rivojlangan o‘rta asrlarda surxon vohasi

PPTX 17 pages 8.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 17
termiz davlat universiteti tarix fakulteti 3-kurs 322 –guruh talabasi choriyeva lobarning surxondaryo tarixi fanidan tayyorlagan taqdimoti. mavzu: rivojlangan o‘rta asrlarda surxon vohasi reja: ix-xii asrlarda ilm fan va madaniyat. ix-x asrlarda yashab din sohasida barakali asarlar yozgan zot abu abdulloh al-hakim at-termiziyning asarlarini tadqiq qilgan misrlik olim abdul fattoh barakaning aytishicha, u 205-hijriy yilda (820-milodiy yil) tavallud topgan, 25 yoshga yetguncha movarounnahr shaharlarida ta’lim olgan. bu davrda uning diniy fanlardan asosan tafsir, hadis va fiqh ilmlarini katta g‘ayrat bilan o‘qigani rivoyat qilinadi. u 27 yoshga etgach, hajga bora turib, bag‘dodda to‘xtagan vaqtida ham ilmtahsilini davom ettirganini o‘zining tarjima holiga doir asari «bad’u sha’ni abu abdulloh»da yozadi. unda hali o‘zi olgan bilimlaridan qoniqa olmaganini ham aytadi va shu vaqtdan boshlab o‘z yo‘lini o‘zgartirib, tasavvufga kiradi. al hakim «asror assalot» («namoz sirlari»), «asror assavm» («ro‘za sirlari»), «asror alhaj» («haj sirlari») singari bir qancha muhim asarlar yozadi va namoz, ro‘za, haj kabi ibodatlarning …
2 / 17
kazadi va mashhur so‘fiy ahmad xizraviya (vafoti 855)ning yaqin do‘stlaridan biri bo‘lgan. varroqning otabobolari termizlik, varroq zoti oliylari, buyuk ajdodimiz ulug‘ muhaddis iso termiziy (824-892)ning tog‘alari hamdir. yusuf hayyot termiziy ix-x asrlar yetuk shayxi, islom dini donishmandlaridan biridir. u kishi so‘zda juda o‘tkir bo‘lgan, uning ajoyib fazilatlarini varroq termiziy yuqori baholagan. alisher navoiy «nasoyimul muhabbat»da donishmandona ta’birlardan, ma’nomohiyati obdon sharhlanishi lozim hikmatlardan bittasini yusuf hayyot termiziydan keltiradi: «sen uyingdan qanchalar uzoqqa ketma, baribir, qayta uyingga qaytasan». abu iso muhammad at-termiziy dunyo ilmu ma’rifatida alohida obro‘ga ega bo‘lgan abu iso muhammad ibn iso ibn savra ibn muso az-zarir at-termiziy al-bug‘iy xijriy 209 (milodiy 824) yili sherobod tumanidagi chuqurko‘l qishlog‘ida tavallud topgan. imom at-termiziy islom ilmi, hadisnavislik bilan bir qatorda hijoz, makka, madina, iroq, xuroson, damashq kabi shaharlarda bo‘lganida ilm alqiroat, albayon, fiqh, tarix, falakiyot kabi fanlarni muntazam o‘rganib, yirik qomusiy olim sifatida mashhur bo‘ladi. hadis ilmini mukammallashtirish, bayon etish, qaytaqayta taxlil …
3 / 17
aqinlashtiradi, demak, u seni ipsiz bog‘lab oladi, kimki yomonlik qilsa, seni o‘zidan uzoqlashtiradi, uzoklashtirish ipsiz bog‘lashdan avloroqsir. ozodlik yaxshimi,qullik?». adib sobir termiziy. sobir termiziy shahobiddin ibn ismoil (1147 yili vafot etgan) mashhur shoir, fors tilida ijod etgan. u zolim amir deb nom chiqargan termiz amiri axtitni mayparastlikda ayblab, hajviya yozgan. sulton sanjar (1118-1157) saroyida marvda ham yashagan. umrining oxirida xorazmga boradi va xorazm shohi otsiz (1127-1156) uning oyoqqo‘lini bog‘lab, amudaryoga cho‘ktirib o’ldiradi. adib sobir termiziy nomidagi kutubxona – shuni aytish joizki, kutubxonaning eski binosi 1936-yilda amalda foydalana boshlangan. kuniga 32 kishiga xizmat koʻrsatishga moʻljallangan. bu kutubxonada 20 nafar kitobxon uchun joy ajratilgan hamda 10 dona kompyuter mavjud edi. axborot texnologiyalari rivojlantirish vazirligi tizimidagi homiy tashkilotlar mablagʻlariga bunyod etilgan. yangi kutubxonada 2000 nafar kitobxonga xizmat koʻrsata oladi. javhariy. zargar termiziy, xi-xii asrlar shoiri, asli buxorolik, tahsilni termizda oladi. adib sobirning shogirdi, qasidalari o‘zgacha uslubda bitilgan. «mashshoq ayol va amir ahmad» hikoyatining …
4 / 17
n ibn muhammad ibn alhasan alchag‘oniy ekanligi ma’lum. manbalarda olimning 1181-yili lohurda tug‘ilgani va 1252-yili makkada vafot etganligi qayd etilgan. u ko‘p yillar lohurda bag‘dod xalifalarining yalovochi sifatida faoliyat yuritadi, umrining oxirgi yillari bag‘dodga qaytadi, nihoyat makkada haj safarida bo‘ladi va o‘sha yerda olamdan o‘tadi tohir chag‘oniy (vafoti 992 yil). chag‘oniyon amiri va o‘z davrining ko‘zga ko‘ringan davlat arbobi, iste’dodli shoir tohir chag‘oniy hayotini, ijodini o‘rganish, avvalo, chag‘oniyon adabiy muhiti bilan bog‘liq x asr oxirlariga oid ko‘plab jumboqlarni hal etishda qo‘l kelishi bilan g‘oyat muhim. tohir chag‘oniyning tavallud yili aniq emas, vafot yili bir qadar aniqlangan, ammo bu borada ayrim bahsu munozaralar mavjud. image1.png image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png image12.png image13.png image14.png image15.png image16.png image17.png image18.png /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 17
rivojlangan o‘rta asrlarda surxon vohasi - Page 5

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "rivojlangan o‘rta asrlarda surxon vohasi"

termiz davlat universiteti tarix fakulteti 3-kurs 322 –guruh talabasi choriyeva lobarning surxondaryo tarixi fanidan tayyorlagan taqdimoti. mavzu: rivojlangan o‘rta asrlarda surxon vohasi reja: ix-xii asrlarda ilm fan va madaniyat. ix-x asrlarda yashab din sohasida barakali asarlar yozgan zot abu abdulloh al-hakim at-termiziyning asarlarini tadqiq qilgan misrlik olim abdul fattoh barakaning aytishicha, u 205-hijriy yilda (820-milodiy yil) tavallud topgan, 25 yoshga yetguncha movarounnahr shaharlarida ta’lim olgan. bu davrda uning diniy fanlardan asosan tafsir, hadis va fiqh ilmlarini katta g‘ayrat bilan o‘qigani rivoyat qilinadi. u 27 yoshga etgach, hajga bora turib, bag‘dodda to‘xtagan vaqtida ham ilmtahsilini davom ettirganini o‘zining tarjima holiga doir asari «bad’u sha’ni abu abdulloh...

This file contains 17 pages in PPTX format (8.0 MB). To download "rivojlangan o‘rta asrlarda surxon vohasi", click the Telegram button on the left.

Tags: rivojlangan o‘rta asrlarda surx… PPTX 17 pages Free download Telegram