g‗arbiy yevropada maktab, maorif hamda pedagogik fikrlar

PDF 8 pages 255.6 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 8
mashg‘ulot turi: ma’ruza (ma’lumotli maruza) mavzu: g‗arbiy yevropada maktab, maorif hamda pedagogik fikrlar. mavzu rejasi: 1.iogann genrix pestalotsining pedagogik faoliyati. 2.iogann genrix pestalotsining ijtmoiy-pedagogik va falsafiy qarashlari. pestalossining pedagogik faoliyati. iogann genrix pestalossi shveysariyaning syurix shahrida vrach oilasida tug‗ildi. pestalossi otadan yosh judo bo‗lib, onasi hamda oddiy dehqon ayol — ularning sobiq xizmatchisi tarbiyasida o‗sdi. pestalossi avval boshlang‗ich maktabda, so‗ngra lotin maktabida o‗qib ilm oldi. pestalossi o‗rta maktabni tamomlagach, ko‗proq gumanitar fanlar o‗qitiladigan oliy o‗quv yurtiga — kollegiumga, uning filologiya va falsafa bo‗limlariga kirib o‗qidi. pestalossi kollegiumni tamomlamay turib, xalqning ahvolini yaxshilash to‗g‗risida o‗zining azaldan orzu qilib kelgan niyatini amalga oshirishga qaror qildi. 1769 yilda pestalossi o‗zining ijtimoiy tajribasini boshladi. u pul qarz olib, kichikroq qo‗rg‗on va yer sotib oldi, bu yerga «neygof» («yangi qo‗rg‗on») deb nom berdi va tevarak-atrofdagi dehqonlarga o‗z xo‗jaliklarini unumdor xo‗jalikka aylantirishni o‗rgatish maqsadida, bu yerda namunali ferma tashkil qilmoqchi bo‗ldi. tajribasiz va xo‗jalik ishlaridan bexabar …
2 / 8
ehnatga o‗rgatish bilan qo‗shib olib borishga urindi. pestalossi boshlagan ish tezda barbod bo‗ldi, chunki siyosiy hokimiyat va moddiy mablag‗larning egalari uni qo‗llab-quvvatlamadilar. bolalar ming mashaqqat bilan mehnat qilish tufayligina o‗zlari yashab-ishlab turgan yetimxona xarajatlarini ko‗tara olar edilar, lekin gumanist va demokrat pestalossi o‗zi tarbiyalayotgan bolalarni bunday og‗ir sharoitda yashashini istamasdi va bunga yo‗l qo‗ya olmas edi. u bolalarni mehnatini, avvalo, bolalarning jismoniy kuchlarini aqliy va axloqiy qobiliyatlarini o‗stirish vositasi, deb bildi. u bolalarga faqat hunar o‗rgatibgina qolmasdan, balki ularni keng ravishda mehnatga o‗rgatishga intildi. pestalossi neygofda o‗tkazgan tajribaning pedagogika uchun ahamiyati katta bo‗ldi. pestalossi tajribani davom ettirish uchun mablag‗ bo‗lmaganligi sababli oradan ko‗p vaqt o‗tmay yetimxonani yopishga majbur bo‗ldi. lekin bu muvaffaqiyatsizliklar uni, xalqqa yordam berish maqsadidan qaytara olmadi. pestalossi 1798 yil shveysariya inqilobi natijasida yetim qolgan 5 yoshdan 10 yoshgacha bo‗lgan 80 bolaga mo‗ljallangan yetimxona ochadi. bu yetimxonaning ish mazmuni uni 1799 yili yozgan «stansda bo‗lishi to‗g‗risida do‗stlaridan biriga …
3 / 8
k e‘tiborini tortishga intilib, adabiy faoliyat bilan shug‗ullandi. u «lingard va gertruda» (1781—1787) degan ijtimoiy-pedagogik roman yozib, bu romanda xo‗jalikni oqilona usulda olib borish va bolalarni to‗g‗ri tarbiyalash vositasi bilan dehqonlarning turmushini yaxshilash to‗g‗risidagi o‗z g‗oyalarini olg‗a surdi. xix asrning boshlaridayoq pestalossining «gertruda o‗z bolalarini qanday qilib o‗qitadi», «onalar kitobi yoki onalar uchun o‗z bolalariga kuzatish va gapirishni qanday o‗rgatish haqida qo‗llanma», «kuzatish alifbesi yoki o‗lchash haqida ko‗rsatmali qo‗llanma», «son to‗g‗risida ko‗rsatmali ta‘lim» degan kitoblari bosilib chiqdi. bu kitoblarida boshlang‗ich ta‘limning yangi usullari bayon qilindi. 1800 yili pestalossi rahbarligida institut tashkil etildi. institut tarkibiga, internat shaklidagi o‗rta maktab hamda o‗qituvchilar tayyorlash seminariyasi kiritilgan edi. tez orada bu institut butun dunyoga mashhur bo‗ldi. pestalossi 1825 yili iverden instituti o‗qituvchilari orasidan kelib chiqqan nizolar natijasida o‗z qishlog‗i «neygof»ga qaytadi va 80 yoshga yetgan, qariya bo‗lishiga qaramay, bu yerda o‗zining oxirgi asari — «oq qush qo‗shig‗i» (1826) asarini yozdi. pestalossi o‗zining butun iste‘dodi …
4 / 8
hlari harakatga kelib, mustahkamlangandagina eng muhim ijtimoiy masalalar hal qilinadi. bunga tarbiya yo‗li bilan ham erishish mumkin. pestalossining fikricha, mehnat odamni tarbiyalash va o‗stirishning eng muhim vositasidir, mehnat odamning jismoniy kuchlarinigina emas, shu bilan birga, aqlini ham o‗stiradi, shuningdek, unda axloq ham tarkib toptiradi. mehnat bilan shug‗ullanayotgan odam mehnatning jamiyat hayotida juda katta ahamiyati bor degan ishonch tug‗iladi, bunday ishonch esa odamlarni ahil va mustahkam ijtimoiy ittifoq qilib, bir-biriga bog‗lovchi eng muhim kuchdir. pestalossining fikricha, bilish sezgi organlari orqali idrok qilishdan boshlanadi va tasavvurlarni qayta ishlash yo‗li bilan g‗oyalar darajasiga ko‗tariladi, g‗oyalar esa, garchi ravshan bo‗lmasa ham odamning ongida tarkib toptiruvchi kuch tariqasida mavjud, lekin o‗zining namoyon bo‗lishi va jonlanishi uchun sezgilar yetkazib beruvchi materialga muhtojdir. pestalossining dunyoqarashi insonparvarlik ruhi bilan, demokratik intilishlar ruhi bilan sug‗orilgan hamda ba‘zi bir materialistik da‘volarni va dialektik qoidalarni o‗z ichiga olgan edi. tarbiyaning maqsadi va mohiyati. pestalossining fikricha, tarbiyaning maqsadi odamning barcha tabiiy kuchlarini …
5 / 8
berishi lozim. oilada tabiatga muvofiq qilib boshlangan tarbiya maktabda ham davom ettirilishi lozim. barcha insoniy kuchlar va imkoniyatlar eng oddiy narsalardan rivojlana boshlaydi va sekin-asta murakkabroq darajaga ko‗tarila beradi. tarbiya ham ana shu yo‗ldan borishi lozim. har bir bolaga xos bo‗lgan tug‗ma kuch va qobiliyatlar ko‗rsatklarini tabiiy tartibga muvofiq odam kamolotining abadiy va o‗zgarmas qonunlariga muvofiq holda muntazamlik bilan mashq qildirib, o‗stirish kerak. elementar ta’lim nazariyasi. pestalossi nazariyasiga ko‗ra tarbiyalash eng oddiy elementlardan boshlanib, asta-sekin tobora murakkabroq darajaga ko‗tarilib borishi lozim. pestalossining elementar ta‘lim nazariyasi jismoniy tarbiyani, mehnat tarbiyasini, axloqiy va estetik tarbiyani hamda aqliy tarbiya va o‗qitishni o‗z ichiga oladi. tarbiyaning mana shu jihatlarini pestalossi bir-biriga bog‗lab olib borishni taklif qildi, mana shunday tarbiyalash natijasidagina insonning hamma jihatlari bir-biriga uyg‗un bo‗lib kamol topishini ta‘minlash mumkin, dedi. jismoniy tarbiya va mehnat tarbiyasi. pestalossi bolaning barcha jismoniy kuchlari va imkoniyatlarini o‗stirishni ularni jismoniy jihatdan tarbiyalashning maqsadi deb, bolaning harakatga, o‗ynashga, bir …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "g‗arbiy yevropada maktab, maorif hamda pedagogik fikrlar"

