energetika va atrof-muhit

ZIP 15 стр. 698,7 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 15
1664482220.doc energetika va atrof-muhit reja: 1.tabiatni muhofaza qilish. 2.biosfera va taraqqiyot. 3.dunyo miqyosida yoqilg’i manbalarining tabiatga ta’siri. 4.elektr stansiyalarning atrof-muhitga ta’siri va ta’sir doirasini kamaytirish yo’llari. 1. tabiatni muhofaza qilish tabiatni muxofaza qilish. yoqilg’idan foydalanuvchi hamma texnik vositalar, yil davomida havo havzasiga kuyidagi zararli moddalarni chiqarib yuboradilar: so2(180-200) /106 tonna, s-(350-400) /106 tonna, no2-(60-65) /106 tonna, so2-(80-90) /106 tonna. insoniyat faoliyati natijasida har yili atmosferaga (350-400) /106 tonna chang chiqarib yuboriladi, tabiiy ofatlar natijasida esa bu ko’rsatkichdan 10 barobar ko’p chang chiqarilib yuboriladi. atmosferaga chiqarilib yuborilayotgan chang va boshqa chiqindilar koinotimiz bo’ylab notekis tarqalgan. shahar joylarining changlanganligi qishloq joylariga qaraganda 9-10 marotaba yuqori. masalan, okean ustidagi havoning changlanganligi 1 sm3 da 500 ta zarrachani tashkil etadi, shaharda esa 1 sm3 da 105 zarrachani tashkil etadi. energetikani rivojlanishi natijasida erning yuza qismi ham ifloslanmoqda. toshko’mirda ishlovchi ies va qozon qurilmalari katta kultepalar hosil qilinib, 1 gvt quvvatga ega ies yiliga yuzasi …
2 / 15
suv havzasining haroratini oshirishga va o’z navbatida mikroklimatini o’zgartirishga olib keladi, suvdagi tirik mavjudodlar hayotiga zararli ta’sir ko’rsatadi. elektr stansiyasidan chiqayotgan oqava suvlarni tozalash ham muhim muammolardan biri hisoblanadi. buning uchun oqava suvlarni suv havzalariga tashlashdan oldin maxsus tozalash qurilmalarda yaxshilab tozalash zarur. bu muammolarga ahamiyat bermaslik salbiy oqibatlarga olib kelishi mumkin. masalan, g’arbiy evropa mamlakatlardan oqib o’tuvchi dunay va reyn daryolari suvlarining ifloslanganlik darajasi juda yuqori va bu erda yashaydigan aholi salomatligiga salbiy ta’sir etmoqda. 2. biosfera va taraqqiyot biosfera va taraqqiyot. biosfera deganda tirik mavjudodlar yashovchi muhit tushuniladi, ya’ni bunga litosferaning bir qismi, atmosfera va gidrosfera kiradi. quruq atmosfera qatlamiga quyidagi gazlar kiradi azot (79-80% hajmi bo’yicha), kislorod (19-20%), bundan tashqari argon, karbonat akgidrid gazi va boshqa elementlar (1%). keltirilgan gazlardan tashqari atmosferada suv bug’lari va boshqa aralashmalar mavjud. atmosfera qatlami erni haddan tashqari sovib yoki qizib ketishdan saqlovchi qatlam vazifasini o’taydi. undagi suv bug’lari va karbonat angidrid …
3 / 15
nniga ko’ra, 2005 yilga kelib atmosferadagi karbonat angadrid gazining miqdori, elektr stansiya, sanoat va transportdagi organik yoqilg’i yoqilishning ortishi hisobiga, 50% ga ortishi kutilmoqda. bu gazlarning atmosferada to’planishi, o’simlik qatlami maydonlarining qisqarganligi va okeanni neft mahsulotlari bilan ifloslanganligi bilan izohlanadi. agar qo’llanilayotgan birlamchi energiya manbalarini 100% deb hisoblasak, undan faqat 30-40% energiya olinadi, qolgan katta qismi issiqlik ko’rinishida