molekulalararo ta’sir va uning xillari

PPTX 19 pages 537.1 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 537.1 KB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

aminokislotalar ma'ruza №12. molekulalararo ta’sir va uning xillari 6 noyabrya 2025 g. l/o/g/o www.themegallery.com 1 molekulalararo ta’sir va uning xillari reja : gaz, suyuq va qattiq holatdagi makrojism energiyasini undagi ayrim zarrachalar ichki energiyalarining va shu zarrachalarning o’zaro ta’sirlashuv energiyalarining yigindisi sifatida ifodalash. siyraklashtirilgan gazlardagi molekulalararo ta’sirni dispersion, induksion va orientatsion ta’sirlarning additiv yigindisi sifatida ifodalash. www.themegallery.com 2 gaz, suyuq va qattiq holatdagi o`zaro ta`sirlashuv energiyalarining yig`indisi moddalarda kimyoviy bog’lardan tashqari molekulalararo ta'sir ham mavjuddir. bu xildagi ta'sir sababli moddalar sovutilganda kondensatlanadi va suyuq so`ngra esa qattiq holga o`tadi. moddalarning bug’lanish vaqtida yutgan yashirin bug’lanish energiyasining hosil bo`layotgan bug’ning bajarish uchun kerak bo`lgan kengayishdan katta bo`lishi, qattiq modda suyuqlanayotganda issiqlikning yutilishi ana shu ta'sirlar tufayli bo`layotganligini ko`rsatadi. gazdagi molekulalarning tortishishi, ya'ni ichki bosim real gazlarning holat tenglamasi (van-der-vaals tenglamasi) dagi bilan topiladi. molekulalararo ta'sir kuchlari ko`pincha van-der-vaals kuchlari deb aytilad. www.themegallery.com siyraklashtirilgan gazlardagi molekulalararo ta`sirni dispersion, induktsion va orientatsion ta`sirlar …

2 / 19

hemegallery.com past temperaturada bu holat haqiqatdan ham mavjud bo`ladi. ketma-ket joylashgan ikkita dipolni ta'sirlashish energiyasini hisoblaymiz. dipollar orasidagi masofa r va dipol uzunligi l<<r ga teng. turli zaryadli ionlarning tortishish va bir xillarining itarilish kuchlarining energiyasi kulon qonuniga ko`ra ushbu formulada l<<r bo`lgani uchun hisobga olmasa ham bo`ladi. www.themegallery.com p1 va p2 dipol momentlariga ega bo`lgan ikkita dipol uchun o`zaro ta'sirlashish energiyasi quyidagi formula bo`yicha hisoblanadi. molekulalararo ta'sir 3 xil bo`ladi: 1.orientatsion ta'sir (keezom kuchi 1912) 2.induktsion ta'sir (debay kuchlari 1920) 3. dispersion ta'sir (london 1930) www.themegallery.com molekulalararo ta'sir 1. orientatsion ta'sir (keezom kuchi 1912). orientatsion ta'sir molekulalarida doimiy dipol momenti mavjudligi bilan bog’liq. dipol momenti μ qancha katta bo`lsa, molekulalarning bir-biri bilan elektrostatik ta'siri, ya'ni orientatsion effekti shuncha katta bo`ladi. temperaturaning ortishi bu ta'sirni susaytiradi. bir xil dipollar ta'sir kilishayotgan bo`lsa uning energiyasi mos ravishda quyidagicha bo`ladi. r-universal gaz doimiysi t-absolyut temperatura n0-avogadro soni e2<e1 bo`lganligi uchun dipollar o`zaro …

3 / 19

0. benzol qutbsiz, simmetrik tuzilishga ega bo`lgan birikmadir. www.themegallery.com induktsion ta'sir (debay kuchlari 1920) pri orientatsii energiya sistemi umenshaetsya primer: h2o + h2 www.themegallery.com kurinib turibdiki e2<e1 dan. shuning uchun induktsion ta'sir moddalarning aralashmasi hosil bo`lishiga olib keladi. formulada α-qutblanayotgan molekulaning qutblanuvchanligi. bizning misolimizda formulada: α-benzolga taalluqli. μ0-qutblovchi molekula-atsetonning doimiy dipol momentinig qiymati www.themegallery.com 3. dispersion ta'sir (london kuchlari 1930) dispersion ta'sir har qanday molekulalarga xos. u elektronning molekulalardagi yadrolar yaqinida aylanishi bilan bog’liq. elektron va yadrolarning bir-biriga nisbatan tebranishi natijasida dispersion ta'sir bo`ladi. μ -daqiqa dipol momenti n- molekuladagi elektronlar soni m-elektronning massasi αel-molekulaning elektron qutblanuvchanligi r-ta'sirlashayotgan molekulalar orasidagi masofa e- elektronning zaryadi. www.themegallery.com dispersion ta'sir (london 1930) pri orientatsii energiya sistemi umenshaetsya: primer: n2 + n2 www.themegallery.com 1930 yilda london sferik simmetrik elektron maydonga ega bulgan geliy misolida dispersion ta'sir energiyasi uchun quyidagi formulani berdi. bu erda hν0 har bir atom va molekulaga xos bo`lgan nolinchi energiya, sikl/sek. …

4 / 19

zaryadli komplekslar. molekulalararo ta'sir tufayli hosil bo`ladigan birikmalar molekulyar birikmalar deyiladi. ularning tarkibi turg’un yoki har xil bo`lishi mumkin. fazoviy to`siqlar tufayli yoki kanallarda ushlanib qolishi tufayli hosil bo`ladigan birikmalarning tarkibi odatda o`zgaruvchan bo`lib, ular ichida joylashish yoki klatrat birikmalar deyiladi. masalan, butadien mochevina bilan, yod sellyuloza bilan, izopropil spirt ham ana shunday birikmalar hosil qiladilar. adsorbtsiya va absorbtsiya ham molekulalararo ta'sir natijasidir. www.themegallery.com endi vodorod bog’i tushunchasiga o`tamiz. kuchli elektromanfiy atom bilan bog’langan vodorod atomi protonlashadi va o`z navbatida shu molekula ichidagi (ichki molekulyar vodorod bog’) yoki qo`shni molekuladagi elektromanfiy atomlar sferasiga tortiladi (molekulalararo vodorod bog’i) hosil bo`lgan bog’lar vodorod bog’lar deyiladi. vodorod bog’ nafaqat kimyoviy moddalarning shu bilan birga tirik organizmlarning hayot faoliyatini amalga oshirishda hayotni ta'minlashda juda katta va muhim rolni o`ynaydi. www.themegallery.com o-nitrofenol (ichki molekulyar vodorod bog`i) m-nitrofenol (molekulalararo vodorod bog`i spirtlardagi vodorod bog`i karbon kislotalarda hosil bo`ladigan vodorod bog`i www.themegallery.com image4.jpeg image5.jpeg image6.png image7.jpeg image8.jpeg …

5 / 19

- = 3 21 0 2 r pp u  6 0 4 0 3 2 r t r n u op × × × - = m + _ + _ e 1 + _ + _ e 2 + _ + _ e 1 + _ + _ e 2 + + _ òå á ð. + + _ tebr. 6 2 1 2 3 . 2 68 , 0 r m n e h u el disp × × × × - = p a r h u disp 6 0 2 4 3   6 r a u tort - = ) 2 68 , 0 3 2 ( 2 1 2 4 0 m n e h rt a p a am m × × + + = 12 r v u itarilish = u ------------- . r 0 u ò î ð ò …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "molekulalararo ta’sir va uning xillari"

aminokislotalar ma'ruza №12. molekulalararo ta’sir va uning xillari 6 noyabrya 2025 g. l/o/g/o www.themegallery.com 1 molekulalararo ta’sir va uning xillari reja : gaz, suyuq va qattiq holatdagi makrojism energiyasini undagi ayrim zarrachalar ichki energiyalarining va shu zarrachalarning o’zaro ta’sirlashuv energiyalarining yigindisi sifatida ifodalash. siyraklashtirilgan gazlardagi molekulalararo ta’sirni dispersion, induksion va orientatsion ta’sirlarning additiv yigindisi sifatida ifodalash. www.themegallery.com 2 gaz, suyuq va qattiq holatdagi o`zaro ta`sirlashuv energiyalarining yig`indisi moddalarda kimyoviy bog’lardan tashqari molekulalararo ta'sir ham mavjuddir. bu xildagi ta'sir sababli moddalar sovutilganda kondensatlanadi va suyuq so`ngra esa qattiq holga o`tadi. moddalarning bu...

This file contains 19 pages in PPTX format (537.1 KB). To download "molekulalararo ta’sir va uning xillari", click the Telegram button on the left.

Tags: molekulalararo ta’sir va uning … PPTX 19 pages Free download Telegram