hosila

PDF 15 стр. 798,0 КБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 798,0 КБ

Тип файла PDF

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

hosila hosila inspired by hosilaning fanga kiritilishi xvii asrda ilm-fan tarixida buyuk burilish yuz berdi — differensial va integral hisob asoslari yaratilgan davr. bu sohada ikki buyuk olim — isaak nyuton (1643–1727) va gotfrid vilgelm leybnits (1646–1716) mustaqil ravishda, lekin bir- biridan farqli tarzda deyarli bir vaqtning o‘zida ishlaganlar. isaak nyuton (1643–1727) nyuton differensial hisobni harakat nazariyasi va fizik jarayonlarni tahlil qilish uchun yaratgan. u “fluxiyalar nazariyasi” deb ataluvchi metodni ishlab chiqqan. unga ko‘ra, o‘zgaruvchi kattaliklar vaqt bo‘yicha o‘zgaruvchi miqdorlar sifatida qaraladi, ularning o‘zgarish tezligi esa hosila (fluxiya) deb ataladi. masalan, moddaning harakat tezligi — bu koordinataning vaqt bo‘yicha hosilasi. gotfrid vilgelm leybnits (1646–1716) leybnits differensial hisobni sof matematik nuqtai nazardan ishlab chiqqan. u differensial belgilarini (dx, dy) va hosila yozuvini (dy/dx) joriy qilgan. uning notatsiyasi hozirgacha dunyo bo‘yicha qo‘llaniladi. leybnits differensialni funksiya argumentining juda kichik o‘zgarishlari orasidagi nisbat sifatida talqin qilgan. nyuton va leybnits o‘rtasidagi bahs: * ular differensial …

2 / 15

$nuqtadagi hosilasi f'(x_0) soni, funksiya grafigiga (x_0, f(x_0)) nuqtada o'tkazilgan urinmaning burchak koeffitsiyentiga (k) teng bo'ladi: k = tan a = f'(x_0) funksiya hosilasi izoh y = c y' = 0 c - o'zgarmas son y = x^n y' = n * x^{n-1} darajali funksiya y = sin x y' = cos x sinus y = cos x y' = -sin x kosinus y = e^x y' = e^x natural ko'rsatkichli y = ln x y' = 1/x natural logarifm misol : darajali funksiyaning ta'rif bo'yicha hosilasi f(x) = x^2 funksiyasining hosilasi: f'(x) = lim_{δx -> 0} [ (x + δx)^2 - x^2 ] / δx f'(x) = lim_{δx -> 0} [ x^2 + 2x*δx + (δx)^2 - x^2 ] / δx f'(x) = lim_{δx -> 0} [ 2x*δx + (δx)^2 ] / δx f'(x) = lim_{δx -> 0} (2x + δx) f'(x) = 2x yig‘indi va ayirma hosilasi agar …$

3 / 15

m(δx → 0) [ f(x + δx) - f(x) ] / δx funksiyaning o‘zgarish tezligi, egri chiziq tangensining qiyaligi qisman hosila z = f(x, y) ∂z/∂x = lim(δx → 0) [ f(x + δx, y) - f(x, y) ] / δx ; ∂z/∂y = lim(δy → 0) [ f(x, y + δy) - har bir o‘zgaruvchining alohida ta’sirini ko‘rsatadi to‘liq differensial z = f(x, y) dz = (∂f/∂x)·dx + (∂f/∂y)·dy argumentlarning kichik o‘zgarishlari bilan funksiyaning o‘zgarishini gradient (∇f) f = f(x, y, z) ∇f = ( ∂f/∂x , ∂f/∂y , ∂f/∂z ) funksiya eng tez o‘zgaradigan yo‘nalishni bildiruvchi vektor yo‘nalishli hosila f = f(x, y, z) dₗ f = ∇f · l (bu yerda l — yo‘nalish birligidagi vektor) berilgan yo‘nalish bo‘yicha o‘zgarish tezligi vektorli funksiya hosilasi (yakobi matritsasi) y = f (x ) j = [ ∂fᵢ / ∂xⱼ ] (i = 1,…,m ; j = 1,…,n) vektor funksiyalar …

4 / 15

5 / 15

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "hosila"

hosila hosila inspired by hosilaning fanga kiritilishi xvii asrda ilm-fan tarixida buyuk burilish yuz berdi — differensial va integral hisob asoslari yaratilgan davr. bu sohada ikki buyuk olim — isaak nyuton (1643–1727) va gotfrid vilgelm leybnits (1646–1716) mustaqil ravishda, lekin bir- biridan farqli tarzda deyarli bir vaqtning o‘zida ishlaganlar. isaak nyuton (1643–1727) nyuton differensial hisobni harakat nazariyasi va fizik jarayonlarni tahlil qilish uchun yaratgan. u “fluxiyalar nazariyasi” deb ataluvchi metodni ishlab chiqqan. unga ko‘ra, o‘zgaruvchi kattaliklar vaqt bo‘yicha o‘zgaruvchi miqdorlar sifatida qaraladi, ularning o‘zgarish tezligi esa hosila (fluxiya) deb ataladi. masalan, moddaning harakat tezligi — bu koordinataning vaqt bo‘yicha hosilasi. gotfrid vilgelm leybnits (16...

Этот файл содержит 15 стр. в формате PDF (798,0 КБ). Чтобы скачать "hosila", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: hosila PDF 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram