hayvonot olami

DOC 118.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1363881298_42753.doc hayvonot olami www.arxiv.uz reja: 1. sodda hayvonlar tipi vakillarining tuzilishi va hayoti. 2. umurtqasiz hayvonlar vakillarining xilma-xilligi. 3. umurtqali hayvonlar vakillarining xilma-xilligi va yashash muhitiga moslanishi. 4. hayvonot olamining tabiatdagi va inson hayotidagi ahamiyati. 5. hayvonot olamini muhofaza qilish. yer yuzida hayvonot olami ham o`simliklar singari tarqalgan. ularning shimoliy muz qutblaridan tortib janubiy kengliklargacha, shuningdek, cho`l, dasht, tog` zonalarida ham uchratish mumkin. hayvonot olami juda ham xilma-xildir. hozirgi paytda yer yuzida 1500 mingdan ortiq hayvon turlari ma`lum. hayvonlarning xilma-xillig, tuzilishi, xulq-atvori, ko`payishi, rivojlanishi, kelib chiqishi, tabiatda va inson hayotidagi rolini o`rganadigan fan zoologiya deb ataladi. hayvonlar bilan osimliklar murrakkab tuzilishga ega bolib ularning umumiy oxshashlik tomonlari xam bor. masalan: ularning xar ikkalasi xam xujayralardan tuzilgan ikkalasi xam oziqlanadi osadi rivojlanadi kopgina xayotiy jarayonlari xam juda oxshash ketadi. bularning xammasi hayvonlar bilan osimliklar birbiriga qarindosh ekanligini, ular bir negizdan tarqalganligini ko`rsatadi. lekin shu bilan birga ular o`rtasida katta farqlar xam …
2
. ular hamma yerda: chuchuk va sho`r suvda, ham tuproqlarda, hovuz, ariq, ko`lmak suvlarda, dengiz va okeanlarda, ba`zi vakillarini hatto hayvon va odam organiznida ham uchratish mumkin. bir hujayrali yoki sodda hayvonlarning tanasi tashkil etadigan xujayralarni ko`p xujayralardan farqi shundaki, u bitta xujayradan iborat bo`lsa xamki murakkab tuzilishga ega bo`lib, murakabligi xujayra ayrim qisimlarining deferinsiallanganligi ularning har xil funksiyalari bajarishga layoqatlanganligidandir. xujayraning ba`zi qismlari xarakatlantirish vazifasini bajarsa, ba`zilari ovqat qabul qilish yoki ovqat hazm qilishga, boshqalari esa ortiqcha suvni va dissimilyasiya mahsulotlarini hujayradan chiqarib yuborishga moslashgan. hujayraning ixtisoslashgan bu qismlari organella yoki organoidlar deb ataladi. buni uning tipik vakili bo`lgan infuzoriya hujayrasida ko`rish mumkin. hujayra tarkibida bir yoki bir nechta yadro, protoplazma, vakuollar bo`ladi. jinssiz ko`payganda infizoriya hujasrasidagi yadro ikkiga bo`linadi. undan ikkita yangi organizm hosil bo`ladi. eng sodda hayvonlar jinssiz va jinsiy yo`llar bilan ko`payadi. lekin ularda jinsiy ko`payishga nisbatan jinssiz ko`ayish ko`p uchraydi. buning yana bir isboti shuki …
3
garuvchi degan manoni bildirib, u hamisha o`z shaklini o`zgartirib turadi. amyobaning hujayrasida yadro, protoplazma va ovqat hazm qilish vakuolasi bor. tana tuzilishi sodda, yolg`on oyoqlar chiqarib bir joydan ikkinchi joyga harakat qiladi.bu vaqtda ular oziqni o`rab olib, ovqat hazm qilish vakuoli hosil bo`ladi ba uning vositasida oziqlanadi. amyoba butun tanasining yuzasi bilan nafas olib, suvda erigan kislorod protoplazmaga sizib o`tadi. umurtqasiz hayvonlar tipi vakillarining tuzilishi. kovakichlilar tipi. kovakichlilar tuban darajada tuzilgan ko`p hujayralilarning eng xarakterli tiplaridan biridir. kovakichlilarning o`ziga xos belgilari quyidagilar: 1. kovakichlilar radial-nursimon simmetriyali tuzilishga ega. masalan, uning vakili gidra tanasidan tik o`q o`tkazilsa, uning paypasligichlari bu o`q atrofida xuddi har tomonga taralgan yorug`lik nuri singari joylashadi. buni nursiomn simmetriya dub ataladi. 2. kovakichlilar tipi vakillarining tanasi ikki qavatli tuzilishga ega. kovakichlilarning tipik vakili - gidra. gidra chuchuk suvlarda yashaydi. uning tanasi ikki qavatdan: tashqi ektoderma, ichki entodermadan iborat. halqali chuvalchanglar tipi. bu tip umrtqqasiz hayvonlar bo`limida ancha …
