fizikaviy tadqiqot usullari fanining rivojlanishi

PPTX 16 pages 252.8 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 252.8 KB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

slayd 1 mavzu: fizikaviy tadqiqot usullari fanining rivojlanishi reja 1. "fizikaviy tadqiqot usullari" fanining maqsadi. fizikaviy tadqiqot usullarining rivojlanishi, 2. respublikamizda bu yo'nalishga asos solinishi, akademik t.f.oripov, professorlar v.b.leontev, x.a.aslanov, m.yagudaev, va dotsent t.k. 3. yunusovlarning soha bo'yicha olib borgan ilmiy ishlari va uning rivojiga qo'shgan hissalari. 4. elektromagnit nurlanishlar va ularning izohi. elektromagnit to'lqinlarning shkalasi. spektr parametrlari. 5. fizikaviy tadqiqot usullari turlari va uning kimyo fani rivojidagi ahamiyati. moddalarning tuzilishi va ularning reaktsiyaga kirishish qobiliyatini o'rganish bilan bog'liq muhim masalalar kimyo fanining rivojlanishidagi asosiy omillardan hisoblanadi. ma'lumki, moddalarning tuzilishi va ularning fazoviy holatlari bir qancha klassik usullar: oksidlanish-qaytarilish, degidrogenlash reaktsiyalari va turli xil hosilalarini olish orqali o'rganilib kelingan va shuning bilan bir qatorda ularning fizikaviy doimiyliklari ham aniqlanilib ma'lum kerakli ma'lumotlar olinishiga erishilgan, ammo bu usullar yordamida masalani hal etish uzoq vaqtni va moddani etarli miqdorda bo'lishligini talab etadi. adabiyotlardan olingan ma'lumotlarga binoan, tsinxona daraxti po'stlog'idan ajratib olingan biologik …

2 / 16

naliz usullari: molekulalarning turli xossalarini analiz qilishga asoslangan. avzalligi modda kam miqdorda talab etiladi. ko'pchilik xollarda moddani qayta ishlatilishi mumkinligi. kamchiligi qimmatbaxo qurilmalar talab etiladi. 3. fizik-kimyoviy analiz usullari: kimyoviy reaktsiyalar yordamida moddalarning fizik ko'rsatkichlarini o'zgarishini aniqlashga asoslangan. yuqoridagi ikki analiz usulining oraliq ko'rsatkichlariga ega. 07.11.2025 4 fizikaviy usullarni quyidagi masalalarni hal etishda ishlatish mumkin: - reaktsiya mahsulotlari va reaktsion aralashmaning tarkibini sifat va miqdoriy analiz qilish; -tajribada olingan moddalarning molekulyar tuzilishining to'g'riligi haqida xulosa qilish; - molekulalarning geometrik parametrlarini miqdoriy baholash va molekulada atomlarning fazoviy joylanishini aniqlash; - molekulaning dinamik xossalarini tekshirish, atomlarning xarakatchanligini o'rganish va bunga to'siq bo'ladigan holatlarni bilish; - molekuladagi atomlarning va atom guruxlarining o'zaro ta'sirlanishlarini baholash; -reaktsiyalar kinetikasi va mexanizmini, hamda oraliq moddalarning tuzilishini o'rganish. fizikaviy usullarning rivojlanishi va ular yordamida moddalarning tuzilishi bilan bog'liq bo'lgan masalalarni hal etishdagi muammolar asosan xx asrga to'g'ri kelib, keng miqyosda amaliyotda ishlatilishi esa 1950 yillardan boshlandi. fizikaviy usullarning …

3 / 16

usullarni tadbiq etishga bag'ishlangan darsliklar va o'quv qo'llanmalarni yozishda professorlar m.yu.kornilov, l.b.ershov, r.a.xmelnitskiy, b.f.ioffe, yu.a.pentin, l.v.vilkov, n.m.sergeev, l.a.kazitsina, n.b.kupletskaya va boshqalar samarali mehnat qildilar. “fizikaviy tadqiqot usullari” fani universitetlarning kimyo fakultetlarida 35 yildan ortiq vaqt davomida umumiy kurs sifatida o'qitilib kelinmoqda, ushbu fanni o'qitish uslubiga bag'ishlangan kengashlar moskva davlat universitetining tashabbusi bilan 1988 va 1989 yillarda kuban davlat universitetida o'tkazildi. kengashning asosiy maqsadi bu fanning talabalar tomonidan chuqurroq o'zlashtirilishi uchun universitetlarda olib borilayotgan uslubiy ishlar, zamonaviy asbob-uskunalar bilan jig'ozlanishi va amaliy mashg'ulotlar olib borish uslublari bilan tanishishdan iborat bo'ldi. kimyo sohasi bo'yicha etishib chiqqan yosh mutaxassislar zamonaviy fizikaviy usullar haqida etarli bilimga ega bo'lishlari kerak, buning uchun o'zbek tilida yozilgan mukammal darslik zarur hisoblanadi. hozircha rus tilida yozilgan va xorijiy tildan rus tiliga tarjima qilingan bir qancha o'quv qo'llanmalar, monografiyalar mavjud. ushbu adabiyotlar murakkab tilda yozilgan bo'lib, ularda ko'proq fizikaviy usullarning nazariyalariga e'tibor berilgan, amaliyotda ishlatish imkoniyatlari kam yoritilgan, bu …

4 / 16

ashda o'qitiladigan “bioorganik kimyo” umumiy kursining muhim mavzulari bo'lgan biopolimerlarni zamonaviy uslublar yordamida tuzilishi, fazoviy holati va xossalarini o'rganishga bag'ishlangan mavzular ham darslikning maxsus bobida bayon etiladi. biopolimerlarning tuzilishi va konformatsion holatlarini o'rganishda zamonaviy fizikaviy uslublar ular bergan ma'lumotning aniqligi, etarliligi va ularga sarf bo'ladigan vaqtning ozligi bilan boshqa mavjud uslublardan ajralib turadi. biopolimerlarni tadqiq etishda spektroskopiyaning har xil turlaridan, jumladan optik spektroskoniya (ultrabinafsha, infraqizil spektroskopiyasi, optik burilish dispersiyasi va aylanma dixroizm), radiospektroskopiya (yamr, epr) difraktsiyali uslublar (rentgen-tuzilish analizi) va ionizatsiyalanish uslublari (mass-spektroskopiya) turlaridan keng ko'lamda foydalaniladi. har bir uslubning o'z imkoniyatlari va kamchiliklari mavjud, shuning uchun yuqoridagi uslublarni birgalikda, hamjixatlikda ishlatish maqsadga muvofiq hisoblanadi. fizikaviy usullar faqat organik moddalar va biopolimerlar tuzilishi va fazoviy holatini aniqlashda emas, balki noorganik moddalar, kompleks birikmalar hamda polimerlar kimyosi bo'yicha ham muhim ma'lumotlar beradi. shuning uchun ham ushbu majmuadan kimyoning hamma sohalarida faqat talabalar emas, balki aspirantlar, magistrlar va ilmiy xodimlar ham foydalanishlari …

5 / 16

pr) larni ko'rsatish mumkin. ionizatsiyali usullarga - mass-spektrometriya turini ko'rsatish mumkin va ushbu uslubda asosan organik moddalar, tabiiy birikmalar va ularning hosilalarining tuzilishini aniqlashda samarali natijalarni olish mumkin. anorganik moddalarning tuzilishini aniqlashda esa yuqori haroratli mass-spektrometriya turidan foydalaniladi. yuqorida bayon etilgan fizikaviy usullar moddalarning tuzilishi va hosilalari bo'yicha bergan ma'lumotlari bilan bir-biridan farq qiladilar va bu usullardan birgalikda foydalanilgandagina modda tyzilishi haqida to'liq ma'lumotlarni olish mumkin. fizikaviy usullar yordamida faqat organik moddalarning kimyoviy tarkibi, fazoviy holati va elektron tuzilishini (ub, epr, myosbauer spektrlari) o'rganibgina qolmasdan, balki ularning kristallik tuzilishi va molekulaning geometriyasini (rentgen tuzilish analizi, neytronografiya va elektronografiya) ham aniqlash mumkin. suyuq kristallar molekulasining fazoviy holatini o'rganishda gaz elektronografiyasi bilan yamr spektrlarni birgalikda ishlatish maqsadga muvofiq hisoblanadi. 13 fizikaviy usullar nazariy masalalarni hal etish bilan bir qatorda amaliyotda xalq xo'jaligining ko'pgina sohalarida ham o'z o'rnini topgan. jumladan, tibbiyotda hamda qishloq xo'jaligida ishlatiladigan dorivor moddalarni ishlab chiqarishda ularni standartlash (yagona nusxa …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fizikaviy tadqiqot usullari fanining rivojlanishi"

slayd 1 mavzu: fizikaviy tadqiqot usullari fanining rivojlanishi reja 1. "fizikaviy tadqiqot usullari" fanining maqsadi. fizikaviy tadqiqot usullarining rivojlanishi, 2. respublikamizda bu yo'nalishga asos solinishi, akademik t.f.oripov, professorlar v.b.leontev, x.a.aslanov, m.yagudaev, va dotsent t.k. 3. yunusovlarning soha bo'yicha olib borgan ilmiy ishlari va uning rivojiga qo'shgan hissalari. 4. elektromagnit nurlanishlar va ularning izohi. elektromagnit to'lqinlarning shkalasi. spektr parametrlari. 5. fizikaviy tadqiqot usullari turlari va uning kimyo fani rivojidagi ahamiyati. moddalarning tuzilishi va ularning reaktsiyaga kirishish qobiliyatini o'rganish bilan bog'liq muhim masalalar kimyo fanining rivojlanishidagi asosiy omillardan hisoblanadi. ma'lumki, moddalarning tuzilishi va ...

This file contains 16 pages in PPTX format (252.8 KB). To download "fizikaviy tadqiqot usullari fanining rivojlanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: fizikaviy tadqiqot usullari fan… PPTX 16 pages Free download Telegram