yo’qotiladi. energiya yo’qotishlar asosan hozirgi davrdagi energetik mashinalarning texnik tavsiflari bilan ifodalanadi. rasm yonuvchi qazilmalarni yoqishdan hosil bo’layotgan tabiatdagi energiyaning aylanish sxemasi energiya zahiralarini iste’moli tez sur’atlarda va dunyo ishlab chiqarishiga bog’liq ravishda o’smoqda. taxmin qilinishicha, 2005 yilga kelib energiya zahiralarining iste’moli 160-240 ming tvt/soatni (ya’ni 20-30 mlrd. tonna shartli yoqilg’iga teng) tashkil etishi mumkin. 2005 yildan so’ng qolgan dunyo energiya zahiralari, yadro va termoyadro energetikasini hisobga olmagan holda, yana 100-250 yilga etadi. bu ma’lumotlar taxminan, lekin kelajakni ayrim ko’rinishlarini yoritib beradi. rasmda energiya tashuvchilarni dunyodagi iste’moli to’g’risida ma’lumotlar berilgan. dunyoda energiya …
4 / 15
a to’kiladi. bir tonna neft 12 km2 suvli hududni plyonka qatlami bilan qoplaydi. neft plyonkasi hozirda dunyo okeanining 1/5 qismini qoplagan, bu esa atmosfera bilan okeanni bog’lanishini chegaralaydi.mutaxassislar fikriga ko’ra, biosfera muammosini echish va uni zahiralarini muhofaza qilish uchun, atrof muhitga inson tomonidan etkazilayotgan o’zgarishlar to’g’risidagi bilimlarni oshirish zarur va bu zararli ta’sirlarni kamaytirish yo’llarini izlash kerak. foydalanilgan adabiyotlar: 1. fedorov a.a. kameneva v.v. osnovi elektrosnabjeniya promishlennix predpriyatiy. m.: energoatlmizdat 1984 2. yermilov a.a. osnovi elektrosnabjeniya promishlennix predpriyatiy. m.: energoatomizdat,1983 3. gladilin l.v. osnovi elektrosnabjeniya gornix predpriyatiy. m.: nedra, 1980 4. konavalova l.l., rojkova l.d. elektrosnabjeniya promishlannix predpriyatiy i ustanovok. m.: energoatomizdat, 1989 5. pravila ustroystva elektroustanovok. m.: energoatomizdat, 1985 6. spravochnik po elektrosnabjeniyu i elektroobrudovaniyu. t.1 i 2. m.: energoatomizdat, 1986, 1987 7. nasritdinov sh.g. kon elektrotexnikasi, iii kism, toshkent-1995.
5 / 15
energetika va atrof-muhit - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "energetika va atrof-muhit"

1664482220.doc energetika va atrof-muhit reja: 1.tabiatni muhofaza qilish. 2.biosfera va taraqqiyot. 3.dunyo miqyosida yoqilg’i manbalarining tabiatga ta’siri. 4.elektr stansiyalarning atrof-muhitga ta’siri va ta’sir doirasini kamaytirish yo’llari. 1. tabiatni muhofaza qilish tabiatni muxofaza qilish. yoqilg’idan foydalanuvchi hamma texnik vositalar, yil davomida havo havzasiga kuyidagi zararli moddalarni chiqarib yuboradilar: so2(180-200) /106 tonna, s-(350-400) /106 tonna, no2-(60-65) /106 tonna, so2-(80-90) /106 tonna. insoniyat faoliyati natijasida har yili atmosferaga (350-400) /106 tonna chang chiqarib yuboriladi, tabiiy ofatlar natijasida esa bu ko’rsatkichdan 10 barobar ko’p chang chiqarilib yuboriladi. atmosferaga chiqarilib yuborilayotgan chang va boshqa chiqindilar koinotimiz bo...

Этот файл содержит 15 стр. в формате ZIP (698,7 КБ). Чтобы скачать "energetika va atrof-muhit", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: energetika va atrof-muhit ZIP 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram