halqali chuvalchanglar (annelida) echiura va sipuncula tiplari

ZIP 20 pages 119.5 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 119.5 KB

File type ZIP

Pages 20

Updated Jun 2026

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

halqali chuvalchanglar (annelida) echiura va sipuncula tiplari reja: 1. halqali chuvalchanglar (annelida) umumiy tavsifi. 2. koâp tuklilar (polychaeta) sinfi vakillari tuzilishi va hayoti. 3. belbogâchalilar (clitellata) taksoni. kam tuklilar (oligochaeta) sinfi vakillari va tarqalishi. 4. zuluksimonlar(hirudinomorpha) sinfi vakillari va tarqalishi. 5. belbogâchalilar (clitellata) filogeniyasi. 6. halqalilar filogeniyasi va evolyutsiyasi. 7. echiura va sipuncula tiplari vakillari xilma-xilligi va filogeniyasi. halqali chuvalchanglar (annelida) umumiy tavsifi. halqali (appelida) chuvalchanglar dengiz,chuchuk suvlarda va quruqlikda tarqalgan. halqali chuvalchanlarningning yer yuzida 12000 turi uchraydi. bularni vakillari filtrlovchilar, balchiqxoârlar, tuproqda yashovchilar, oâsimlikxoârlar kabi ekalogik guruhlarga boâlib, ekalogik guruxlarga boâlinib, kattaligi 1 necha mm keladigan mikroskopik turlaridan tortib, uzunligi 3m keladigan gigant formalari ham uchraydi. koâp tuklilar 8000, kam tuklilar 3500, zuluklar 500 ta turni birlashtiradi. halqali chuvalangchanglar dengizlarda, chuchuk suvlarda va tuproqda yashaydi. ular tanasi birin â ketin joylashgan aniq halqalar â boâgâimlarga boâlingan. shuning uchun ham ularni halqali chuvalchanglar deb aytiladi. bu tip 2 ta egizak …

2 / 20

rfazida (florida) 1m2 bentosda 37 ta turi, 13425 individi uchraydi. suv osti qoyalari va mollyuskalar chigâanogâini parmalab yashaydiganlari ham bor. polixetalar oârtacha kattalikda, uzunligi 10 sm gacha, diametri 2-10mm boâladi. ayrim gigant turlari: masalan eunice, negeis â uzunligi 1m yoâgâonligi barmoqcha keladi. eunice ophroditois â uzunligi 3m gacha boradi. qon âxlorokruorinâ yashil boâladi. koâp tukli halqalilar yoki polixetalar â turli dengizlarda nihoyatda koâp tarqalgan oârtacha kattalikdagi chuvalchanglardir. bir qanchalari erkin suzib yurib, koâp turlari dengiz tubida, baâzilari qum yorib hayot kechiradi. dengiz hayotida gâoyat muhim oârin tutuvchi mazkur sinf annelidalar tipining hamma asosiy xususiyatlarini oâzlarida mujassamlashtirgan. bularda gavda-bosh, tana va dum qismga ajralgan; bosh qismida ogâiz oldi va ogâiz segmentlari, palpilar (kimyoviy sezuvorganlari), paypaslagichlar (teri sezuv organlari) va koâzlar joylashgan. tanasi juda koâp bir xildagi segmentlardan tarqalib topgan. ularning ikki yon tomonida tik joylashgan parapodiyalar boâlishi, ularda esa bir qancha uzun qilsimon oâsimtalar va nafas olish organi-jabralar joylashganligi xarakterlidir. teri …

3 / 20

âiz oldi segmenti-peristomalardan tuzilgan. bosh segmenitining ustki tomonida 2 juft koâz, bir juft palpi va bir juft kalta âmoâylovâ oâsimtasi boâlib, ogâiz oldi segmentining qorin tomonida ogâiz, ikki yon tomonida 4 juft uzunroq paypaslagichlar joylashgan. nerisning tana qismi bir xildagi 200 tacha segmentlardan tuzilgan boâlib,har bir segmentning ikki yon tomonida tanaga nisbatan tik joylashgan kattagina paradopodiyalar joylashgan. har bir parapodiyada ustki (yelka) tomoniga yoânalgan orqa oâsimta (notopodiya) va pastki qorin tomon oâsimtasi (nevropodiya) lar boâlib, bulardan yon tomonga yooâlanib oâsgan juda koâp va har xil yoâgâonlikdagi âqillarâ joylashgan. bundan tashqari parapodiyaning ustki va ostki qismida ancha uzun ingichka (baâzilari ayri shoxlangan) oâsimtalar boâladi; bular jabralar-nafas olish organlaridir. bir oz ingichkalashgan dum segmentlarining oxirida, koâpincha, bir juft oâsimta boâlib, anal teshigi qorin tomoniga ochilgan. terining ustki qismi qalin kutukula bilan qoplanib teri muskul xaltasi yaxshi rivojlangan. epiteliyasidagi pigment hoâjayralari nerislar (va boshqa koâp qillilar) ning tanasini yashil, sargâish, qizgâish va boshqa …

