iqtisodiy o‘sish va rivojlanish 9-sinf

PPT 2.9 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1644948819.ppt name of presentation 9-sinf iqtisodiy bilim asoslari darsligi asosida 20-mavzu: iqtisodiy o‘sish va rivojlanish * ma’lumki, mamlakatning muayyan yildagi makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari (yaim, yamm, sim, smm va md) o‘sha yilda amalda bo‘lgan narxlarda hisoblanadi. bu ko‘rsatkichlarning qaralayotgan yildagi joriy narxlarda hisoblangan qiymati nominal qiymat deb yuritiladi. lekin ma’lumki, narxlar yildan yilga o‘zgarib turadi. shuning uchun mamlakatning turli yillardagi ko‘rsatkichlari o‘zaro taqqoslanayotganda, ularning real qiymatidan foydalaniladi. aytaylik, 2015—2018- yillarda mamlakatdagi narx-navo 1,5 baravarga oshgan, ya’ni bu davrdagi narxlarning oshish indeksi 1,5 ga teng bo‘lib, 2015- yildagi yaimning nominal qiymati — 19,35 trln shartli pul birligi (shpb), 2018- yildagi yaimning nominal qiymati esa 36,84 trln shpbni tashkil qilgan bo‘lsin. bu ko‘rsatkichlarni o‘zaro taqqoslash uchun ularni bir xil narxlarda hisoblash lozim bo‘ladi. buning uchun 2015- yildagi narxlar asos qilib olinadi. bu narxlarda 2015- yilgi yaim qiymati berilgan. endi 2018- yildagi yaimni 2015- yildagi narxlarda hisoblaymiz. buning uchun 2018- yildagi yaimning nominal qiymatini narxlarning …

. mamlakat iqtisodiyotining bir marta tebranishiga — bir marta o‘sib, so‘ng pasayishiga ketgan vaqt iqtisodiy davr deb ataladi. 20.1- chizmadagi iqtisodiy davrni olib qaraydigan bo‘lsak, u iqtisodiy o‘sish va iqtisodiy pasayish oraliqlaridan iborat bo‘lib, m nuqta bu davrdagi iqtisodiy faollikning eng yuqori nuqtasi (cho‘qqisi), n nuqta esa eng quyi nuqtasidan iborat ekanligini ko‘rishimiz mumkin. iqtisodiy ko‘rsatkichning nominal qiymati – bu uning joriy narxlarga nisbatan hisoblangan qiymati. iqtisodiy ko‘rsatkichning real qiymati — biror asos qilib olingan yildagi narxlarga nisbatan hisoblangan qiymati. iqtisodiy davr — mamlakat iqtisodiyotining bir marta tebranishiga — bir o‘sib, so‘ng pasayishiga ketgan vaqt. agar iqtisodiy rivojlanishning kattaroq davrini ko‘zdan kechiradigan bo ‘lsak, 20.2- chizmada tasvirlangan hola tni ko ‘rishimiz mumkin. ta’kidlash joizki, bu holatda iqtisodiy faollik tebranib tursa-da, umuman olganda, iqtisodiyotda ko‘tarilish — o‘sish kuzatilayapti. iqtisodiyotda kamida olti oy davomida real yaimning kamayishi kuzatilsa, bu iqtisodiy pasayishdan dalolat beradi. davla tning eng muhim vazi falaridan biri mamlaka tda …

— yammning o‘sish darajasi bilan yoki aholi jon boshiga to‘g‘ri kelgan real yamm ning (yoki yaimning) oshish darajasi bilan ham o‘lchanadi. iqtisodiy o‘sishga ikki xil: ekstensiv va intensiv yo‘llar bilan erishish mumkin. ekstensiv o‘sishga qo‘shimcha miqdordagi ishlab chiqarish resurslarini ishlab chiqarishga jalb etish bilan erishiladi. buning uchun yangi yerlar o‘zlashtiriladi, ko‘plab miqdorda foydali qazilmalar va mehnat resurslari ishlab chiqarishga jalb etiladi. intensiv o‘sish bor resurslardan samarali foydalanish orqali ta’minlanadi. rivojlanayotgan davlatlarning o‘zi yana ikkiga — daromadlar darajasi o‘rtacha va past bo‘lgan davlatlarga bo‘linadi. bu davlatlar iqtisodiyoti asosan xom ashyo eksporti va qishloq xo‘jaligiga ixtisoslashgan. o‘zbekiston daromadlar darajasi o‘rtacha bo‘lgan rivojlanayotgan mamlakatlar qatoriga kiradi. daromadlar darajasi past bo‘lgan mamlakatlarda ishlab chiqarishni rivojlantirishga sarflanadigan sarmoya (investitsiyalar)lar juda kam bo‘ladi. natijada mehnat unumdorligi pastligicha qoladi. ishlab chiqarish hajmi kamayib, o‘sib borayotgan aholi daromadlari borgan sari kamayaveradi mamlakat aholisining turmush darajasi iqtisodiy rivojlanganlik darajasini yaqqolroq ko‘rsatadi. chunki u nafaqat aholi jon boshiga to‘g‘ri keladigan …

jasini taqqoslashda, asosan, quyidagilar hisobga olinadi: 1) aholining savodxonlik darajasi; 2) ko‘rsatilayotgan tibbiy xizmat darajasi; 3) aholining sog‘lomlik darajasi: 4) umr ko‘rish davomiyligi; 5) shahar aholisining soni; 6) uy-joy bilan ta’minlanganlik darajasi; 7) oilalarning madaniy-maishiy tovarlar: televizor, telefon, shaxsiy kompyuter, internet tarmog‘i, muzlatkich kabi tovarlar bilan ta’minlanganlik darajasi; 8) ta’limga ajratilayotgan xarajatlar miqdori; 9) inson huquqlarining ka fola tlanganlik darajasi; 10) jinoyatchilik darajasi; 11) sog‘liqni saqlashga ajratilgan xarajatlar miqdori; 12) atrofmuhitning himoyalanganligi va boshqalar. dunyoda aholi turmush darajasi ko‘rsatkichlari bo‘yicha yuqori o‘rinlarni kanada, fransiya, norvegiya, aqsh, islandiya, finlandiya, niderlandiya, yaponiya, yangi zelandiya va shvetsiya kabi davlatlar egallab kelmoqda.

iqtisodiy o‘sish va rivojlanish 9-sinf - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiy o‘sish va rivojlanish 9-sinf"

1644948819.ppt name of presentation 9-sinf iqtisodiy bilim asoslari darsligi asosida 20-mavzu: iqtisodiy o‘sish va rivojlanish * ma’lumki, mamlakatning muayyan yildagi makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari (yaim, yamm, sim, smm va md) o‘sha yilda amalda bo‘lgan narxlarda hisoblanadi. bu ko‘rsatkichlarning qaralayotgan yildagi joriy narxlarda hisoblangan qiymati nominal qiymat deb yuritiladi. lekin ma’lumki, narxlar yildan yilga o‘zgarib turadi. shuning uchun mamlakatning turli yillardagi ko‘rsatkichlari o‘zaro taqqoslanayotganda, ularning real qiymatidan foydalaniladi. aytaylik, 2015—2018- yillarda mamlakatdagi narx-navo 1,5 baravarga oshgan, ya’ni bu davrdagi narxlarning oshish indeksi 1,5 ga teng bo‘lib, 2015- yildagi yaimning nominal qiymati — 19,35 trln shartli pul birligi (shpb), 2018- yilda...

PPT format, 2.9 MB. To download "iqtisodiy o‘sish va rivojlanish 9-sinf", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiy o‘sish va rivojlanish… PPT Free download Telegram