hasharotlarning ichki tuzilishi

PPTX 2.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1681119980.pptx /docprops/thumbnail.jpeg hasharotlarning ichki tuzilishi pptx hasharotlarning ichki tuzilishi reja: ovqat hazm qilish organlari sistemasi nafas olish sistemasi qon aylanish sistemasi ayirish sistemasi nerv sistemasi va sezgi organlari hasharotlarning ovqat hazm qilish sistemasi hasharotlarning ovqat hazm qilish sistemasi halqum, qizilo‘ngach, muskulli oshqozon, haqiqiy oshqozon, ingichka ichak, yo‘g‘on ichak, to‘g‘ri ichakdan tashkil topgan bo‘lib, anal teshigi bilan tugaydi. ba’zi hasharotlarda qizilo‘ngach kengayib yoki bir tomonga bo‘rtib chiqib, jig‘ildon hosil qiladi. oldingi ichak halqum, qizilo‘ngach, jig‘ildon va muskulli oshqozonni o‘z ichiga oladi. haqiqiy oshqozon o‘rta ichakni tashkil etadi. orqa ichak o‘rta ichakdan anal teshigigacha bo‘lgan qismni tashkil etadi. ovqat hazm qilish sistemasi organlari orasida eng ingichka va uzuni qizilo‘ngach bo‘lsa, eng yo‘g‘oni va kengi haqiqiy oshqozondir. ayrim hasharotlar ichagining diametri bir xilda bo‘ladi. ularning uzunligi har xil hasharotlarda turlicha. masalan, yirtqich hasharotlarning ovqat hazm qilish sistemasi o‘simliklar shirasini so‘ruvchilarnikiga qaraganda kaltaroq bo‘ladi. shu bilan birga chigirtkalar o‘simliklar bilan oziqlansa ham ichaklari kalta, …

moddalarni parchalovchi fermentlar ishlab chiqaradi, ular ovqat hazm qilishda katta rol o‘ynaydi. so‘lak bilan birga o‘simliklarga yuborilgan modda xartum sanchilgan joyda shish va g‘urra hosil bo‘ladi. bu o‘simlik shirasining xartum sanchilgan joyga kelishini tezlashtiradi. halqum bo‘shlig‘ida oziq modda so‘lak bilan aralashadi. qizilo‘ngach orqali oziq ichakka o‘tadi, u yerda oziq vaqtincha to‘planib turishi ham mumkin. bu joy jig‘ildon qismi bo‘lib, oziqning jig‘ildonga va undan oshqozonga o‘tishini sfinkter nomli halqasimon muskullar tartibga solib turadi. oziq oshqozonga tushishidan avval muskulli oshqozonga tushadi. og‘iz apparati kemiruvchi tipda bo‘lgan hasharotlarda muskulli oshqozon yaxshi rivojlangan. bu oshqozon oziqning haqiqiy oshqozonga o‘tishini tartibga soladi. muskulli oshqozonda ham so‘lak bilan oziq aralashishi davom etadi. muskulli devorlarning tez qisqarishi tufayli undagi xitin tishchalar yordamida oziq yanada maydalanadi. o‘rta ichak silindrsimon shakldagi qisqa naychadan iborat. bu naychaning boshlang‘ich qismida kalta o‘simtalar bo‘ladi, ayrim hollarda esa hajmi kattalashib, buramalar hosil qiladi. o‘rta ichakda ovqat hazm bo‘lish va hazm bo‘lgan ovqatning surilish …

. pardaning ikki tomonidagi osmotik bosim turlicha bo‘lganidan bu mahsulotlar peritrofik parda orqali ichak devoriga o‘tib so‘riladi. oshqozonda oziq moddalar ko‘pincha neytral holda, ichidagi ph muhiti dan 9 gacha bo‘lishi mumkin. oqsillar, yog‘lar, qand moddalari shu yerda o‘zlashtiriladigan shaklga aylanib, qonga o‘tadi. orqa ichak tomirlari yoni hasharotlarning chiqarish ichagiga ochilgan joyidan boshlanadi, uning ichki yuzasi xitindan iborat parda bilan qoplangan bo‘lib, ingichka, yo‘g‘on va to‘g‘ri ichakka bo‘linadi. orqa ichakda ovqat hazm bo‘lmaydi va so‘rilmaydi, u yerda faqat ortiqcha suv so‘riladi. uning vazifasi tezak to‘plash va uni ma’lum shaklga aylantirishdan iborat. hasharotlar orqa ichagining uchida ayrim vaqtda anal bezlari bo‘ladi. ular faqat hazm qilishda ishtirok etmay, balki himoya vazifasini ham bajaradi. ichak muskullarining qisqarishi tufayli oziq ichak bo‘ylab harakatlanadi, hazm bo‘lmagan qismi anal teshigidan chiqarib yuboriladi. ayrim yirtqich hasharotlarda (xonqizi – coccinellidae, oltinko‘z – chrysopidae) oziq maxsus usulda ichakdan tashqarida hazm bo‘ladi, bunga «ekstraintestinal» hazm bo‘lish deyiladi. bunda hasharot oziq ustiga …

inlaydi va oziqni hazm bo’lishini ta’minlaydi.keyingi ichak yo’g’on va to’g’ri ichakka bo’inib, to’g’ri ichak kengayib kloakani hosil qiladi. keyingi ichakda rektal bezlar joylashgan ovqat hazm qilish sistemasi hasharotlarning qon aylanish sistemasi hasharotlarning qon aylanish sistemasi ochiq bo‘ladi. qonni tananing yelka tomoniga joylashgan yurak harakatga keltiradi va u yelka qon tomiri deb ataladi. yelka qon tomiri ko‘p hollarda 5–8 ta, ayrimlarida 13 ta kameradan iborat bo‘ladi. kameralar birbiri bilan klapanlar orqali ajralgan. ular qonning oldingi kameradan orqa kameraga qaytishiga yo‘l qo‘ymaydi. yurakning orqa tomonidagi eng keyingi kamerasi berk bo‘ladi. yelka qon tomiri hasharotning qorin qismidan ba’zan ko‘krak tomoniga ham o‘tishi mumkin. bu yerda u aortaga aylanadi. tomir qisqa muskullar yoki biriktiruvchi to‘qima bilan tana tergitlariga birikadi, ostki tomonidan esa parda, ya’ni perikordial diafragma bilan ajralib turadi. bu parda uchburchak shakldagi qanotsimon muskullar to‘plamidan iborat. yelka qon tomiri har qaysi kameraning ikki yon tomonidagi bittadan teshik – ustitsalar bo‘lib, ularda ichiga qaragan …

harakatlanadi. keyinchalik orqa tomonga ko‘tarilib, perikardial sinusga o‘tadi va teshikcha orqali yana yurakka qaytadi. hasharotlar qoni – gemolimfasi hujayralararo suyuq modda – gemop lazma bilan shaklli elementlar – gemosit hujayralardan tashkil topgan. ularning rangi har xil, rangsizdan to qizilgacha va hatto ko‘kimtir rangda ham bo‘ladi. ularning rangi tarkibidagi pigmentlarga bog‘liq. plazmada anorganik tuzlar, oziq moddalar, fermentlar, gormonlar, pigmentlar va 75–90% gacha suv bo‘ladi. gemositlar qon to‘qimasining hujayralari bo‘lib, shakli, yirikmaydaligi va soni turlicha bo‘ladi. hasharot qonining vazifasi oziq moddalarni va ichki organlardan ajralib chiqadigan sekretni to‘qimalarga olib borish va parchalangan moddalarni olib ketishdan iborat nafas olish sistemasi bu jarayon hasharotlarning yaxshi rivojlanishi uchun juda muhim bo‘lib, nafas olishda organizm uchun o‘ta zarur bo‘lgan energiya ajraladi va hujayralardagi moddalarni bir turdan ikkinchi turga aylantiradi. energiya hujayralar, tana organlari hosil bo‘lishida va hasharotning harakatlanishida muhim ahamiyatga ega. hasharotlarda kislorodni qabul qilish va karbonat angidrid gazini chiqarish jarayoni nafas olish deb ataladi. nafas …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "hasharotlarning ichki tuzilishi"

1681119980.pptx /docprops/thumbnail.jpeg hasharotlarning ichki tuzilishi pptx hasharotlarning ichki tuzilishi reja: ovqat hazm qilish organlari sistemasi nafas olish sistemasi qon aylanish sistemasi ayirish sistemasi nerv sistemasi va sezgi organlari hasharotlarning ovqat hazm qilish sistemasi hasharotlarning ovqat hazm qilish sistemasi halqum, qizilo‘ngach, muskulli oshqozon, haqiqiy oshqozon, ingichka ichak, yo‘g‘on ichak, to‘g‘ri ichakdan tashkil topgan bo‘lib, anal teshigi bilan tugaydi. ba’zi hasharotlarda qizilo‘ngach kengayib yoki bir tomonga bo‘rtib chiqib, jig‘ildon hosil qiladi. oldingi ichak halqum, qizilo‘ngach, jig‘ildon va muskulli oshqozonni o‘z ichiga oladi. haqiqiy oshqozon o‘rta ichakni tashkil etadi. orqa ichak o‘rta ichakdan anal teshigigacha bo‘lgan qismni tashkil etad...

PPTX format, 2.0 MB. To download "hasharotlarning ichki tuzilishi", click the Telegram button on the left.

Tags: hasharotlarning ichki tuzilishi PPTX Free download Telegram