mashg‘ulot turi: ma’ruza (ma’lumotli maruza) mavzu: g‗arbiy yevropada maktab, maorif hamda pedagogik fikrlar. mavzu rejasi: 1.iogann genrix pestalotsining pedagogik faoliyati. 2.iogann genrix pestalotsining ijtmoiy-pedagogik va falsafiy qarashlari. pestalossining pedagogik faoliyati. iogann genrix pestalossi shveysariyaning syurix shahrida vrach oilasida tug‗ildi. pestalossi otadan yosh judo bo‗lib, onasi hamda oddiy dehqon ayol — ularning sobiq xizmatchisi tarbiyasida o‗sdi. pestalossi avval boshlang‗ich maktabda, so‗ngra lotin maktabida o‗qib ilm oldi. pestalossi o‗rta maktabni tamomlagach, ko‗proq gumanitar fanlar o‗qitiladigan oliy o‗quv yurtiga — kollegiumga, uning filologiya va falsafa bo‗limlariga kirib o‗qidi. pestalossi kollegiumni tamomlamay turib, xalqning ahvolini yaxshilash to...

This file contains 8 pages in PDF format (255.6 KB). To download "g‗arbiy yevropada maktab, maorif hamda pedagogik fikrlar", click the Telegram button on the left.

Tags: g‗arbiy yevropada maktab, maori… PDF 8 pages Free download Telegram