hayrat ul abror 2

PPTX 16 sahifa 1,4 MB Bepul yuklash

16 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 1,4 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 16

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 16

hayrat ul abror hayrat ul abror reja: asardagi asosiy g‘oyalar bosh qahramonlar asarning shakliy tuzilishi hayrat ul-abror (oʻzbekcha: yaxshi kishilarning hayratlanishi) — alisher navoiy qalamiga mansub "xamsa"ning birinchi dostoni (1483) boʻlib, pand-nasihat ruhidagi taʼlimiy-axloqiy, falsafiy doston. 3,988 baytdan iborat boʻlib, 64 bob, 20 maqolatdan tashkil topgan. aruzning sareʼ bahrida yozilgan. asar anʼanaviy muqaddima — hamd va naʼt bilan boshlanadi. navoiyning dunyo haqidagi qarashlari mana shu muqaddimada oʻz aksini topgan. asarda shoir alloh, borliq, inson haqida shunday fikrlaydi: bir vaqtlar bu jahon pinhon (yashirin) edi. na yer, na koʻk, na kun, na tun — hech narsa yoʻq edi. sendan boshqa hech kim, hech narsa yoʻq edi. nozir ham, manzur ham oʻzing eding. ishqingdan mast, husningdan masrur eding, husning jilvasiga cheku chegara yoʻq edi. senga koʻzgu kerak boʻldi va shu maqsad bilan dunyo maydonga keldi. demak, dunyo sening jamolingga oynadir. sen dunyoni gʻoyat goʻzal (latif) qilib yaratding, lekin hammasidan insonni ulugʻ (sharif) …

2 / 16

lsang, oxiratda olmos xanjar boʻlib, bagʻringga qadaladi. ingichka bir ip kabi zarar yetkazgan boʻlsang, uni seni halok qiluvchi ilon deb bilaver... beayb parvardigor, lekin ayb qildingmi, tavba qil. adolatsizlik qildingmi, adolat qil". shu tariqa har bir maqolat bir mavzuga bagʻishlangan. shoir dastlab mavzu bilan tanishtiradi. unga munosabat bildiradi, yaʼni tasdiq yo inkor etadi, ayni mavzuga munosib biror ibratli hikoya keltiradi. navoiy dostonda umr, uning mazmuni, tabiat, jamiyat va inson munosabatlariga doir savollar qoʻyadi va keyingi dostonlarda muayyan taqdirlar, voqealar misolida ularga javob beradi. dostonda oʻsha davr ijtimoiy turmushi, xalq hayoti, urf-odatlari, din-diyonat, axloq-odob haqidagi qarashlar oʻz ifodasini topgan. asarning nomi va ma’nosi “hayrat ul-abror” so‘zi “yaxshi kishilar hayrati” degan ma’noni anglatadi. “abror” — yaxshi, ezgu, solih kishilar, “hayrat” esa — hayratlanish, o‘yga cho‘mish demakdir. demak, asar ezgulik, adolat, ilm, axloq va inson kamoloti haqida hayratli mushohadalardir. sarning tuzilishi doston 63 bobdan iborat: 1–19-boblar: muqaddima (diniy-falsafiy), 20–61-boblar: masnaviy hikoyatlar (didaktik voqealar), …

3 / 16

iora, tashbeh, hikmatli so‘zlar keng qo‘llanilgan; navoiy arab, fors va turkiy so‘zlarni mohirona uyg‘unlashtirgan. asarning yaratilish davri va tarixiy sharoiti “hayrat ul-abror” dostoni 1483-yilda hirotda yozilgan. bu davr temuriylar sulolasining eng gullagan pallasi bo‘lib, husayn boyqaro hukmronligi ostida ilm-fan, madaniyat va adabiyot yuksalgan edi. navoiy davlat arbobi sifatida siyosiy jarayonlarning markazida bo‘lib, adolat, insonparvarlik va ma’rifat g‘oyalarini asar orqali ilgari suradi. asarning asosiy maqsadi dostonning maqsadi — komil inson tarbiyasi, adolatli jamiyat qurish va axloqiy barkamollikka da’vat etish. navoiy bu asar orqali o‘z xalqiga “yaxshilik yo‘li”ni ko‘rsatadi. uningcha, chin inson — ilmli, halol, vijdonli va adolatli bo‘lishi kerak. asarning shakliy tuzilishi asar masnaviy janrida yozilgan bo‘lib, 63 bobdan iborat. ular quyidagi qismga ajratiladi: muqaddima (1–19-bob): alloh, payg‘ambar, xalifalar, ustoz va ilmning fazilati madh etiladi. asosiy qism (20–61-bob): hikoyatlar orqali axloqiy saboqlar beriladi. xotima (62–63-bob): shoir o‘z niyatini, maqsadini ochiq bildiradi. dostonning falsafiy mohiyati “hayrat ul-abror” — bu faqat axloqiy emas, …

4 / 16

yo‘lchi yulduz bo‘lib qolaveradi. e’tiboringiz uchun raxmat image2.png image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image1.png /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 16

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 16 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"hayrat ul abror 2" haqida

hayrat ul abror hayrat ul abror reja: asardagi asosiy g‘oyalar bosh qahramonlar asarning shakliy tuzilishi hayrat ul-abror (oʻzbekcha: yaxshi kishilarning hayratlanishi) — alisher navoiy qalamiga mansub "xamsa"ning birinchi dostoni (1483) boʻlib, pand-nasihat ruhidagi taʼlimiy-axloqiy, falsafiy doston. 3,988 baytdan iborat boʻlib, 64 bob, 20 maqolatdan tashkil topgan. aruzning sareʼ bahrida yozilgan. asar anʼanaviy muqaddima — hamd va naʼt bilan boshlanadi. navoiyning dunyo haqidagi qarashlari mana shu muqaddimada oʻz aksini topgan. asarda shoir alloh, borliq, inson haqida shunday fikrlaydi: bir vaqtlar bu jahon pinhon (yashirin) edi. na yer, na koʻk, na kun, na tun — hech narsa yoʻq edi. sendan boshqa hech kim, hech narsa yoʻq edi. nozir ham, manzur ham oʻzing eding. ishqingdan mast, husn...

Bu fayl PPTX formatida 16 sahifadan iborat (1,4 MB). "hayrat ul abror 2"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: hayrat ul abror 2 PPTX 16 sahifa Bepul yuklash Telegram