4
am beradi. ana shu kalta, siyrak tuklarning bo`lishi halqali chuvalchanglar tipiga xos xususiyatdir. halqali chuvalchanglarda qon aylanish sistemasi yaxshi ruvojlangan asab sistemasi xam ancha yaxshi taraqqiy etgan. umuman xalqali chuvalchanglar aktib ovqatlanish xususiyatiga ega bo`lgan ancha rivojlangan hayvonlardan hisoblanadi. bo`g`imoyoqlilar tipi. bo`g`imoyoqlilar tipi umrtqasiz hayvonlar ichida yuksak tuzilishga ega bo`lganligi bilan xarakterlanadi.bu tipning vakillari butun hayvonot olamining ichidan 2 qismini tashkil qiladi. agar yer yuzidagi butin hayvonlar soni 1,5 mln dan ortiq bo`lsa, shuning 1mln dan ko`prog`i bo`g`imoyoqliylarga to`g`ri keladi. bo`g`imoyoqlilar xilma-xil, yer yuzasining hamma yerida; dengiz va okeanlarda, quruqlikda, o`rmon, cho`l va tog`larda keng tarqalgan. bu ularning ancha taraqqiy etgan tip ekanligini ko`rsatadi. xush, bo`g`imoyoqlilarning bunchalik xilma-xil va ko`p bo`lishiga, turli sharoitga moslashib olishiga va yer yuzasida keng tarqalishiga sabab nima degan haqli msavol tug`ladi. buning sababi quyidagilardir: 1.tanasini qoplag`ch bilan qoplanganligi. hashoratlar sinfining butun tanasi xitinli kutikula bilan qoplangan. xitinli kutikula qattiqligidan tashqari, tanasidan ortiqcha suvni bug`lanishiga yo`l …
5
rotlarda sezgi organlari va asab sistemasi yaxshi rivojlangan. ularning harakatchanligi va aktiv ravishda oziqlanishi shu organlarning rivojlanishiga bog`liq. bo`g`imoyoqlilarning tuzilishida tana bo`shlig`ining mavjudligi, qon tomirlar sistemasining tutashmagan (ochiq) bo`lishi, tanasining sirtdan segmentlarga bo`linganligi bo`g`imoyoqlilar uchun xos belgilardir. bularning hammasi bo`g`imoyoqlilarning ancha rivojlanganligi va shuning uchun ham yer yuzida keng tarqalganligi, turlarining ko`pligi va xilma-xil bo`lishini ko`rsatadi. hashoratlar sinfi. bo`g`imoyoqlilar tipining eng katta va xarakterli sinfi hisoblanadi. hashorotlar yer yuzasida keng tarqalgan. ularni eng shimoliy kenglikdan tortib ekvatorgacha bo`lgan xilma-xil zonalarda, qisman dengiz va okeanlarda uchratish mumkin. tabiiyki, ularning yer yuzi bo`ylab bunday keng tarqalishiga sabab, ularning xitinli skelet qoplag`ichi; bo`g`imli oyoqlar va muskullar borligi sabab bo`lgan. tanasining tuzilishi.hashoratlarning o`ziga xos xususiyati shundaki, ularning tanasi uch qismga; bosh, ko`krak va qorin qismlarga bo`lingan. bosh hamma hashorotlar uchun xos bo`lgan qismdan iborat bo`lib, unda og`iz va sezgi organlari joylashgan. bunga may qo`ng`izining bosh tuzilishi misol bo`ladi. qo`ng`iz boshining ikki yonida bir juft …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "hayvonot olami"

1363881298_42753.doc hayvonot olami www.arxiv.uz reja: 1. sodda hayvonlar tipi vakillarining tuzilishi va hayoti. 2. umurtqasiz hayvonlar vakillarining xilma-xilligi. 3. umurtqali hayvonlar vakillarining xilma-xilligi va yashash muhitiga moslanishi. 4. hayvonot olamining tabiatdagi va inson hayotidagi ahamiyati. 5. hayvonot olamini muhofaza qilish. yer yuzida hayvonot olami ham o`simliklar singari tarqalgan. ularning shimoliy muz qutblaridan tortib janubiy kengliklargacha, shuningdek, cho`l, dasht, tog` zonalarida ham uchratish mumkin. hayvonot olami juda ham xilma-xildir. hozirgi paytda yer yuzida 1500 mingdan ortiq hayvon turlari ma`lum. hayvonlarning xilma-xillig, tuzilishi, xulq-atvori, ko`payishi, rivojlanishi, kelib chiqishi, tabiatda va inson hayotidagi rolini o`rganadigan fan zoolo...

DOC format, 118.0 KB. To download "hayvonot olami", click the Telegram button on the left.

Tags: hayvonot olami DOC Free download Telegram