 2052.25 34 998.56 1056.25 1014.61 - - 3072.42 32 36 1095.61 841 1156 1218.01 - 4310.62 32.75 жами 3006.21 2626.25 3204.02 2136.10 835.21 11807.79 41000.25 141000.25 1. (2ум қ 11807.79 - --------------- қ 11807.79 – 11750.02 қ 57.77 12 бу дисперсия айрим сигирлардан согиб олинган сут билан жами сигирлардан согиб олинган сут согими уртасидаги тафовут квадратининг йигиндисига тенг булиб, факатгина битта омил таъсирига эмас, балки бошка тасодифий омиллар таъсирига …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "вариация кўрсаткичлари"

1355396400_40944.doc www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz режа: 1. вариация кўрсаткичлари тўғрисида тушунча ва уларни қўллаш зарурияти. 2. вариация кўрсаткичлари ва уларни ҳисоблаш тартиблари. 3. дисперсион таҳлилни қўллаш зарурияти. вариация кўрсаткичлари тўғрисида тушунча ва уларни қўллаш зарурияти ўртача миқдор бир–биридан тафовутда бўлган алоҳида миқдорларни умумлаштирилиб тавсифласа–да, лекин ўзига нисбатан алоҳида миқдорларнинг қанчалик тафовутда эканлиги, у тафовутнинг қанчалик катта–кичиклигини ифодалай олмайди. ваҳоланки, ўртачанинг реал қийматига эга бўлиши бевосита алоҳида миқдорлар ўртасидаги тафовутга боғлиқ. агар алоҳида миқдорлар ўртасидаги тафовут (ўзгарувчанлик) қанча кичик бўлса, улар асосида ҳисобланган ўртача шунча реал бўлади ва аксинча, улар ўртасидаги тафовут қанча...

Формат DOC, 107,0 КБ. Чтобы скачать "вариация кўрсаткичлари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: вариация кўрсаткичлари DOC Бесплатная загрузка Telegram