ilmiy-tadqiqotlarni tashkil etish yo‘llari

DOCX 4 pages 19.6 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 19.6 KB

File type DOCX

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

mavzu: ilmiy-tadqiqotlarni tashkil etish yo‘llari reja 1. ilmiy tadqiqot 2. ilmiy-tadqiqotlarni tashkil etish yo‘llari 3. ilmiy tadqiqotlar mavzusini tanlash va baholash 4. ilmiy tadqiqot mavzusiga qo`yiladigan talablar ilmiy tadqiqot - yangi bilimlarni ishlab chiqish jarayoni, bilish faoliyati turlaridan biri. unga obʼyektivlik, ishonchlilik, aniqlik xos. ilmiy tadqiqot hamma shartlarga amal qilib takrorlanganda hamisha birdek natija berishi, bahs etilayotgan masalani isbotlashi lozim. ilmiy tadqiqot bir-biri bilan bog‘langan ikki: tajriba va nazariyadan iborat. ilmiy tadqiqotning asosiy komponentlari: mavzuni belgilash, mavjud axborotni, tadqiqot sohasidagi shart-sharoit va metodlarni, ilmiy farazlarni oldindan taxlil etish, tajriba oʻtkazish, olingan natijalarni taxlil etish va umumlashtirish, kelib chiqqan farazlarni olingan dalillar asosida tekshirish, yangi fakt va qonunlarni ifodalab berish, ilmiy bashorat yuritish. ilmiy tadqiqotlarni fundamental va amaliy, miqdoriy va sifatiy, noyob va kompleks tadqiqotlarga ajratish keng tarqalgan. ilmiy tadqiqotlarning metod va tajribalari fanning oʻzidagina emas, balki koʻpgina iqtisodiy va ijtimoiy masalalarni xal qilishda ham keng qoʻllaniladi ilmiy-tadqiqotlarni tashkil etish yo‘llari …

2 / 4

mat ko‘rsatish muddati. har bir tadqiqot ishini maʼlum bir yo‘nalishga kiritish mumkin. ilmiy yo‘nalish deganda o‘z sohasida tadqiqot olib borilayotgan fan yoki fanlar majmuasi tushuniladi (masalan, texnik, ijtimoiy va boshqalar). ilmiy yo‘nalishning tarkibiy bo‘linmalari murakkab muammolar, mavzular va ilmiy masalalardir. muammo – yechimlari jamiyatda pishib yetilgan murakkab nazariy va amaliy muammolar yig‘indisidir. bu inson amaliyotda qiyinchiliklarga duch kelganda yoki hatto maqsadga erishishning “imkonsizligi”ga duch kelganda paydo bo‘ladi. ilmiy tadqiqot mavzusi muammoning ajralmas qismidir. mavzu bo‘yicha tadqiqotlar natijasida muammoning bir qismini qamrab oluvchi maʼlum bir qator ilmiy savollarga javoblar olinadi. ilmiy masalalar deganda ilmiy tadqiqotning aniq mavzusiga oid kichik ilmiy vazifalar tushuniladi. ilmiy tadqiqot yo‘nalishi, muammolari, mavzularini tanlash va ilmiy savollarni shakllantirish juda masʼuliyatli vazifadir. muammo va tadqiqot mavzusini tanlashda, avvalo, o‘rganilayotgan yo‘nalishdagi qarama-qarshiliklarni tahlil qilish asosida muammoning o‘zi shakllantiriladi va kutilgan natijalar umumiy maʼnoda aniqlanadi, so‘ngra muammoning tuzilishi ishlab chiqiladi, mavzular va ijrochilarning savollari aniqlanadi, ularning dolzarbligi aniqlanadi. ilmiy tadqiqot …