4 / 20

gi sababli bosh yoki halqum usti nerv tuguni (âbosh miyaâ) halqum osti nerv tuguni va qorin nerv zanjirini yaxshi taraqqiy etgan. masalan: nerislarda koâzlar maâlum darajada umurtqalilarning koâz tuzilishini eslatadi. had va teri sezuv organlari ham yaxshi rivojlangan. baâzilarida bulardan tashqari muvozanat organi-statotsitlar yoki toâlqin sezuv (âeshituvâ) organi ham boâladi. jinsiy sistemasi - nerislar ayrim jinsli. gonada (tuxumdon yoki urugâdon)lari segmentlarida va tana boâshligâining ichki devorida joylashgan. yetilgan jinsiy hujayralar terini teshib suvga chiqib otalanadi (bir qancha koâp qillilarda jinsiy mahsulot metanefridiya voronkalari orqali chiqariladi). suzib yuruvchi neris suv oâtlari jumladan âdengiz karamiâ va boshqalar bilan ovqatlanadi. rivojlanishi - otalangan tuxum spiral maydalanish orqali meroblastlar hosil etib, blastula va gastrula davrlarini oâtib rivojlanadi. gastrula davrida koâp qillilar uchun juda xarakterli kiprikli troxofora lichinkasi yetishadi. troxofora halqali chuvalchanglarga oâxshamaydi. bu mayda lichinka tanasining ustki qismi ikki qator â ogâiz usti va ogâiz osti kiprik halqalari bilan oâralgan. tananing ustida bir tutam …

5 / 20

shdan boshlanadi. baâzan 5 - 7 yoki 10 â 15 ta segment yetishib ichak va boshqa ichki organlar shu tomonga yoânalgan holda oâsadi. mazkur rivojlanishda ichakning ikki yon tomonida mezoderma qavati - solitlar va ularning ichki qismida, har bir segmentda alohida ikkilamchi tana boâshligâi â selomlar paydo boâladi. shuning uchun ham ikkilamchi tana boâshligâining ichki devori â mezodermal hujayralar â seloteliyalar bilan qoplangan. mezoderma va ikkilamchi tana boâshligâi paydo boâlishi bilan qon aylanish sistemasi, metanefridiya (ayirish organlar), jinsiy organlar, parapodiyalar va boshqa organlar rivojlanadi. dastlab 5 â 6 yoki 10 â 15 segmentli bu yosh chuvalchang davrini ânektoxetaâ deb nomlangan. koâpincha uning har bir segmenti atrofida kiprikchalari boâladi. troxofora va nektoxetalar suv oâtlari yoki mayda hayvonlar bilan oziqlanadi. aksari ularning soânggi rivojlanishi dengiz tubida sodir boâladi. koâp qillilarning tuzilishi va hayotidagi baâzi xususiyatlar. dengiz va okeanda suzib yurib hayot kechiruvchi koâp qilli halqalilarning turlari juda koâp. bular neriyeda, alsionida va …

6 / 20

ilar guruhini tashkil etadi. bular nihoyatda koâp va xilma-xil boâlib, koâpchiligida parapodiyalar yaxshi rivojlanmagan. bular dengiz tubidagi chirindi va mikroblar yoki oâsimlik mahsuloti, bir qanchasi esa yirtqichlik bilan hayot kechiradi. masalan âdengiz sichqoniâ degan afroditalar turli chuvalchanglar, mollyuskalar, kavakichaklilar bilan oziqlanadi. qumyorarlar (arinikola) deb nomlanuvchi hamda boshqa bir necha oilaga mansub halqalilar sohil doirasida â dengiz tubida qum va balchiq ichida uya yasab yashashga moslashgan. bu ancha yirik (20 sm atrofida) chuvalchangning bosh tomoni yoâgâonlashib, parapodiyalarining kichrayganligi, boshdagi sezuv organlarining yoâqolganligi xarakterlidir. ular hazm qilish organlari orqali qum va baliqni oâtkazib, undagi chirindi, mikroblar va oâsimlik qoldiqlari bilan oziqlanadi. bulutlar, qorinli poliplar (marjonlar) va turli mshanka koloniyalarining oraliqlarida halqali chuvalchanglar (silidalar oilasi va boshqalar) ham koâp yashaydi. bu koâpincha mayda va rangdor halqalilar, koâpincha gidroid poliplar va mayda hayvonlar bilan oziqlanadi. bularning bir necha turlari bulutlarning tanasiga kirib yoki âboâshab qolganâ mollyuska chigâanoqlari ichiga kirib yashashga moslashgan. naychalarning ichida yashovchi …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "halqali chuvalchanglar (annelida) echiura va sipuncula tiplari"

halqali chuvalchanglar (annelida) echiura va sipuncula tiplari reja: 1. halqali chuvalchanglar (annelida) umumiy tavsifi. 2. koâp tuklilar (polychaeta) sinfi vakillari tuzilishi va hayoti. 3. belbogâchalilar (clitellata) taksoni. kam tuklilar (oligochaeta) sinfi vakillari va tarqalishi. 4. zuluksimonlar(hirudinomorpha) sinfi vakillari va tarqalishi. 5. belbogâchalilar (clitellata) filogeniyasi. 6. halqalilar filogeniyasi va evolyutsiyasi. 7. echiura va sipuncula tiplari vakillari xilma-xilligi va filogeniyasi. halqali chuvalchanglar (annelida) umumiy tavsifi. halqali (appelida) chuvalchanglar dengiz,chuchuk suvlarda va quruqlikda tarqalgan. halqali chuvalchanlarningning yer yuzida 12000 turi uchraydi. bularni vakillari filtrlovchilar, balchiqxoârlar, tuproqda yashovchilar, oâsiml...

This file contains 20 pages in ZIP format (119.5 KB). To download "halqali chuvalchanglar (annelida) echiura va sipuncula tiplari", click the Telegram button on the left.

Tags: halqali chuvalchanglar (annelid… ZIP 20 pages Free download Telegram