3 / 4

a mexanizmlar), jarayonlar (texnologik, energetik, agrotexnik, elektromagnit, moddiy materiallar elementlari va h.k.lar) kiradi inson hayot faoliyatining barcha sohalarida tadqiqot qiladi. ijodkorlik namoyon bo‘lishining turli-tumanligini turli asoslariga ko‘ra turkumlash mumkin. ijodning turli ko‘rinishlari mavjud: · ishlab chiqarish – texnikaviy; · ixtirochilik; · ilmiy; · siyosiy; · tashkilotchilik; · falsafiy; · badiiy; · mifologik; · diniy; · kundalik tadqiqot turlari va hokazo. boshqacha aytganda, tadqiqotning ko‘rinishlari inson amaliy va maʼnaviy faoliyatining ko‘rinishlariga mos keladi. ilmiy tadqiqotlar mavzusini tanlash va baholash ilmiy bilish muammoni hal qilish bilan bog‘liqdir. muammolarning bo‘lmasligi tadqiqotlarning to‘xtab qolishi va fanning bir joyda qotib qolishiga olib kelgan bo‘lar edi. gipoteza – qadimgi grek tilidan – asos, taxmin maʼnosini bildirib, oldindan o‘rganilgan faktlar, hodisalar, jarayonlarning muayyan majmuiga asoslangan, ularni izohlash uchun ilgari suriladigan va tasdiqlanishi yoki inkor etilishi lozim bo‘ladigan nazariy taxmin. ilmiy tadqiqot ishlarida quyidagilar farqlanadi: ilmiy yo‘nalish, muammolar va mavzular. ilmiy yo‘nalish – fanning muayyan tarmog‘ida yirik, fundamental, …

4 / 4

ning aniq bir sohasiga taalluqli ancha mayda ilmiy masalalarga asoslanadi. muammoni yoki masalani hal etishda muayyan tadqiqot vazifasi yechiladi, masalan, yangi materialni ishlab chiqish, konstruksiya, ilg‘or texnologiya va shu kabilarni yaratish. bunda ularni bajarish faqat nazariy ahamiyat kasb etibgina qolmay, balki asosan kutilayotgan muayyan iqtisodiy samaraga ega amaliy ahamiyat ham kasb etadi. muammo va mavzuni tanlash qiyin va masʼuliyatli ishdir, u bir necha bosqichda o‘z yechimini topadi. birinchi bosqichda, muammoviy vaziyatdan kelib chiqib, muammo ifoda etiladi va kutilayotgan natija umumiy tarzda belgilanadi. ikkinchi bosqichda, muammoning dolzarbligi, uning fan va texnika uchun ahamiyati aniqlanadi. uchinchi bosqichda muammo tuzilmasi ishlab chiqiladi – tema, kichik temalar, savollar va ular o‘rtasidagi bog‘liqlik farqlanadi. natijada muammo daraxti shakllanadi. keyinchalik, muammolar asoslangandan, uning tuzilmalari ishlab chiqilgandan so‘ng ilmiy xodim (yoki jamoa) qoidaga ko‘ra ilmiy-tadqiqot mavzuini mustaqil tarzda tanlaydi. ko‘pincha mavzuni tanlash tadqiqotni olib borishdan ko‘ra murakkabroqdir. ilmiy tadqiqot mavzusiga bir qator talablar qo‘yiladi: 1. mavzu dolzarb …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ilmiy-tadqiqotlarni tashkil etish yo‘llari"

mavzu: ilmiy-tadqiqotlarni tashkil etish yo‘llari reja 1. ilmiy tadqiqot 2. ilmiy-tadqiqotlarni tashkil etish yo‘llari 3. ilmiy tadqiqotlar mavzusini tanlash va baholash 4. ilmiy tadqiqot mavzusiga qo`yiladigan talablar ilmiy tadqiqot - yangi bilimlarni ishlab chiqish jarayoni, bilish faoliyati turlaridan biri. unga obʼyektivlik, ishonchlilik, aniqlik xos. ilmiy tadqiqot hamma shartlarga amal qilib takrorlanganda hamisha birdek natija berishi, bahs etilayotgan masalani isbotlashi lozim. ilmiy tadqiqot bir-biri bilan bog‘langan ikki: tajriba va nazariyadan iborat. ilmiy tadqiqotning asosiy komponentlari: mavzuni belgilash, mavjud axborotni, tadqiqot sohasidagi shart-sharoit va metodlarni, ilmiy farazlarni oldindan taxlil etish, tajriba oʻtkazish, olingan natijalarni taxlil etish va umumlash...

This file contains 4 pages in DOCX format (19.6 KB). To download "ilmiy-tadqiqotlarni tashkil etish yo‘llari", click the Telegram button on the left.

Tags: ilmiy-tadqiqotlarni tashkil eti… DOCX 4 pages Free download Telegram